De directeur van Almere is even afwezig

Vandaag wordt in Almere voor de achttiende maal de Holland Triathlon gehouden. De beide winnaars van vorig jaar, Katinka Wiltenburg en Frank Heldoorn (29), zijn er echter niet bij....

ROLF BOS

HET jaar 1998 begon uitstekend voor Frank Heldoorn. De triatleet werd tweede tijdens de uitputtende Strongman van Japan en stapte vervolgens in het huwelijksbootje. En dat was, naar zich nu laat aanzien, het begin van alle ellende. 'We waren eind april op huwelijksreis op Kreta, reden daar rond in een jeep, toen ik rugpijn kreeg. Ik weet niet of het met die autoritjes te maken heeft gehad, of met het klussen in ons nieuwe huis, maar de pijn ging niet weg.'

Een sporter, en zeker een triatleet, denkt niet meteen aan het ergste. Tijdens een bezoek aan een manueel therapeut werd de rug weer 'rechtgezet'. Heldoorn vervolgde zijn seizoen, dat verder vooral in het teken zou staan van de triatlons van Almere en Hawaii, 'ons Wimbledon'.

Het mocht niet zo zijn. Heldoorn streed nog wel bij de kwarttriatlon van Zundert en werd ook nog eerste bij de open Portugese titelstrijd, maar daarna werd de pijn ondraaglijk. 'Het gekke was dat ik nog wel pijnvrij kon sporten, maar dat ik bij wijze van spreken mijn schoenen niet meer aan kon doen zonder helse pijnen.'

Er werd een hernia geconstateerd. Een rustkuur van twaalf dagen bracht geen soelaas. Heldoorn moest op 17 juli onder het mes. Nu is hij halverwege de verplichte zes weken rust. Hij mag dagelijks een paar minuten wandelen en een paar keer week aquajoggen.

Verder mag hij niks, moet hij plat op bed of bank. Misschien dat hij vandaag even bij de finish van de triatlon van Almere aanwezig zal zijn, de lange driekamp die hij vorig jaar voor de tweede maal won.

'Het is frustrerend om niet mee te kunnen doen. Vanaf 1990 was ik er steeds bij, alleen in 1994 moest ik ook afzeggen.' Omdat de buitenlandse inbreng vandaag in de Flevopolder ook niet geweldig is, betekent de afwezigheid van voormalig waterpoloër Heldoorn een fikse aderlating voor de enige lange triatlonwedstrijd van Nederland.

Vorig jaar leverde Heldoorn op de afsluitende marathon een imponerende strijd met Jan van der Marel, die dit jaar de ondankbare taak heeft als eenzame favoriet van start te moeten. Heldoorn was in 1997 net even sneller terug in Almere Stad. Dit jaar mag Van der Marel alleen op jacht naar zijn eigen parkoersrecord van 8.01,13 uit 1996. Heldoorn, grappend: 'Als de directeur weg is, dan is de vice-directeur de baas.'

De Almere-trofee, een beeldje van drie ineengevlochten sporters, staat nog op tafel in het nieuwbouwhuis van Frank Heldoorn in Huizen. Het zal vanavond hoe dan ook in andere handen komen. Het plaatje met namen van winnaars is nog niet up-to-date. 1996, het jaar dat Jan van der Marel won, is het laatste vermelde jaar. 'Mijn naam en het jaartal 1997 moeten er nog bij.' Andere winnaars, uit een meer grijs verleden: Gregor Stam, Mark Koks en viervoudig winnaar Axel Koenders.

Ontbrekende naam is die van die andere grote Nederlandse triatleet, Rob Barel, die 'Almere' nog nooit won en er ook dit jaar niet bij zal zijn. Deze week werd bekendgemaakt dat Barel, 40 jaar inmiddels, in de olympische selectie werd opgenomen. Barel zal zich, nog meer dan voorheen, toch wat meer richten op de kwarttriatlon, die de olymische status heeft. Heldoorn: 'Ik heb respect voor Rob, dat hij er als 40-jarige nog bij is. Hij is de George Foreman van onze sport.'

Zelf heeft Heldoorn nooit serieuze aspiraties gehad in de richting van de kortere triatlons. Hij prefereert de klassieke, lange afstand, zoals die ooit op Hawaii werd bedacht: 3,8 kilometer zwemmen, 180 kilometer fietsen en 42.195 meter lopen. 'In 1990, lang voordat er sprake was van Olympische Spelen, heb ik mijn keuze al bepaald. Ik had last van astma. Door de lagere intensiteit van de hele triatlon kon ik op die discipline beter uit de voeten.'

