De dagelijkse gevaren van chemicaliën

In de schappen van supermarkten en speelgoedwinkels liggen producten die op het eerste gezicht geen gevaar opleveren voor de volksgezondheid....

Ramon Schimmel

De Deense documentaire Werelden: Gif, uitgezonden door de IKON, laat zien dat kinderen de kwetsbaarste groep zijn. Zo hebben Nederlandse onderzoekers ontdekt dat in kaas en yoghurt veel pcb's en dioxinen zitten. Stadskinderen die regelmatig zuivelproducten consumeren, hebben een verhoogde kans op hersenbeschadiging.

Ook zwangere vrouwen moeten oppassen met wat ze eten. In vis bijvoorbeeld zitten wel vijftig soorten chemische stoffen, waaronder hexchloorbenzeen, dioxinen en pcb's. Volgens een toxicoloog is één keer per maand vis eten het maximum voor zwangere vrouwen. Meer is onverantwoord, omdat de ontwikkeling van hun kind dan gevaar loopt. Handig om te weten, net nu Nederland, geschrokken van BSE en MKZ, vlees vaker inruilt voor een lekker visje.

In Winona, een klein Amerikaans stadje, staat een fabriek dat chemisch afval verwerkt van grote concerns. Veel inwoners van het stadje hebben last van allergieën of lijden aan kanker.

De bevolking vond al tijden dat het kraanwater raar rook en vreemde kleuren had. Wat bleek: het afval stond in contact met de watervooraad van Winona. Het probleem werd jaren genegeerd door de plaatselijke autoriteiten. Na een ongeluk in de fabriek, waarbij veel giftige dampen vrijkwamen en de protesten aanzwelden, pakte de burgemeester zijn biezen en verhuisde. Hij heeft kanker, net als zijn dochter, en baalt ervan dat hij al die jaren niet heeft ingegrepen.

De documentaire wijst op een probleem waar we normaal geen moment bij stilstaan: dagelijkse gebruiksvoorwerpen kunnen onze dood betekenen. Er zijn honderden chemische stoffen waarvan politici noch wetenschappers de gevaren kennen.

Op diverse plaatsen is gefilmd, en alle partijen zijn gehoord: wetenschappers, politici, vertegenwoordigers van de industrie en een slachtoffer van de chemische industrie. De laatste, Hella, is allergisch voor drukinkt. Als ze in het telefoonboek een nummer opzoekt, zet ze een masker op en trekt ze handschoenen aan.

Hella's conclusie: 'Vroeger gingen mijnwerkers met een kanarie op hun schouder de mijn in. Als de kanarie doodging, wisten ze dat er gas in een gang hing. Zo slim was men vroeger. Nu zijn wij de gekooide kanarie in de mijn.' Een weg terug is er niet.

Meer over