Crèche wordt een arbeidsvoorwaarde

Een aandelenplan van de zaak? Mooi meegenomen. Een lease-auto erbij misschien? Ook leuk. Bedrijfssparen? Vanzelfsprekend. Maar kan er dan ook een plaatsje geregeld worden bij een crèche of kinderdagverblijf?...

Van onze verslaggevers Bart Dirks en Eva Nyst

Meebetalen en meedenken bij kinderopvang, gegarandeerde plaatsen bij crèches; kinderopvang wordt de komende jaren een van de belangrijkste secundaire arbeidsvoorwaarden. Randstad en ING nemen het voortouw, maar ook elders worden afspraken over kinderopvang zonder morren opgenomen in de CAO.

Vonden werkgevers dat vijf jaar geleden vooral een zaak van de werkende ouders zelf, tegenwoordig lijkt niets te dol. Uitzendonderneming Randstad en bankverzekeraar ING beginnen zelfs een eigen keten van kinderdagverblijven, in eerste instantie bedoeld voor de kinderen van hun personeelsleden. Kosten: 125 miljoen gulden. Binnen vier jaar moeten vijftig kinderdagverblijven verrijzen met 4350 plaatsen.

Hoe goed ING en Randstad met dit plan kunnen scoren op de krappe arbeidsmarkt, blijkt uit de trends die de beloningsexperts van Towers Perrin signaleren voor de komende tien jaar. Werknemers vinden mogelijkheden voor een betere balans tussen werk en privé in hoge mate wenselijk en aantrekkelijk. Een bedrijf dat zich op de arbeidsmarkt wil onderscheiden, zet kinderopvang dus met stip op één.

Veel werkgevers beseffen dat. Werd er een aantal jaren geleden nog diep gezucht als vakbonden kinderopvang wilden regelen in CAO's, tegenwoordig lopen bedrijven zich het vuur uit de sloffen om crèches te regelen. Het loont de moeite: in de zorgsector behoren problemen met kinderopvang zelfs tot de meest genoemde reden om een baan op te zeggen.

Is in sectoren waar vooral mannen werken de kinderopvang nog slecht geregeld, in veel andere bedrijfstakken worden werknemers steeds meer geholpen met kindplaatsen en geld. Zo heeft accountancy- en adviesbureau KPMG de regelingen voor de kinderopvang voor werknemers telkens verbeterd. 'We hebben een budget voor kinderopvang, en stellen er elk jaar meer geld voor beschikbaar', zegt M. Marcus, medewerker arbeidszaken bij KPMG.

Volgens haar ziet KPMG de financiële bijdrage als goede secundaire arbeidsvoorwaarde. De problemen liggen nu vooral bij de krappe openingstijden van de kindercentra en de buitenschoolse opvang van kinderen en tieners. Bedrijven schakelen meestal een bemiddelingsbureau in dat kinderopvangplaatsen regelt, en dragen gemiddeld 20 procent bij aan de ongeveer 20 duizend gulden die ouders jaarlijks per kind aan voltijdsopvang kwijt zijn. Maar de kinderopvang voldoet vaak maar ten dele omdat de openingstijden niet aansluiten bij de werktijden.

Ook luchtvaartmaatschappij KLM heeft geen speciale voorzieningen voor personeel met onregelmatige werktijden. Wel is er een aparte stichting die geld en plaatsen verdeelt. Het budget voor opvang stijgt flink: 3,5 miljoen in 1998, 4,5 miljoen vorig jaar en 5 miljoen dit jaar.

Naast het regelen en betalen van kinderopvang, proberen sommige bedrijven werkende ouders ook op andere manieren te helpen. Zo kunnen werknemers van computerbedrijf IBM hun werk flexibel indelen. Wie op woensdagmiddag liever thuis werkt om de kinderen op te vangen, of 's ochtends wat later begint om ze naar school te brengen, kan dat doen. 'Iedereen heeft een mobiele telefoon en een laptop', verklaart de woordvoerder van IBM. 'Onze mensen worden niet afgerekend op het aantal uren dat ze werken, maar op de resultaten die ze boeken.'

Meer over