Nieuws

Brokstukken Chinese raket storten komende dagen ergens neer op aarde: ‘Dit is volkomen onverantwoord’

Binnenkort regent het metaal uit de hemel. Op welke plekken is nog niet bekend, maar dát het gebeurt is onontkoombaar nu een 20 ton zware en 30 meter lange Chinese raket rondom de aarde cirkelt zonder mogelijkheid op gecontroleerde terugkeer. Het risico op grote ongelukken is klein, maar kenners noemen de situatie ‘volkomen onverantwoord’.

De lancering van de Long March 5B raket van vorige week donderdag.  Beeld AP
De lancering van de Long March 5B raket van vorige week donderdag.Beeld AP

De succesvolle lancering vorige week van een nieuw Chinees ruimtestation, een tegenhanger van het internationale ruimtestation ISS, heeft een onverwachte keerzijde. Het grootste deel van de gebruikte Long March 5b-raket is na lancering in een baan om de aarde terechtgekomen, van waaruit het niet veilig kan terugkeren. De raket zal naar verwachting de komende dagen in stukken breken en naar beneden vallen.

‘Veel brokstukken zullen daarbij verbranden, maar dit ding is dusdanig groot dat er ook brokken op aarde terecht gaan komen’, zegt de Nederlandse onderzoeker en satellietspotter Marco Langbroek.

Momenteel draait de raket rondjes om onze planeet op een hoogte van zo’n 160 kilometer. Daar wordt hij heel lichtjes afgeremd door de aardatmosfeer, waardoor de raket steeds wat lager zakt.

Dit proces gaat door totdat de wrijving van de atmosfeer zodanig oploopt dat de raket in stukken breekt en de brokstukken naar aarde vallen. Dat gebeurt naar verwachting tussen vrijdag 7 mei en woensdag 12 mei.

Onder meer doordat de raket rondjes draait om z’n as, is een exactere voorspelling onmogelijk. ‘Ik denk dat je twee, drie uur van te voren misschien een voorspelling kunt doen. Maar dan gaat het alsnog om een risicogebied van duizenden kilometers.’

Zorgwekkend

In de ruimtevaartwereld is het gebruikelijk dat dit soort grote voorwerpen gecontroleerd in de oceaan terechtkomen. Bij de Chinese raket lijkt dat echter onmogelijk. ‘Ook bij de vorige lancering met deze raket volgde een terugkeer met risico op vallende brokstukken in bewoond gebied.’ Mogelijk ontbreekt bij de gebruikte Long March 5b simpelweg de technologie om de raket veilig terug te brengen naar de aarde.

Dit is zorgwekkend omdat bij het Chinese ruimtestation de komende tijd meer lanceringen met de raket op het programma staan. De komende twee jaar heeft China met nieuwe modules en bemande vluchten naar het station nog zo’n elf lanceringen in de boeken staan.

Ook daarbij is de kans op zo’n ongecontroleerde terugkeer aanwezig. ‘Iedereen in de ruimtevaartwereld is stomverbaasd hoe dit gaat. Dit is echt volkomen onverantwoord’, zegt Langbroek.

Tot nog toe is er nog nooit een dodelijk ongeluk geweest met vallend ruimtepuin, maar er bestaat wel degelijk een (klein) risico dat iemand straks een brokstuk van Long March 5b op z’n dak krijgt. Overigens hoeven Nederlanders zich daar de komende week geen zorgen over te maken. Aan de huidige baan van de raket is te zien dat Nederland niet in de gevarenzone ligt.

Oranje wolken

Volgens Langbroek heeft de Chinese ruimtevaartorganisatie CNSA een slechte reputatie wat betreft raketonderdelen die terug vallen naar de aarde. ‘Op internet circuleren veel filmpjes waarbij dergelijke brokstukken in de buurt van bewoond gebied terechtkomen. Dan hoor je een knal en zie je oranje wolken opstijgen’, zegt hij.

Ook volgens ruimtevaartadviseur Erik Laan gebeuren dit soort ongelukken in China met enige regelmaat. ‘In de omgeving van Altai staan veel huizen die onderdelen bevatten van rakettrappen’, aldus Laan.

Wanneer rakettrappen kort na de lancering terugvallen zijn ze bovendien veel gevaarlijker dan de brokstukken van bijvoorbeeld Long March 5b. Ze bevatten dan vaak nog raketbrandstof. ‘En dat is heel giftig. Als je oranje wolken ziet, weet je dat het foute boel is’, zegt Langbroek. Volgens Laan zie je vanwege zulke dampen meer gevallen van kanker in de regio waar de stukken neerkomen.

Wereldwijd gezien vonden de meeste raketlanceringen daarom plaats aan de kust, zodat rakettrappen in het water belanden. ‘Maar China heeft ook lanceerbases in het binnenland’, zegt Langbroek. ‘Ze kijken blijkbaar toch wat minder op mensenlevens.’

Meer over