Bush dreigt met preventieve aanvallen

President George Bush heeft laten weten dat de Verenigde Staten voortaan desnoods preventieve aanvallen zullen uitvoeren om terroristische dreigingen in de kiem te smoren....

Bush wees erop dat de Koude-Oorlog-strategie, die gebaseerd was op afschrikking, niet werkt tegen terroristen die niet aan een bepaald land gebonden zijn. 'Wij moeten de strijd naar de vijand verleggen, zijn plannen verstoren en het hoofd bieden aan de ergste bedreigingen voordat ze opkomen', vatte Bush de nieuwe strategie samen.

Volgens de Amerikaanse president moeten de VS ook actief bezig zijn om de wereld een veiliger plaats te maken door democratische regimes te steunen en op te komen voor tolerantie en mensenrechten. 'De missie van ons land is altijd groter geweest dan de verdediging van ons land alleen', zei Bush.

De activistische opvatting van het Amerikaanse buitenlands beleid die Bush nu propageert, staat in schril contrast met het 'minimalistische' buitenlandse beleid dat de Republikein voorstond toen hij campagne voerde voor het Witte Huis. Bush leverde toen scherpe kritiek op de neiging van president Bill Clinton Amerikaanse troepen her en der in de wereld in te zetten voor vredesoperaties. Bush verzekerde toen dat hij aanzienlijk zuiniger zou omspringen met de militaire macht van de Verenigde Staten.

Bush noemde Irak niet in zijn rede, maar hij waarschuwde wel dat er landen zijn waarbij het onvoldoende is om die binnen hun eigen grenzen in bedwang te houden, als die bestuurd worden door 'labiele dictators' met de beschikking over massavernietigingswapens.

Sommige Congresleden spraken hun bezorgdheid uit over de reikwijdte die Bush geeft aan de na de terreuraanslagen van 11 september afgekondigde 'oorlog tegen het terrorisme'. De Democratische senator Dianne Feinstein uit Californië zei dat Bush zich niet het recht mag aanmeten om de VS zonder toestemming van het Congres in allerlei oorlogen te storten. 'Het zou een verschrikkelijke vergissing zijn een preventieve aanval op Irak uit te voeren zonder dat het Congres de kans krijgt zich daarover uit te spreken', zei zij op CNN-televisie.

Haar Republikeinse collega Kay Bailey Hutchinson pleitte ervoor dat het Congres de regering alsnog formeel toestemming geeft om de 'oorlog tegen het terrorisme' te voeren. Maar het ziet er niet naar uit dat de Democraten Bush zomaar de vrije hand willen geven.

Volgens sommige critici staat de belofte van Bush overal in de wereld democratie en mensenrechten te bevorderen op gespannen voet met het besluit steun te zoeken bij ondemocratische regimes, zoals dat van Turkmenistan, voor de oorlog tegen het terrorisme. Nationaal veiligheidsadviseur Condoleezza Rice verweerde zich onlangs tegen die kritiek met het argument dat de VS bij het Turkmeense regime blijven hameren op de noodzaak van democratische hervormingen en respect voor mensenrechten.

Meer over