Chiracs duivelse dilemma bij keuze nieuwe premier

Stel: u bent een raspoliticus en heeft het in uw carri tot president van Frankrijk geschopt. Linkse en rechtse kiezers hebben twee jaar geleden massaal op u gestemd om te voorkomen dat een extreemrechtse politicus de macht zou grijpen....

Twee jaar later wordt u, met al uw mooie woorden, door de kiezers hardhandig afgestraft. Zij vatten regionale verkiezingen op als een referendum over uw regering en uw beleid en blijken daar niets in te zien. Ook al hebben ze in uw ogen geen gelijk, er zit niets anders op dan dat u veranderingen aanbrengt: in het beleid en in de poppetjes.

In die twee jaar heeft u noodzakelijke hervormingen geleidelijk willen doorvoeren. U liet dat werk over aan een aanvankelijk tamelijk onbekende premier, Raffarin. Die maakte in het begin een verrassende start, maar begon de Fransen al snel de keel uit te hangen met zijn quasi-communicatieve stijltje. In de peilingen is hij inmiddels diep gezakt. Als komende zondag, in de tweede ronde van de regionale verkiezingen, de resultaten niet drastisch beter zijn, dan zit er niets anders op: de man moet weg. Aangezien u zo'n beslissing in uw carri al honderden keren heeft genomen, ligt u daar niet wakker van. Heel anders ligt dat met de vraag: wie moet in de komende drie jaar, tot de volgende verkiezingen, uw beleid gezicht geven? Hier ziet u zichzelf voor een duivels dilemma geplaatst.

Eigenlijk is er maar kandidaat: het is de uiterst ambitieuze minister van Binnenlandse Zaken, Sarkozy, die eind vorig jaar al aangaf op termijn op uw stoel plaats te willen nemen. De man heeft u al eens verraden door bij de presidentsverkiezingen van 1995 een andere kandidaat te steunen. Bij uw herverkiezing in 2002 heeft u hem toch weer een baan gegeven - hij barst nu eenmaal van het talent.

In de afgelopen twee jaar heeft hij zich bij de bevolking zeer populair weten te maken. Hij spreekt de Fransen toe in eenvoudige taal, weet oprecht over te komen en slaagt erin hen het gevoel te geven zich echt om hun veiligheid te bekommeren. Ook durfde hij iets aan waar u zelf voor wegliep: een rechtstreeks televisiedebat met uw extreemrechtse vijand, een duel dat hij glansrijk won. Zelden of nooit maakt hij fouten, behalve dan dat hij misschien al te openlijk voor zijn presidenti ambities uitkomt.

Kortom, er pleit veel voor de benoeming van deze man tot premier. Hij zou wel eens de enige kunnen zijn die de huidige afkeer van rechts, en dus van u, kan overwinnen. Zeker als de economie aantrekt, want dat stemt kiezers doorgaans milder tegenover een regering.

Tegelijk schuilt daarin ook het gevaar: de man zou wel eens zo populair kunnen worden dat u in 2007, bij de presidentsverkiezingen, kansloos tegen hem bent. Dat doorkruist dan uw plannen voor een derde termijn. En die wilt u graag, ook al bent u dan al 75 jaar, met het oog op de presidenti immuniteit. Gezien al uw 'affaires' uit het verleden zou een verblijf tot aan uw dood in het Elysu niet slecht uitkomen.

Bovendien wilt u in de komende jaren een veel kalmere koers varen dan Sarkozy. Die legt de verkiezingsuitslag uit als een 'teken van ongeduld' van de Fransen. Die zouden alleen maar m hervormingen willen - en niet minder, of socialere. Zelf heeft u het idee dat er juist al te veel is hervormd en maakt u zich zorgen om uw sociale gezicht. 'Rechts moet niet te rechts zijn', luidde de petite phrase die u zich onlangs liet ontvallen en die zijn weg naar de kranten vond. Want met het oog op uw herverkiezing wilt u president van alle Fransen zijn, in de hoop dat het politieke midden straks weer massaal op u stemt.

Dus ziet u ook wel wat in een hele andere kandidaat, minister Jean-Louis Borloo. Die slimme oud-advocaat heeft zich in de afgelopen twee jaar bekommerd om de voorsteden, de getto's die al jarenlang op exploderen staan. Ook is hij goed bezig geweest met schuldverlichting voor drie miljoen arme Fransen. Daar kun je bij linkse kiezers mee aankomen. Bovendien betoont deze Borloo zich een trouwe adjudant, iets wat je van Sarkozy bepaald niet kunt zeggen.

Met Sarkozy gaat u drie jaar van spannende strijd met een ongewisse uitkomst tegemoet. Met Borloo is het gemakkelijker werken, maar of het een succes wordt? De man is totaal onbekend bij het grote publiek. Hoe verkeerd dat kan gaan, heeft u met Raffarin moeten ervaren.

U zucht, bent er nog niet uit en kiest zoals gewoonlijk voor de opportunistische oplossing: eerst maar eens zondagavond naar de uitslagen kijken. Misschien valt het mee en kunt u Raffarin toch nog een tijdje laten zitten. Vermoedelijk valt het tegen.

Wat doet u?

Meer over