opmerkelijk

De top van 50Plus tilt het ruziemaken naar een geheel nieuw niveau

50Plus stond al bekend als de conflictpartij van het Binnenhof, maar tijdens deze campagne tilt de ouderenpartij het ruziemaken naar een geheel nieuw niveau. De nieuwe 50Plus-fractie stevent nu al af op een splitsing – terwijl er nog niet eens een nieuwe fractie ís.

50Plus-lijsttrekker Liane den Haan. Beeld ANP
50Plus-lijsttrekker Liane den Haan.Beeld ANP

Het conflict leverde in de voorbije week kolderieke televisie op, met 50Plus-lijsttrekker Liane den Haan die bij Jinek vertelde waarom de nummer drie op de lijst, Ellen Verkoelen, af moet zien van een Kamerzetel. Verkoelen zat op hetzelfde moment bij Op1 om te vertellen dat Den Haan verder kan dromen. Ellen Verkoelen is niet gekozen door de lijsttrekker, maakte ze duidelijk, maar door de 50Plus-leden. En dus zal zij hoe dan ook haar zetel innemen.

De kern van het conflict is het AOW-standpunt van de partij. In het verkiezingsprogramma is dat als volgt geformuleerd: ‘50Plus wil een volledige AOW-uitkering op 65-jarige leeftijd.’

Volgens Den Haan betekent dat niet dat 50Plus de AOW-leeftijd weer wil verlagen. ‘De officiële AOW-leeftijd willen we op 67 jaar houden’, zei Den Haan in januari in een interview in de Volkskrant. ‘Alleen bepaalde groepen, zoals mensen met een zwaar beroep of met een laag inkomen, zouden vanaf 65 jaar recht moeten krijgen op volledige AOW-uitkering.’ Andere Nederlanders zouden volgens haar ook voor hun 67ste moeten kunnen stoppen, maar zij krijgen dan wel een lagere AOW-uitkering.

Het zijn deze uitspraken die kwaad bloed hebben gezet binnen 50Plus. Den Haan wil 50Plus omvormen van protestclub tot een partij die aanschuift aan de Haagse onderhandelingstafel over AOW en de pensioenen. Dat lukt volgens haar niet met de oude, irreële 50Plus-standpunten. Maar voor partijleden als Verkoelen vormen die standpunten juist het bestaansrecht van 50Plus. Zij nemen met niets minder genoegen dan de volledige indexatie van de pensioenen en de algemene verlaging van de AOW-leeftijd. Zij vinden dat Den Haan het partijprogramma verkwanselt.

Het is een probleem dat in zekere zin is ontstaan door toedoen van Jan Nagel, de oprichter en nu voor de vierde keer de partijvoorzitter van 50Plus. Nagel was er zo op gebrand om Den Haan te strikken als opvolger van de vertrokken Henk Krol dat hij gretig inging op haar wensenlijst. Den Haan vond 50Plus ‘een one-issuepartij, die alleen maar hamerde op het verhogen van de pensioenen en alleen opkwam voor de huidige gepensioneerden’. ‘Het was allemaal deel­belang en de toonzetting was altijd negatief. De partij kwam met weinig oplossingen.’

De oplossingen die Den Haan nu aandraagt, dreigen de aanstaande fractie al voor de verkiezingen te splijten. Mogelijk lost het acute probleem zichzelf op: in de Peilingwijzer (een gewogen gemiddelde van de peilingen van I&O Research, Ipsos/EenVandaag en Kantar) staat 50Plus op 1 tot 3 zetels. Het is dus heel goed mogelijk dat Verkoelen de Kamer niet haalt. Het gerommel in de kritische achterban zal daar niet mee stoppen. Den Haan weet waaraan ze is begonnen.

Meer over