De struikelende mens

Regisseur Paolo Sorrentino over zijn Oscarinzending La grande bellezza, waarin Rome mooi is van lelijkheid. En andersom.

DOOR BOR BEEKMAN

Mogen we blij zijn voor Rome? Of juist niet? Hoe zorgwekkend is het als de bioscoopbezoeker na het zien van de Italiaanse Oscarinzending La grande bellezza- een twee uur durende parade door hedonistisch, indolent en decadent Rome - denkt: en tóch zou ik daar best willen leven.

Vragen voor Paolo Sorrentino (43), als geboren Napolitaan slechts een import-Romein. De regisseur zuigt wat aan zijn stompje sigaar, vertrekt zijn mond, gesticuleert met hand en blik dat zijn toehoorders moeten wachten, er kómt antwoord. 'Nee, het is níet mijn bedoeling dat de bioscoopbezoeker na het zien van de film blij is met de toestand van Rome, want...' Er ontsnapt een pluimpje rook. 'Wacht... nou ja, het is wel én niet de bedoeling. Het Rome dat ik portretteer in La grande bellezza oogt dan wel vulgair, decadent en goedkoop, maar daaronder schuilt niettemin een zekere tragische schoonheid. Die is wel verborgen. Je zult 'm zeker niet treffen als je gewoon een dagje door de stad wandelt. Napoleon Bonaparte zei ooit: van het sublieme naar het pathetische is slechts één stap. In Rome vloeit het sublieme en pathetische in elkaar over.'

Wat trekt u zo aan in het groteske en het lelijke?

'Dat is een onmogelijk te beantwoorden vraag. Waarom drinkt iemand liever witte dan rode wijn? Ik zou zeggen dat die hang naar het groteske, ja zelfs het lelijke, diep in de mens zelf zit. Als we de beste danseres van de wereld zien optreden en ze struikelt, dan zal elk van ons zich toch juist dat groteske moment bijblijven, haar falen? De struikelende mens, die wil ik filmen. '

Struikelen Italianen vaker of mooier dan anderen?

'Italië is wel eens omschreven als het land van miljoenen kansen, die allemaal zijn gemist. Zoiets kan men ook beweren over mijn hoofdpersonage Jep, die in La grande bellezza door de stad banjert. Hij mist kansen, verspilt zijn tijd, verspilt zijn leven. Hij is niet uniek, zijn vermoeidheid is van het soort dat ons allemaal kan treffen.'

Hoe echt zijn de extravagante figuren die uw film bevolken?

'Behoorlijk echt en toch fictief. Ik ontmoet ze geregeld, maar ik pas ze wel aan voor mijn film. Die scène met dat kleine meisje: ze wordt geëxploiteerd door haar ouders en maakt onder dwang de meest prachtige schilderijen voor de Romeinse kunstwereld. Dat is helemaal gebaseerd op een waargebeurd voorval. Ik las erover in de krant.'

Door La grande bellezza wordt u voortdurend vergeleken met Fellini. Is dat hinderlijk?

'Fellini maakte meesterwerken, ik maak films. Maar voor iedereen die, zoals ik, films wil maken die niet al te realistisch zijn, is Fellini natuurlijk God.'

De schrijver Jep voelt zich verleid door de levensstijl van de Romeinen. Na een eerste bestseller produceert hij niks meer. Hoe ging dat bij u, toen u als Napolitaan naar Rome trok en naam maakte als regisseur?

'Ook ik was aanvankelijk volkomen gefascineerd door de manier van leven van de Romeinen. Maar ik ben cynischer dan Jep. Na een poosje was die betovering voorbij. Toen kon ik door met regisseren.'

Uitzinnig portet

De Italiaanse regisseur Paolo Sorrentino brak door met zijn maffia-drama Le conseguenze dell'amore en werd genomineerd voor een Oscar met Il divo, zijn uitzinnige portret van voormalig premier Giulio Andreotti. Hij schreef ook een bestseller: Hanno tutti ragione (Iedereen heeft gelijk, Lebowski Publishers). Net als La grande bellezza opent zijn romandebuut met een citaat van de Franse schrijver Céline.

undefined

Meer over