DEBUUT 2000 ?

Welk debuut maakte dit jaar de meeste indruk?..

Jaap Stam

Willem Brakman, auteur: 'Ik lees zeer weinig, ik schrijf veel. Ik wik en weeg mijn lectuur zorgvuldig en kom dan bijna altijd uit bij de Duitse klassiekers, de grote geesten. Ik zou geen debuut weten. Ik vind een debuut niet zo belangrijk, moet ik eerlijk zeggen. Voor mijn debuut, Een winterreis, kreeg ik de Van der Hoogt-prijs, maar eigenlijk is dat jammer. Schrijverschap begint pas bij boek drie. Dan pas blijkt of iemand iets heeft te zeggen. Debuutprijzen zijn slecht, ze beroven de schrijver van zijn vrijheid. Met zorg grijpt ie vervolgens naar zijn pen om zijn debuut te overtreffen. Ik had godzijdank mijn tweede boek klaar toen ik debuteerde.'

Cox Habbema, actrice: 'Daar heb ik even geen antwoord op. Ik had gisteren première.'

(. . .)

'Meer debuut krijgt u niet. Als u het zó laat staan, is het nog een beetje komisch. Als u het gaat uitleggen, vrees ik dat ik het moet terugtrekken.'

Louis van Gaal, bondscoach: 'Gelet op het aantal verzoeken dat mij dagelijks bereikt, heb ik me voorgenomen een duidelijke lijn te trekken. Alle aanvragen van sportredacties wil ik serieus overwegen, maar alle andere vragen, die vaak ook iets ludieker van karakter (willen) zijn, leg ik naast me neer. Ondanks deze kleine tegenslag wens ik u succes bij het samenstellen van uw rubriek.'

Anthony Mertens, redacteur uitgeverij Querido: 'Veel literaire debuten heb ik het afgelopen jaar niet gelezen, dus ik kan het beste debuut hebben gemist. Het toeval wil dat ik net bezig ben in de roman van Floor Haakman, Oneetbaar brood. Ik heb daar nu een pagina of dertig van gelezen en het zou me niet verbazen dat ik, als ik het uit heb, me wel voor de kop kan slaan dat ik dit debuut heb gemist voor ons eigen fonds. Wat ik tot nu las is een intelligent, listig opgeschreven verhaal over iemand die zijn dagdromen voor de werkelijkheid houdt.

Verder was ik gecharmeerd van de verhalenbundel Winterhanden, het debuut van Stefan Enter. Goddorie, ik bedenk me ineens dat het in 1999 is verschenen, maar ik heb het dit jaar gelezen. De verhalen deden mij vaag denken aan Reves Wintervertellingen. In ieder geval moet de auteur de kunst goed hebben afgekeken bij de jonge Reve en de jonge Hermans, hij roept dezelfde indolente sfeer op, hetzelfde gevoel voor vervreemdende details, hetzelfde idee van tevergeefsheid, van winterziekte.'

Peer Mancini, acteur: 'Jezus nog aan toe, ik denk helemaal niet in debuten. Die jongen die ik gisteravond op tv zag, Emile Mbamba van Vitesse, vind ik wel een goeie voetballer. Wat zeg ik, een supertalent. Elementaire deeltjes van Michel Houellebecq vind ik ook goed. Dat is voor mij een soort debuut, ik heb de laatste vier jaar niets gelezen. Qua boek dan. Ik lees natuurlijk wel veel, teksten en dat soort dingen, maar ik lees niet zo gauw een boek. Maria Goos, verdomd, Familie, haar debuut als toneelschrijfster. Vond ik erg goed. Gaat over een familie die met vakantie gaat met een moeder die kanker heeft. Een wrang-geestig stuk. Mijn moeder is een kutwijf, maar ondertussen. . . Dat werk.'

Hans Dijkstal, leider VVD: 'Ben Woldring uit Usquert is de debutant van het jaar. Deze zeer jonge ondernemer bedacht op 13-jarige leeftijd de internetsite waarop makkelijk de goedkoopste telefoonaanbieder te vinden is. In korte tijd groeide deze schoolopdracht uit tot een miljoenenonderneming. Hij is nu 15 en debuteerde dit jaar met het boek Ik ben Internetondernemer. Een geweldige prestatie.'

Nico Moen, Arena, vak 420, rij 9, stoel 68, trainer E-junioren GeuzenMiddenmeer, Amsterdam: 'Halverwege de jaren tachtig maakte een jonge, debuterende Ajacied een prachtig doelpunt, linkerkant zestien, buitenkant links, in de linkerkruising. Bryan Roy dartelde rond in De Meer en vermaakte het publiek. Een debuut op het sappige gras van het kleine, gezellige stadion in de Watergraafsmeer.

Anno 2000 voetbalt Ajax in een prachtig, groot, nieuw stadion in Amsterdam Zuid-Oost. Het gras in de Arena heeft nog weinig aanleiding gegeven tot spelvreugde en successen. Toch is er dit jaar één groot succes te melden: het debuut van Bobby Haarms, de voormalige hersteltrainer. Ons aller Bobby is belast met het gras. Bobby, de enige debutant en nieuwe Bryan Roy? Nee, er valt meer te genieten in de Arena. Ik kan niet kiezen: Van der Vaart, Van der Gun, Hersi. Die mooie actie en dat prachtige doelpunt blijven niet lang meer uit.'

Meer over