De boekenkast van Gijsje van Bentum

Gijsje van Bentum (44), hoofdredacteur van Viva, over haar Billy's als statusobject. 'Ik vind het ordenen van zo'n boekenkast iets enorm truttigs.'

DAAN DIJKSMAN

'Daar in de gang staan mijn witte Billy's van Ikea, waarvan ik er net als de gemiddelde Nederlander een stuk of twee heb staan. Er kan niks meer bij en dan ligt de berging na mijn verhuizing ook nog half vol. Om ruimte te maken, gooi ik bepaalde genres boeken ook wel weg of in het vuur, zoals ik ook mijn vakantieboeken meestal ter plekke achterlaat. Hoewel, dat komt nu minder voor sinds ik een e-reader heb. Maar ik ben er nog niet echt een liefhebber van. Je blijft toch wat missen, het gevoel van een boek in je handen, het omslaan van de pagina's. Eenmaal op dat vakantieadres aangekomen, ga ik gelijk weer op zoek naar een papieren boek.

'Nee, de wetenschap dat je alles op dat apparaat zou kunnen zetten, heeft geen invloed op mijn boekenbezit. Je bent er toch aan gehecht, boeken weerspiegelen je verleden en wekken sentimentele gevoelens op. Dat melancholische speelt in mijn geval vooral bij wat ik aan poëzie heb.

'Maar boeken zijn ook ballast. Het blijven gebruiksvoorwerpen, die op den duur geel, goor en plakkerig worden. Als ze al niet letterlijk worden opgevreten door die papiervisjes, die hier ook wel zullen zitten. Wat ook bijdraagt aan de beheersbaarheid van mijn boekenbezit is de openbare bibliotheek waar ik graag kom met mijn dochtertje. Door mijn werk krijg ik veel boeken en ik realiseer me dat ik eigenlijk niet vaak een boek aanschaf.'

Op naar de gang waar de Billy's staan.

'Kijk, de boeken die je het meest gebruikt, de kookboeken, liggen bovenop en om daar bij te kunnen heb je, heel onpraktisch, dan een trapje nodig. Nee, mooi zijn ze niet die Billy's, wel goedkoop, nog geen drie tientjes geloof ik. De mijne dreigen steeds in elkaar te donderen. Dat komt vooral door die biografieën van Romeinse keizers, waarvan ik er bij wijze van een soort afwijking nogal wat heb. Door hun gewicht ontwrichten ze die Billy, maar die biografie van Augustus door Anthony Everitt is het beste boek dat ik ooit heb gelezen.

Ja, ik heb op het Barlaeus gezeten en daarna Nederlands gedaan, taalbeheersing. Van die achtergrond zie je wel wat terug. Zo'n boek van A.L.G. Bosboom-Toussaint bij voorbeeld. Of die mooie uitgave van het verzamelde werk van Couperus. Ik ben met name geïnteresseerd in de hysterische vrouw in zijn naturalistische werk.'

Die keizers staan bij elkaar, maar verder speelt ordening hier geen rol.

'Een boekenkast is natuurlijk ook een statusding, vooral bij mannen die de nadruk op de hoeveelheid leggen. Ik neem aan dat veel mensen voordat er iemand hun boekenkast komt inspecteren eerst allerlei dingen wegmoffelen, die geruchtmakende Vijftig tinten grijs bijvoorbeeld. Ik vind het ordenen van zo'n boekenkast iets enorm truttigs, tenzij het gaat om een vele wanden beslaande bibliotheek waar de bezitter wel moet ordenen. Als gemiddelde boekenbezitter weet ik dat je ook zonder systeem iets moeiteloos kunt terugvinden.

'Gatverdamme, denk ik als ik ergens zo'n boekenkastje zie waarin alles keurig in het gelid staat. Zelfs al zou ik worden overvallen door een aanval van poets- en ordeningsdrift, dan zou ik me nog laten weerhouden door de wetenschap dat het - 'Jezus, wat een trut' - niet goed zou zijn voor mijn reputatie. Ik realiseer me dat ik door zo nadrukkelijk niet te ordenen óók wat laat zien.'

undefined

Meer over