De knoflook komt ook al uit China

De bolletjes uit China ruiken soms muf, omdat ze een verre reis achter de rug hebben en lang in de opslagloods hebben gelegen. Maar China is wel knoflookland nummer 1.

HANS MOLEMAN

De afgelopen tien jaar is China de grootste exporteur van knoflook ter wereld geworden. Driekwart van alle knoflook komt er nu vandaan. Spanje en Argentinië komen op de tweede en derde plaats.

Zowel Europeanen als Amerikanen eten steeds meer Chinese knoflook. Importeurs als de multinationale handelsonderneming Pan United zorgen daarvoor. Elke week importeert deze firma meer dan tien containers knoflook uit het Verre Oosten. De bollen worden opgeslagen in koelcellen in Engeland en Nederland. Van daaruit worden ze gedistribueerd over de EU.

Pan United haalt overigens ook andere Chinese landbouwproducten naar Europa, zoals kokosnoten, gember, lychees, appels en peren. Het brede scala geeft aan dat China tegenwoordig ook in de agrarische sector een exportland van belang is.

De knoflookhandel kwam vorig jaar zelfs in de ban van hevige speculatie. In de kustprovincie Shandong, ten zuidoosten van Peking, waar de meeste knoflook wordt geteeld, begonnen handelaars de nieuwe oogst, die om diverse redenen minder was dan normaal, op te kopen en op te slaan. Dat had een sterke prijsopdrijving tot gevolg. China's honderden miljoenen knoflooketers zagen de winkelprijs van hun favoriete bolletje omhoog schieten. Tot de regering ingreep.

De speculatiekoorts steeg in 2010 het snelst rond Jinxiang, de knof-lookhoofdstad van China, en dus van de wereld. Iedereen die geld had probeerde ervan te profiteren. 'Je hebt een opslagloods nodig, geld en een paar vrachtwagens', zo omschreef een analist de instrumenten voor de beginnende knoflookwoekeraar. 'Dan koop je zoveel mogelijk knoflook op van boeren en laat je die in de loods liggen totdat de prijs genoeg is gestegen om een mooie winst te behalen.'

Volgens de analist waren er zelfs bendes actief die geld dat ze eerder hadden verdiend met speculaties in onroerend goed in het hamsteren van knoflook investeerden.

De tienduizenden kleine knoflookboeren in Shandong keken met verbazing naar de plotselinge belangstelling. Bij de manie rond knoflook speelde ook het volksgeloof een rol, dat ruime consumptie ervan zou helpen bij het afweren van de varkenspest, die vorig jaar in delen van China heerste. Het bracht de autoriteiten ertoe officieel te ontkennen dat knoflook eten een adequate afweer tegen griep is.

De gekte had weinig effect op de export. In Californië, waar in Amerika de meeste knoflook wordt verbouwd, knokken de lokale producenten al jaren tegen de goedkope bolletjes uit Shandong. Hoewel de Amerikaanse regering extra invoerbelasting op de buitenlandse aanvoer oplegde, blijft het moeilijk concurreren, al steeg de inkoopprijs vorig jaar fors.

In 2011 zijn de prijzen in Jinxiang weer ingezakt. Het is de bekende varkenscyclus: na het succes van vorig jaar besloten de Chinese boeren bijna een kwart meer knoflook te planten, maar nu bleven de speculanten weg. Het heeft veel geklaag onder de knoflooktelers in Shandong tot gevolg gehad. Het provinciale tv-station meldde zelfs dat enkele boeren tot zelfmoord werden gedreven.

'Nadat de nieuwe oogst in mei op de markt kwam, gingen de prijzen omlaag. We gaan dit jaar forse verliezen lijden', zegt knoflookboer Wang Bin uit Shandong. Volgens hem zijn de prijzen inmiddels zo laag, dat boeren niet meer uit de kosten komen. Het kost een Chinese boer bijna twee dubbeltjes om een pond knoflook te produceren, terwijl ze er op de markt nog maar een dubbeltje voor krijgen. Wang: 'Vorig jaar was dat vijf keer zoveel.'

Hoge of lage prijzen, de opkomst van China als knoflookexporteur betekent dat de telers in Amerika en Europa zich hebben aan te passen. In Gilroy, een Californisch stadje dat zich graag afficheert als de knof-lookhoofdstad van de VS, zijn de telers meer machines gaan inschakelen bij de oogst en verwerking. Het scheelt iets in de kosten, maar knoflook uit China blijft voor inkopers van de grote supermarkten toch nog de helft goedkoper.

De Amerikaanse telers proberen ook de 'koopt-Amerikaanse-waarkaart' uit te spelen om hun markt te beschermen. Consumenten wordt voorgehouden dat Chinese knoflook door de lange reis en de lange opslagtijd muf kan ruiken en dat de Californische knoflook smakelijker en van betere kwaliteit is. De knoflooktelers zetten topkok Bernard Guillas van de Marine Room restaurant in San Diego in bij hun anti-Chinaoffensief.

'Wow, Californian garlic rocks', besliste de kok na een blinde smaaktest. Het hielp niet echt. De meeste knoflook komt sinds enkele jaren uit Jinxiang, Shandong. Muffe geur of niet.

-----------------------------------------

Chinese landbouwexport

China voert steeds meer landbouw-producten uit. Naast de knoflook zijn dat appels (meest in de vorm van appelsap), broccoli, uien, kastanjes, wortels, noten, tomaten (in de vorm van tomatenconcentraat) en lavendel.

China heeft een slechte reputatie op het gebied van voedselveiligheid. Daarom voeren bedrijven als voedselconcern Unilever scherpe kwaliteitscontroles uit op producten uit China.

Soms gaat het toch fout. Zo was er in Zuid-Korea een schandaal, omdat in China gemaakte kimchi, de gepeperde koolsaus die elke Koreaanse maaltijd opluistert, met gevaarlijk zuur bleek te zijn bewerkt. Milieutechnisch heeft de geëxporteerde Chinese knoflook het CO2-label C. In de zomer is er ook knoflook uit Nederland verkrijgbaar. Dat heeft dan label A.

undefined

Meer over