De professioneelste Portugese politicus

Zijn bijnaam luidt de sfinx. De centrum-rechtse econoom is een man van weinig woorden. In een stemronde gekozen wordt Cavaco Silva het eerste niet-linkse staatshoofd sinds de Anjerrevolutie van 1974....

Hij heeft het dan toch in één stemronde geflikt. AnibalCavaco Silva is de nieuwe president van Portugal. Niet dat veelvan zijn landgenoten twijfelden aan de winst van decentrumrechtse econoom. Zelfs niet toen bleek dat Cavaco Silvade strijd moest aanbinden met vijf linkse kandidaten - onder wieMario Soares, de vader van de Portugese democratie.

Toch bleek zondag de overwinning minder groot dan verwacht,iets meer dan 50 procent van de stemmen. Opiniepeilers hadden hemenkele weken geleden nog tien procentpunten meer gegeven. Zijnblijdschap was er niet minder om. Cavaco Silva (66) wordt het eerste niet-linkse staatshoofd sinds de Anjerrevolutie van 1974,die het presidentieel paleis van Belem mag betrekken.

Al zal Cavaco Silva liever benadrukken dat hij er als de'redder van Portugal' terechtkomt. Want hij is, zegt hij zelf,degene die de Portugezen rijkdom gaat schenken. Net als in zijnperiode als premier (1985-'95), toen hij Portugal de EuropeseUnie inloodste en via economische hervormingen grote groepenwelgestelden creërde.

Die missie wil Cavaco Silva nu herhalen. Die missie noemt hijook als reden voor zijn politieke terugkeer. Nadat hij tien jaargeleden teleurgesteld de Portugese politiek de rug toekeerde -na een electorale nederlaag tegen de nu vertrekkende presidentJorge Sampaio.

Dat Cavaco Silva als president aanzienlijk minder bevoegdhedenkrijgt dan destijds en ook nog eens moet zien samen te werken metde socialistische premier José Socrates, lijkt hem maar weinigte deren. De werkloosheid van 7,7 procent zal dalen, evenals hetbegrotingstekort van 6,83 - de hoogste in de eurozone. Hoe? Daarhult Cavaco Silva zich voorlopig over in stilzwijgen.

De voormalige nationale kampioen hordenlopen en ex-ministervan Financiën onder de tragisch verongelukte Portugese premierSá Carneiro is sowieso niet iemand van veel woorden. Hij heefteen hekel aan de in zijn ogen vaak onnodige discussies. Ooitsnoerde hij als premier de oppositie de mond met de uitspraak'laat mij mijn werk doen'. Maar partijgenoten dreef hij eveneenstot wanhoop met de minzame opmerking 'ik vergis mij nooit'.

Ook de voorbije maanden roerde Cavaco Silva zich niet meer dannoodzakelijk. De bekendmaking van zijn terugkeer in de politiek,na jaren als adviseur van de Bank van Portugal en alsuniversitair docent te hebben gewerkt, duurde welgeteld achtminuten. Speeches hield hij niet of nauwelijks tijdens zijnverkiezingscampagne. En kritiek op zijn persoon beantwoordde hijsteevast met een grote stilte.

Het bevestigde volgens tegenstanders weer eens zijn imago alsautoritair, arrogant en afstandelijk. Een imago die Cavaco Silvajaren geleden de bijnaam De Sfinx opleverde.

De nieuwe president haalt er de schouders bij op. Hij weetzelf dat hij geen man van retoriek is, maar wel eentje die eenboodschap kan overbrengen. Een familiemens die het liefst zijntijd doorbrengt met zijn vrouw Maria en zijn twee kinderen. Endaarbij trouw wenst te blijven aan zijn bescheiden afkomst.

Met doorzettingsvermogen wist Cavaco Silva als zoon van eenpompbediende uit een klein dorpje in de Algarve een studie aande Britse universiteit van York af te ronden. Maar ook uit tegroeien tot wat veel landgenoten beschouwen als de 'meestprofessionele politicus van Portugal'.

Iñaki Oñorbe Genovesi

Meer over