'De bezuinigingen van CDA zijn boterzacht'

Den Haag De staatsschuld stijgt met 160 duizend euro per baby die in 2010 wordt geboren. Dat was enkele maanden geleden nog de boodschap van het kabinet-Balkenende IV....

Maurice de Hond, opiniepeiler:

‘De partijen zijn stilzwijgend overeengekomen dat 35 miljard in één periode te veel is. Op deze manier maken ze het voor zichzelf behapbaar. De bezuinigingen van het CDA zijn boterzacht. Het meeste moet komen via besparingen op ambtenaren en ministeries. Dat wordt altijd geroepen in verkiezingstijd, maar het is nog nooit uitgekomen.’

Sweder van Wijnbergen, hoogleraar economie aan de UvA:

‘Die 35 miljard van PvdA-minister Wouter Bos van Financiën was al gebaseerd op drijfzand. Niemand wist waar dat bedrag vandaan kwam. Volgens de berekeningen van het Centraal Planbureau betreft het nu 29 miljard euro. Maar dat is inclusief een extra tegenvaller door een langere levensduur. En dan zie je nu in het verkiezingsprogramma dat het CDA eigenlijk helemaal niets doet.

‘Er zijn drie grote zaken waar geld te halen valt: bij de AOW, de hypotheekrenteaftrek en de studiefinanciering. Twee van de drie zijn nodig, wil het iets uithalen. Het CDA wil alleen de AOW-leeftijd verhogen. Ja, dan willen ze de lonen bevriezen. Daarmee ben je er niet. Het CDA durft geen harde beslissingen te nemen, in die zin zou je kunnen spreken van kiezersbedrog.’

Gerrit Voerman van het Documentatiecentrum Nederlandse Politieke Partijen:

‘Het CDA heeft zich erg geprofileerd als de partij van solide financiën. Het lijkt er nu op dat de partij zich in nevelen hult. Naar mijn mening is dat de partij die het meest terugschrikt in het zicht van de verkiezingen.’

De Hond:

‘De kiezer rekent de partijen er niet op af. Dat kan ook niet met dit systeem. Je kiest een partij, en die gaat in formatieonderhandelingen allerlei zaken afspreken waarover je niet hebt gestemd. Dan zie je al na twee maanden de vertrouwenscijfers dalen. Partijen nemen al afstand van hun programma als de stembus is gesloten.’

Frans van Nispen, bestuurskundige, promoveerde op de heroverwegingsoperatie uit de jaren tachtig:

‘Die 35 miljard was gebaseerd op een financieringstekort van 0 procent, volgens de EU hoeft het maar naar min 3. Hoewel iets meer ruimte gewenst is om adequaat te kunnen inspelen op de economische ontwikkeling. Er is niet gezegd dat alles in één klap naar 0 moest. Ik ben geneigd te zeggen dat de geesten rijp moesten worden gemaakt.’

Van Wijnbergen:

‘De VVD, maar ook de SP en GroenLinks doen het redelijk. De SP wil iets doen aan de hypotheekrenteaftrek en de studiefinanciering. Daarnaast doen ze allerlei dingen waar ik het niet mee eens ben. Met de SP-punten krijg je toch een soort geïnstitutionaliseerde werkloosheid. Maar toch, de socialisten, GroenLinks en de VVD willen twee grote gaten dichten. Dus het lijkt me structureel houdbaar.’

Van Nispen:

‘In 1982 werd ook een grote slag gemaakt bij de formatie. Toen werden er bezuinigingen van meer dan 3 miljard gulden aan de heroverweging ontleend. Een substantieel bedrag kwam uit de hoek van Sociale Zaken. Nu ook, verwacht ik.’

De Hond:

‘De partijen zeggen vooral wat ze niet gaan doen. Het maakt me heel erg somber. Toen het goed ging met de economie is de AOW niet aangepakt, net als de pensioenen en de hypotheekrenteaftrek. Nu moet er wat worden gedaan en dat gaat dan met halve compromissen. Dat komt doordat de politiek geen groot onderhoud heeft gepleegd.

‘Uiteindelijk gaat er wel iets veranderen. Maar dan wel kwaadschiks.’

Meer over