Bovendien spreekt het 'project lange-triatlon' Heldoorn bijzonder aan. 'Je kunt drie lange triatlons per jaar doen. Elke wedstrijd wordt dan een project, waar je maandenlang naar toe moet leven. Veel andere triatleten kunnen dat niet aan, maar ik vind het prettig.'

In 1995, toen de kwarttriatlon de olympische status kreeg ('een commerciële keuze'), was full-prof Heldoorn al te ver weg om te switchen: 'Ik deed en doe die kwartjes wel als veredelde training, maar fysiologisch en ook mentaal was een terugkeer onmogelijk geworden. Maar ik wilde dat ook helemaal niet. Ik vind de lange afstand veel mooier.'

En die Olympische Spelen dan? Heldoorn, liggend op de sofa: 'Het is zoals de legendarische triatleet Mark Allen ooit zei: we gaan met z'n allen kijken in Sydney in 2000, we zullen het prachtig vinden, maar daarna zoeken we weer the real thing op, de triatlon van Hawaï.'

Vier maal startte Heldoorn bij de bakermat van de triatlonsport. Een maal (1996) bereikte hij de finish niet; zijn beste klassering is een zevende plaats. 'De hele wereldtop start er. Het is de mooiste en ook gruwelijkste wedstrijd van het jaar, ónze Tour de France. Die olympische triatlon moet zich nog maar bewijzen. Het zal in Sydney een van de vele wedstrijden zijn, terwijl Hawaii op zich zelf staat.'

In de week voor de wedstrijd draait op het eilandenrijk in de Stille Oceaan alles om de driekamp. 'Alles ademt triatlon. Het is net of er een sekte bijeen is gekomen. Prachtig hoor. Loop deze week eens door Almere, dan merk je toch nauwelijks dat er zaterdag een wedstrijd is?'

Toch zul je van Heldoorn geen onvertogen woord horen over de triatlon in de Flevopolder. Het is voor de Huizenaar immers een thuiswedstrijd. Zijn naam, neergekalkt door trouwe fans, valt het gehele jaar op de fietspaden van de polder te lezen. Het enige nadeel is dat 'Almere' eigenlijk te dicht op 'Hawaii' zit.

'Er zitten niet meer dan zeven weken tussen. Na Almere heb je twee weken nodig om te herstellen. Daarna kun je nog drie weken voluit trainen, en dan moet je alweer op reis. Wil je Hawaii echt goed doen, dan zul je Almere moeten vergeten.'

Van der Marel, ooit negende op Hawaii, en een fitte Heldoorn zullen Almere echter niet snel laten schieten. De publiciteit in eigen land is immers belangrijk. Bovendien, zegt Heldoorn, is het nog geen garantie dat je kunt winnen op Hawaii als je je hele seizoen op die ene grote triatlon richt. 'Daarvoor is de concurrentie er te groot, en een vierde of vijfde plaats, hoe mooi ook, zal weinig Nederlanders iets zeggen. Dan kun je beter strijden om de eerste plaats van Almere.'

Een groot deel van de wereldtop zal mede door de concurrentie van Hawaii, maar ook van die van de triatlons van Roth, Zürich en Denemarken, nooit aan de start in Almere verschijnen. Waarschijnlijk zal dat ook volgend jaar niet het geval zijn, wanneer in de Flevopolder het EK wordt gehouden. 'Die wedstrijd wordt pas in september gehouden, en zit dus nog dichter tegen Hawaii aan.'

Vooralsnog mag Heldoorn niet eens denken aan dat soort evenementen. Een beetje aquajoggen is nu al het summum. 'Over een paar weken mag ik misschien weer eens tweemaal een minuutje per dag hardlopen', zegt de atleet die de marathon binnen de triatlon in minder dan 2.45 uur kan afleggen. Daarna wil de full-prof eerst weer gewoon maatschappelijk kunnen functioneren. Daarna zal het 'nog heel wat energie' kosten om volgend jaar weer op het oude sportieve niveau terug te keren.

'Als dat lukt, mag ik mijn handen dichtknijpen. Maar ik heb er best vertrouwen in. Marco Pantani werd een paar jaar geleden ook meer dood dan levend van het asfalt geplukt. En Peter Korda tennist toch ook weer aardig? Die komt ook terug van een hernia-operatie.'

Meer over