Casanova over de lagunen

De Britse fotograaf Simon Marsden (1948) wekt niet de indruk dat hij zich heel erg om het hedendaagse leven bekommert....

Marsden wil mooie foto's, schoonheid. Hij zoekt die schoonheid niet in zijn nabije omgeving, in verre streken, in alledaagse voorwerpen of door middel van ensceneringen; hij zoekt die schoonheid in de tastbare resten van wat door het geheimzinnige, raadselachtige, occulte en spookachtige - door de 'geest' en de literatuur is aangeraakt.

De boeken die hij tot nu toe publiceerde, geven alleen al door hun titels de richting van zijn belangstelling aan: Visons of Poe; The Journal of the Ghosthunter; In Ruins en Beyond the Wall - The Lost World of East Germany.

Het zijn werelden, van de prachtige schrijver Edgar Allan Poe, van de gothic novel, van de ruïnes overal in Europa, die - hoe verschillend ook - laten zien hoe Marsden probeert de dingen die met het blote oog niet waarneembaar zijn, aan de blik toe te voegen.

Zelfs als hij - een actueel onderwerp - naar de voormalige DDR reist, doet hij dat niet om verslag te doen van een stand van zaken, maar om de tragiek van het verval in het vroegere arbeidersparadijs in volle schoonheid en tegelijk huiveringwekkend exact vast te leggen.

Simon Marsden, het moge duidelijk zijn, is een romanticus, iemand die een hang heeft naar het fatale verval, dat elke civilisatie in zich bergt, maar vaak heel lang weet tegen te houden. Hij zoekt naar het moment waarop het beeld ging verschuiven, het moment waarop het fout ging, de last van het ideaal te zwaar werd voor het fundament van menselijke onmacht. Dát is voor hem het moment van de schoonheid.

Zijn nieuwste boek heet Venice - City of Haunting Dreams (Little, Brown and Company, import Penguin Benelux; fl 82,95), en opnieuw heeft hij een onderwerp bij de kop, dat zijn fascinatie voor de schoonheid van de ondergang aan het licht brengt.

Marsden is niet de eerste die Venetië fotografeert, vermoedelijk ook niet de laatste. Niettemin is hij erin geslaagd veel ongeziene kanten van de stad te tonen, ontdaan van alles wat haar bedreigt - de offshore in de nabijheid, het door en door vervuilde water en de toeristenhorden.

Marsden wilde Venetië in haar volle schoonheid, maar ongeschminkt en zo werd zijn boek een liefdesverklaring die als elke liefdesverklaring er recht op heeft uniek genoemd te worden.

Ik moest denken aan het gedicht Avond in Venetië van de Nederlandse dichter J.J. van Geuns (1893-1959), dat zo eindigt:

In 't windstil uur

Schrijft maanlicht over 't water zilveren runen

Welk avontuur

Voert Casanova over de Lagunen?

Dát is de sfeer van Simon Marsden, die wist welk avontuur hem als Casanova over de lagunen voerde.

Meer over