Bellen metOnze correspondent Noord-Nederland

‘De Elfstedenkoorts lijkt vooral onder de lijn Alkmaar-Zwolle toe te slaan’

De Elfstedentocht giet net oan, stelt de organisatie. Maar met een beetje geluk kan nog wel op het Friese natuurijs geschaatst worden. Al is daar meer voor nodig dan de 2 graden vorst van vannacht, zegt regiocorrespondent Noord-Nederland Jurre van den Berg.

Gytsjerk, nabij de Canterlandse brug met daarop het Elfstedenmonument ‘It Sil Heve’. Correspondent Jurre van den Berg: ‘Er is heel veel smotsiis, zoals ze dat in Friesland noemen: door aangevroren sneeuw krijg je een soort bruinige drek.' Beeld ANP
Gytsjerk, nabij de Canterlandse brug met daarop het Elfstedenmonument ‘It Sil Heve’. Correspondent Jurre van den Berg: ‘Er is heel veel smotsiis, zoals ze dat in Friesland noemen: door aangevroren sneeuw krijg je een soort bruinige drek.'Beeld ANP

Ha Jurre, it giet net oan, laat de organisatie van de Elfstedentocht vanmorgen opnieuw weten. Waarom niet?

‘Allereerst heeft de Koninklijke Vereniging de Friesche Elf Steden al in november gezegd dat met de coronamaatregelen geen Elfstedentocht valt te organiseren. Hij is onuitvoerbaar met de anderhalvemeterregel, omdat er misschien wel een miljoen mensen op zouden afkomen. En een tocht voor alleen wedstrijdrijders wil de organisatie niet. Het evenement is een volksfeest. Aan dat standpunt is niets veranderd, liet voorzitter Wiebe Wieling maandag al weten.

‘Daarnaast is het ijs gewoon hartstikke slecht. Er is heel veel smotsiis, zoals ze dat in Friesland noemen: door aangevroren sneeuw krijg je een soort bruinige drek. Prutijs, ook op delen van het Slotermeer en de Bonkevaart in Leeuwarden. Daar kan je helemaal niet goed op schaatsen. De Luts bij Balk, traditioneel een kwetsbaar deel van de route, lag gisteren nog helemaal open. In Friesland heeft het vannacht ook maar 2 graden gevroren. Als er al sprake was van kans op een Elfstedentocht, is die vannacht niet groter geworden.’

‘Ik wil wegblijven bij het cliché van de nuchtere noorderlingen, maar het lijkt erop dat de Elfstedentochtkoorts vooral onder de lijn Alkmaar-Zwolle om zich heen heeft gegrepen. Ik pak even de voorpagina van de Leeuwarder Courant van vandaag erbij: geen woord over de Elfstedentocht. Terwijl ik zag dat het E-woord toch opduikt op de voorpagina van De Telegraaf, en bij ons in de Volkskrant ook .’

Hoe verklaar je dat buiten Friesland wel het beeld heerst dat de Tocht der Tochten mogelijk is?

‘Ik denk dat mensen graag iets willen hebben om naar uit te kijken. Het appelleert aan iets wat we missen: evenementen, momenten met het volk onder elkaar. Maar het is natuurlijk een beetje mal dat politici vanuit Den Haag gaan aandringen op de Elfstedentocht, terwijl dat om klimatologische omstandigheden nog helemaal niet aan de orde is. Het is populisme van een zuiver soort om dat ter discussie te brengen. Je zou haast denken dat het verkiezingstijd is.’

In andere delen van het land zijn ze juist positief over de kwaliteit van het ijs.

‘Dat is hier dus echt niet het geval. De ijsmeester van De Friesche IJsbond, Sytse Kroes, spreekt van een verschrikkelijk slechte start. Ze gaan er in Friesland alles aan doen om natuurijs berijdbaar te maken. Zo is het Draaiboek IJs in werking getreden: het waterschap stopt met malen, sluizen worden dichtgedaan zodat het water niet verschoont. Maar je ziet op open water hetzelfde probleem als bij lokale ijsbanen: de kwaliteit is gewoon om te huilen.

‘Mocht het nog dichtvriezen, kan nog wel de discussie oplaaien om eventueel wedstrijden te organiseren. Je zou van de marathonschaatsers een bubbel kunnen maken, zoals de indoor langebaanrijders, die zonder contact met de buitenwereld een paar weken in het Van der Valk verblijven. Dat oppert bijvoorbeeld Jillert Anema, de coach van marathonschaatser Jorrit Bergsma. Dat voorstel is echt een stuk minder gecompliceerd dan de Elfstedentocht.

‘De KNSB, de nationale schaatsbond, is daarover in overleg met het ministerie van Volksgezondheid. Eerst moet marathonschaatsen nog als topsport worden geclassificeerd. Maar dan hebben we het over een zeer select gezelschap: honderd à honderdvijftig marathonschaatsers die wedstrijden schaatsen.’

Zou een Elfstedentocht, of überhaupt wedstrijden op natuurijs, nog wel vermaak bieden voor de Friese bevolking, zo met al die coronamaatregelen?

‘Dat zeker. Maar ik denk dat veel Friezen, maar ook Drenten, Brabanders en Nederlanders overal in het land, al heel blij zijn als ze überhaupt kunnen schaatsen op natuurijs. Dat mag van het kabinet, als ze de coronamaatregelen in acht houden.’

Jongere generaties zijn daar al bijna niet meer mee opgegroeid.

‘Daarom willen ijsmeesters er ook alles aan doen om het ijs in elk geval voor jeugd klaar te maken. Omdat jongeren al weinig verzet hebben in deze tijd, maar ook omdat zij nog weinig met schaatsen op natuurijs in aanraking zijn gekomen. Ik denk dat het stille hoop is om hen te winnen voor de schaatssport.’

Lees ook

Het winterweer blijft zorgen voor sneeuwpret én overlast. Volg in dit liveblog het laatste nieuws over de koudegolf.

Nederland is in de ban van de sneeuw en kou. Op sociale media worden winterse beelden massaal gedeeld.

Tjerk zoekt ijs: De eerste dag dat je kunt schaatsen is spannend, de dagen daaraan voorafgaand zijn zenuwslopend.

Meer over