Nieuws

Burgemeester Halsema hoopte lang op inkeer bij wethouder: ‘Vrouwelijke ambtenaren voelden zich onvrij. Dat is kwalijk’

Het ongemak druipt ervanaf, donderdagmiddag- en avond in de raadszaal van het Amsterdamse stadhuis waar de lokale politiek terugblikt op het opstappen van wethouder Laurens Ivens (SP) op 5 juli wegens grensoverschrijdende opmerkingen én gedrag jegens vrouwelijke ambtenaren.

Burgemeester Femke Halsema in 2019 bij een debat in de gemeenteraad. Beeld ANP
Burgemeester Femke Halsema in 2019 bij een debat in de gemeenteraad.Beeld ANP

‘Ik heb acht jaar met hem gewerkt, mij was hiervan niets bekend’, zegt D66-fractievoorzitter Reinier van Dantzig bijna schuldbewust. Hadden hij en de andere raadsleden wél iets geweten van het ‘overdonderend, grensoverschrijdend of zelfs seksualiserend’ contact van Ivens met vrouwelijke ambtenaren – een citaat uit een onderzoeksrapport van juni – dan was de gemeenteraad, de instantie die een wethouder tenslotte benoemt en eventueel ontslaat, mogelijk veel eerder in actie gekomen.

Is er op tijd serieuze actie ondernomen binnen de Stopera na meerdere signalen (vanaf 2019) over ‘ongepast’ gedrag van ex-wethouder Ivens? Daar draaide het donderdag om in een debat over de affaire-Ivens. Veler ogen zijn dan al snel gericht op burgemeester Femke Halsema. Die hield, bleek uit geopenbaarde stukken, wel heel lang vertrouwen in het maken van afspraken met Ivens over ander gedrag en een andere manier van werken, tot ergernis van vrouwelijke ambtenaren die de zaak aankaartten.

Inkeer

‘Signalen kun je niet onderzoeken’, had Halsema eerder publiekelijk gezegd op de kritiek dat zij te laat zou hebben besloten een heus onderzoek te laten instellen door een onafhankelijk bureau. Pas toen vier vrouwelijke ambtenaren de drempel hadden genomen om een officiële klacht in te dienen, kwam het tot dat onderzoek. Halsema hield lang hoop dat Ivens tot inkeer gebracht kon worden en ze hield zich vooral aan procedures.

Dat beeld is ontstaan na een WOB-procedure door Het Parool, waarbij veel interne communicatie over de kwestie naar buiten is gekomen. Maar ook weer niet zoveel dat de geneigdheid van een flink deel van de Amsterdamse raad om Halsema onder vuur te nemen erdoor werd gesterkt. CDA-raadslid Diederik Boomsma over allerhande vrijgegeven, maar vooral zwartgelakte stukken: ‘Het enige wat duidelijk is is dat Ivens zich schuldig heeft gemaakt aan relatief lichte vergrijpen. Maar verder? Waar hebben we het precies over? Zo kan ik niet beoordelen of de burgemeester wel of niet juist heeft gehandeld.’

Halsema gaf ook donderdag tegenover de raadsleden niet over alles opening van zaken. Om redenen van privacy, die van de ex-wethouder en vooral die van de vrouwelijke ambtenaren. Over die laatsten: ‘Ze hebben zich hier onvrij en geïntimideerd gevoeld. En dat is kwalijk. Dit had jullie nooit mogen overkomen, heb ik ze gezegd.’

Geen geheim

Dat de voormalige wethouder nogal ‘losjes’ in contacten was, was op de Stopera geen geheim. Ook daarbuiten niet. Media konden altijd wel bij hem terecht, buiten voorlichters om. Raadsleden konden makkelijk bij hem aankloppen. Dat Ivens er kwestieuze omgangsvormen met vrouwelijke ambtenaren op nahield, kwam pas dit jaar in volle openheid naar buiten. Terwijl die ambtenaren zelf hun meerderen veel eerder hadden geïnformeerd. Halsema: ‘Leidinggevenden hebben daarop niet adequaat gereageerd. Zo ontstond vlek op vlek.’

Zelf kwam Halsema gisteren vrijwel ongeschonden het debat met de raadsleden door. Die kunnen een reeks aan maatregelen verwachten. Er komen nieuwe codes, protocollen, bijeenkomsten over integriteit en veiligheid en nog veel meer. Halsema: ‘Ik wijs er nog even op dat ik niet de werkgever van een wethouder ben. Dat bent u.’

Meer over