De stadions van Liverpool (links) en Everton (rechts) in de Britse havenstad Liverpool.

Analyse

De Super League was een stap te ver op dit moment, maar het idee leeft voort

De stadions van Liverpool (links) en Everton (rechts) in de Britse havenstad Liverpool.Beeld AFP

Het waren drie opwindende dagen van de Super League, de competitie waarin nooit is gevoetbald. Het voetbal blijft een op hol geslagen wereld van graaiers.

Zie hem zitten, John W. Henry, eigenaar van Liverpool, in het filmpje dat de club woensdag op de website plaatste. Eigenaar ook van de Boston Red Sox, honkbal. Van de Boston Globe, krant. Door zakenblad Forbes geschat op een slordige 3 miljard. Investeerder.

Maar nu even niet. Nederig zit hij daar in zijn ruitjeshemd, in het schijnsel van een lamp, naast een bosje bloemen. Een heel gewone man. Hij praat zacht en beheerst, kijkt sip en put zich uit in verontschuldigingen naar de supporters, naar trainer Jürgen Klopp, naar de spelers.

Het is een vergissing geweest, dat hele idee van de Super League. Sorry. Een grove vergissing. Wat hij niet expliciet vertelt is dat het plan ook een gevolg was van hoogmoed, hebzucht en megalomanie, van een verkeerde inschatting van het sentiment onder supporters, van het negeren van traditie en wie weet: van de toorn van de Uefa.

Maar het kan na het verdwijnen van de niet eens begonnen Super League niet zo zijn dat Henry en al die andere eigenaren opeens anders denken. De vrijwel gesloten competitie die ze wilden lanceren met twintig clubs, waarvan twaalf uit Engeland, Spanje en Italië zeker waren, met een keur aan topwedstrijden analoog aan de NBA (basketbal); dat vinden ze nog steeds een goed idee als verdienmodel, zo liet aanvoerder Florentino Perez (Real Madrid) weten uit het kamp der verliezers.

Timing

De lancering was alleen onbegrijpelijk, vooral qua timing. Mogelijk waren de clubs in paniek om de geldverslindende pandemie, met een bod dat ze niet konden weigeren. Ook directeur Edwin van der Sar van Ajax, vice-voorzitter van het clubforum ECA, en Michael van Praag, net afgetreden bestuurslid van de Uefa, waren totaal verbaasd om de ommezwaai in het weekeinde. De nieuwe opzet van de Champions League vanaf 2024 was door alle clubs goedgekeurd. Toen volgde een overval. Trainers, spelers, ze wisten van niets. Ook zij protesteerden, de meesten overigens pas nadat de ineenstorting had voltrokken.

De Engelse clubs vertrokken dinsdagavond, woensdag gevolgd door de andere. Zelfs voorvechter Andrea Agnelli van Juventus zag het niet meer zitten. Daar sta je dan, met je gedrag. De twaalf waren als jongens met een te dure smaak die het schoolfeest verlaten, omdat het ergens anders leuker schijnt te zijn, om vervolgens te ontdekken dat elders niemand is om van ze te houden. En nu maar hopen dat ze op hun eerste feestje weer welkom zijn, en nog steeds als de stoerste jongens van de klas gelden.

Het volk eiste zijn sport terug, was het dappere geluid in Engeland. Dat is mooi, hoewel te dik aangezet. Voetbal is allang niet meer van het volk, althans niet het topvoetbal. De Champions League is theoretisch door elke club te winnen, maar ook hier liggen de verhoudingen bijna vast, mede door de geldverdeling van de door de Uefa aangestuurde Champions League zelf.

Rijken krijgen meer dan armen, waardoor de kloof groeit. De Super League was alleen een stap te ver op dit moment. Perez stelt dat het idee blijft voortleven, om de simpele reden dat de topclubs, Juventus en Real Madrid voorop, structureel ontevreden zijn. De jongens zullen blijven zoeken naar andere feestjes.

Volksclub

Eens zullen ze zich weer roeren, beter voorbereid, met betere communicatie. Het is daarom handig dat de voetbalwereld alvast lessen leert, door bijvoorbeeld te kijken naar eigendomsverhoudingen. Veel met name Engelse clubs en hun supporters beseffen dat zij ook profijt trekken van buitenlandse eigenaren, die soms een paar wedstrijden per seizoen komen bekijken in het stadion. Manchester City was een volksclub, letterlijk in de schaduw van United, toen sjeik Mansour uit de Emiraten de club kocht. Chelsea was een net iets boven modale club, toen Roman Abramovitsj zich meldde bijna twintig jaar geleden. Wie weet zullen sommige eigenaren hun aandelen verkopen, nu ze zien dat de macht van supporters groter kan zijn dan de macht van een miljardair.

Ook is het goed eens te kijken naar de exorbitante salarissen voor voetballers, die de clubs naar de rand van afgrond hebben geduwd, waardoor ze zich gedwongen voelden naar een vluchtheuvel met nog grotere zakken geld uit te wijken.

De verspilling, ook al zo’n punt van aandacht. Dinsdag verscheen een lijstje met afkoopsommen, alleen voor trainer José Mourinho, voor ontslag bij Real Madrid, Chelsea, Manchester United en Tottenham, vier clubs uit de beoogde Super League. Dat bedrag loopt tegen de 100 miljoen euro. Het zijn banale bedragen in een op hol geslagen wereld van graaiers. Een wereld die soms verdacht veel lijkt op de wereld buiten het voetbal, terwijl een van de louterende aspecten van sport juist is dat het een welkome ontsnapping uit die andere wereld is.

Hoongelach valt de twaalf clubs ten deel. Maar terug in de klas zullen de ontevredenen uit het raam blijven kijken, op zoek naar een groener voetbalveld dan de speelplaats naast school.

Meer over