De rekening voor het heliplatform bovenop het brandwondencentrum heeft de directeur nooit gezien; Ziekenhuizen halen tonnen binnen door sponsoring

Drie miljoen gulden kost het speciale zwembad dat voor de 45 patiënten van het astmacentrum Hornerheide (bij Roermond) wordt gebouwd....

JET BRUINSMA

Van onze verslaggeefster

Jet Bruinsma

DEN HAAG

Hornerheide is één van de naar schatting 3200 instellingen voor gezondheidszorg die vorig jaar zo'n 645 miljoen gulden wisten te incasseren van bedrijven, gezondheidsfondsen, de opbrengst van benefietfeesten, enzovoorts. Ter vergelijking: de gezondheidszorg kost dit jaar meer dan 60 miljard.

Het ingezamelde bedrag van 3 miljoen voor Hornerheide is hoog. De meeste instellingen kunnen met minder toe. Het Sint Jansdal ziekenhuis in Harderwijk zamelt jaarlijks 120 duizend gulden in voor alternatieve middelen om de pijn-polikliniek in stand te houden - bedoeld voor chronische patiënten die elders niet meer geholpen kunnen worden.

Het Brandwondencentrum in Beverwijk, onderdeel van het Rode Kruis Ziekenhuis, kreeg vorig jaar van het service-centrum Kiwanis twee ton voor de uitbreiding van het 'verblijfhuis' voor de ouders van kinderen die in het brandwondencentrum worden verpleegd. Een GGD in Zuid-Limburg wist vorig jaar 50 duizend gulden bij elkaar te schrapen voor een preventieproject.

Sponsoring is booming business, aldus het Instituut voor Sponsoring en Fondsenwerving in de Gezondheidszorg (ISFG), dat vandaag zijn onderzoek naar de omvang van de derde geldstroom bekend maakte. Het ISFG heeft gesproken met 231 instellingen.

Van alle 4000 instellingen (zoals ziekenhuizen, GGD's en Riaggs) doen er 3200 aan fondsenwerving. Gemiddelde opbrengst: 203 duizend gulden.

Ronald McDonald-huizen zijn inmiddels een vertrouwd verschijnsel geworden. Net als de zogeheten duckraces, een loterij waarbij een auto te winnen valt voor de eigenaar van het lot met hetzelfde nummer als het winnende plastic eendje.

Iets minder bekend maar onmiskenbaar aanwezig is de diabetesverpleegkundige in het ziekenhuis, die een 'startsubsidie' meekrijgt van het bedrijf Novo Nordisk, marktleider voor insuline.

'Sponsoring is eigenlijk niet het juiste woord', zegt de godfather van de sponsoring in de gezondheidszorg, Maerten Verstegen, medisch directeur van het Canisius Wilhelmina Ziekenhuis in Nijmegen, tevens voorzitter van het ISFG. 'Het komt zelden voor dat er een zakelijke overeenkomst wordt gesloten, waarin harde afspraken over wederzijdse prestaties worden gemaakt voor een reeks van jaren. Meestal gaat het om donaties of het werven van fondsen.'

Misschien komt het doordat een heldere definitie ontbreekt, maar er bestaan nog steeds geen duidelijke afspraken over wat wel en niet toelaatbaar is bij sponsoring. Misschien komt die code er dit jaar, schrijft het ISFG in zijn rapport.

Het Brandwondencentrum beschikt sinds 1994 over een heli-platform op het dak, betaald door de NAM, het helicopterbedrijf Grootint en Elf Petroleum. Zij vonden zo'n platform niet alleen handig voor de vele brandwondenpatiënten die jaarlijks per helicopter worden aangevoerd, maar óók voor eventuele slachtoffers op de nabije olieplatforms in de Noordzee.

'Hoeveel het kostte, hebben ze me nooit verteld', zegt ziekenhuisdirecteur Peter Sluis. Hij vindt het niet meer dan logisch dat het ziekenhuis cursussen geeft aan medewerkers van de platforms inzake veiligheid en eerste hulp bij brandwonden.

De meeste directeuren in de zorgsector zijn minder openhartig over de identiteit van hun sponsors. Marij Bontemps, directeur patiëntenzaken van het Sint Jansdal ziekenhuis in Harderwijk laat zich in vage termen uit: 'Het zijn gewone bedrijven uit de regio, banken, garages, productiebedrijven.' Het ziekenhuis verzorgt af en toe een zaal en catering voor ondernemers die elkaar willen ontmoeten.

Directiesecretaris en woordvoerder Marco Graat uit Hornerheide is al niet veel loslippiger. Wel wil hij kwijt dat de Britse luchtmachtbasis in Brüggen, vlak over de grens, heeft meebetaald. Min of meer als compensatie voor de overlast, bij het laag overvliegen.

De sponsorgelden worden vrijwel altijd gebruikt voor 'aanvullende zorg', waarvoor de overheid of de zorgverzekeraar geen geld beschikbaar stelt. Dankzij de alternatieve middelen zijn er op de pijnpoli kostbare medicijnpompen en elektrostimulatoren beschikbaar. Naar geld voor een videocircuit waarmee kraamvrouwen hun kind in de couveuse kunnen zien, wordt gezocht.

De GGD Zuidelijk Zuid-Limburg (Maastricht en omstreken) heeft vijf miljoen gulden voor een langlopend project om hartkwalen te voorkómen. De Hartstichting betaalt de helft, gemeenten, universiteit en ziekenhuis leveren een bijdrage. 'We willen langzamerhand de farmaceutische industrie sensibiliseren', zegt directeur Jan Meijers.

Geld vinden voor de bouw van een recreatiezaal of zwembad is één ding, het financieren van de exploitatie kan problemen opleveren. Daarom zal het therapeutisch zwembad in Hornerheide tegen betaling ook toegankelijk zijn voor gewone burgers.

Meer over