Profielcassidy caron

Cassidy Caron komt bij Trudeau en de paus over de vloer: wie is de jonge vrouw die de ‘Métis’ leidt?

Haar verkiezing was een aardverschuiving, een vrouw en nog zo jong: Cassidy Caron, 29. Nu leidt ze de Métis, het jongste van de drie erkende inheemse volken van Canada, is ze gesprekspartner van premier Justin Trudeau en bezocht ze paus Franciscus in Rome. Die voelt ‘spijt en schaamte’ voor wat de katholieke kerk de inheemse Canadezen heeft aangedaan.

Michel Maas
Cassidy Caron, president van de Métis National Council, staat de pers te woord op het Sint Pietersplein in Rome na haar afspraak met paus Franciscus op 1 april.  Beeld Riccardo de Luca/ Getty
Cassidy Caron, president van de Métis National Council, staat de pers te woord op het Sint Pietersplein in Rome na haar afspraak met paus Franciscus op 1 april.Beeld Riccardo de Luca/ Getty

Caron zelf kan het nog steeds niet geloven. ‘Een wervelwind’ noemt ze wat er met haar is gebeurd sinds ze op 30 september werd gekozen tot president van de Métis National Council (MNC), het hoogste overlegorgaan van de ruim half miljoen Métis in Canada. Dat dat gevolgen zou hebben besefte ze, maar niet dat het zo snel zou gaan.

Toen de studente – over een jaar studeert ze af in Community Development – Justin Trudeau voor het eerst had gesproken, stuurde ze een opgetogen bericht aan haar moeder. Die had haar kort te voren nog vol ongeloof gevraagd of ze echt de minister-president zou gaan ontmoeten. Trudeau kon worden afgevinkt. En nu ook de paus, met wie ze vorige week op de foto ging. En ze is nog maar net in functie.

Eigen taal en cultuur

Erg Indiaans ziet Cassidy er niet uit, maar dat geldt voor veel leden van haar bevolkingsgroep. Métis is het Franse woord voor mesties, en dat is wat ze zijn: een oude mix van indianen en (vooral) Franse immigranten, die sinds de 18de eeuw een gemeenschap vormen met een eigen taal en cultuur. Ze koesteren hun Franse achternamen met evenveel trots als hun indiaanse roots. De Métis zijn pas in 2016 dankzij een uitspraak van het hooggerechtshof wettelijk erkend als een oorspronkelijke bevolkingsgroep.

Caron was voorbestemd voor het MNC. Ze begon in de jeugdafdeling van MNC-British Columbia, haar thuisprovincie, en werd daar minister in de Métis-regering, wat ze was totdat ze eind vorig jaar plotseling tot president van de MNC werd gekozen. Besturen zit haar in het bloed.

Elke stap die ze zet wordt gevolgd in haar geboorteplaats Rossland (4.140 inwoners), een voormalig mijnbouwstadje in de Monashee Mountains met als belangrijkste attractie een historisch gerechtsgebouw. Caron hoort hier tot de royalty, als kind van twee trotse Métis-families: Caron en Boucher uit St. Louis en Batoche, Saskatchewan. De Bouchers en Carons zijn altijd notabelen geweest. In die omgeving werd Cassidy opgevoed ‘om zelf een heel trotse Métis te worden’. En zo wordt het ook opgevat: ‘She’s our girl and we’re proud of her.’

Vrouwen grijpen de macht

Caron viel meteen op, en werd bijna als vanzelf naar voren geschoven toen leden van de MNC vorig jaar op zoek gingen naar een ‘frisse wind’. De avond voor de verkiezing werd ze een hotelkamer binnengeloodst en daar kreeg ze te horen dat ze kandidaat werd gesteld. Ze zochten iemand die het MNC kon opschudden, en die de lastige gesprekken over herstelbetalingen en verzoening kon voeren.

Caron zei geen nee, en werd meteen gekozen. ‘Het is heel opwindend om nu al in de leiding te zitten’, zei ze. ‘Het was tijd voor deze verandering.’ Door haar verkiezing worden nu twee van de drie organisaties van inheemse Canadezen geleid door vrouwen. ‘Matriarchs rising!’, vrouwen grijpen de macht, riep Caron enthousiast.

Maar het zijn vooral de zware gesprekken met Trudeau en haar afspraak met de paus die de jonge Métis-vrouw in de schijnwerpers hebben gezet. De Canadese overheid en de katholieke kerk hebben samen meer dan honderd jaar inheemse kinderen bij hun ouders weggehaald, en ze voor ‘heropvoeding’ in katholieke internaten gestopt. Daar werden de kinderen gedoopt en beroofd van hun taal, hun cultuur, hun familie en hun godsdienst. 150 duizend kinderen werden het slachtoffer van deze gedwongen bekering en meer dan vierduizend van hen stierven in de internaten aan de gevolgen van ondervoeding en mishandeling.

Excuses van de paus ontroerden

Ook Métis-kinderen waren daar het slachtoffer van. Maar onderzoeksrapporten benoemden vooral de twee andere inheemse volken – de Inuït en de First Nations (indianen) – als slachtoffer; de Métis werden door de Canadese Waarheids- en Verzoenings Commissie over het hoofd gezien. ‘Dat heeft ze voor een tweede keer slachtoffer gemaakt’, zegt Caron op haar Twitteraccount.

Trudeau heeft sinds zijn aantreden in 2015 geprobeerd dat goed te maken, en de Métis hebben sindsdien ‘grote stappen voorwaarts’ gezet, zegt Caron, die altijd probeert haar woorden zo positief mogelijk te kiezen. Haar ontmoetingen met Trudeau en de ‘date met de paus’ waren hoogtepunten voor haar. Vooral de paus ontroerde haar. Zijn pijn en schaamte waren oprecht, zegt Caron, zijn woorden brachten zelfs de indiaanse ouderling die naast haar zat aan het huilen. Ze kan niet wachten tot Franciscus naar Canada komt om daar rechtstreeks zijn excuses aan te bieden.

Terug in Canada staat ze voor heel andere problemen. Caron versloeg op 30 september het zittende establishment in de nationale raad, onder wie Clément Chartier, die achttien jaar voorzitter was geweest. Chartier, zijn trouwe vicepresident David Chartrand en de Manitoba Métis Federation stapten uit protest uit de MNC, en proberen sindsdien vanuit Manitoba te knagen aan de macht van de nationale raad. Een lastige kwestie, geeft Caron toe, maar diplomatiek als altijd voegt ze daar aan toe dat ze daar met transparantie en een nieuwe, frisse bestuurscultuur uit moet kunnen komen.

Drie maal Métis

Métis is Frans voor mesties. De Métis stammen uit de 18de eeuw, toen Franse immigranten en lokale indianen zich vermengden, en geleidelijk een eigen cultuur en gemeenschap vormden. De Métis werden in 2016 erkend als bevolkingsgroep.

Veel mensen claimen sinds 2016 dat ze Métis zijn – interessant omdat daar nu belastingvoordelen en overheidssubsidies aan vastzitten, en lastig te bewijzen.

De Métis National Council probeert via een rechtszaak 15 miljoen Canadese dollars (bijna 11 miljoen euro) terug te krijgen van de vertrokken oud-bestuursleden. Die zouden zichzelf onder meer beloond hebben met overheidsmiljoenen, een vertrekpremie en een gouden horloge.

Meer over