Nieuws

‘Brievenbusfirma’s leveren weinig meer op dan reputatieschade’

Nederland nog steeds een van de belangrijkste doorsluislanden om belasting op andere plekken te mijden, ondanks maatregelen van de afgelopen jaren. De constructie doet bovendien meer kwaad dan goed. Dat zegt de Commissie Doorstroomvennootschappen, die de omvang van de brievenbuseconomie onderzocht.

Redactie
De Zuidas in Amsterdam, waar veel brievenbusfirma's gevestigd zijn. Beeld John Gundlach /  ANP
De Zuidas in Amsterdam, waar veel brievenbusfirma's gevestigd zijn.Beeld John Gundlach / ANP

Nederland houdt weinig over aan de internationale geldstromen die door het land klateren om aan belastingheffing op andere plekken te ontkomen. Meer dan vierduizend banen aan de Zuidas en zo’n 650 miljoen aan belastingen in de Nederlandse schatkist blijft er niet aan de strijkstok hangen. Dat staat niet in verhouding tot de gederfde belastingopbrengsten van andere landen, naar schatting zo’n 20 miljard, en de reputatieschade voor Nederland.

Dat zegt de Commissie Doorstroomvennootschappen, die naar aanleiding van vragen van Tweede-Kamerleden Pieter Omtzigt (toen nog CDA) en Steven van Weyenberg (D66) de omvang van de brievenbuseconomie onderzocht. De commissie, onder leiding van topambtenaar Bernard ter Haar, concludeert dat Nederland nog steeds een van de belangrijkste doorsluislanden van de wereld is, ondanks maatregelen van de afgelopen jaren om internationale belastingontwijking via Nederland tegen te gaan.

De commissie roept het kabinet op de brievenbusfirma’s meer te laten rapporteren over hun activiteiten. Door beter duidelijk te maken wie er schuil gaan achter de vennootschappen, de ultimate beneficial owners, zou het starten van een brievenbusfirma minder aantrekkelijk worden. Sinds vorig jaar is er een zogeheten UBO-register, maar dat is nog slecht doorzoekbaar, en bevat geen namen van leidinggevenden. Ook de eisen aan jaarrekeningen zouden moeten worden aangescherpt. Uiteindelijk zou er een internationaal UBO-register moeten komen, aldus de commissie.

Nederland telde in 2019 circa 12.400 brievenbusfirma’s met een balanstotaal van circa 4.500 miljard euro, ruim vijf keer de omvang van de Nederlandse economie. Jaarlijks stroomde er tussen 2015 en 2019 gemiddeld 170 miljard euro door deze papieren bedrijven, die dan elders als kostenpost werd opgegeven om zo de winst te drukken en belasting te vermijden. De 650 miljoen euro die de Nederlandse fiscus van de bedrijven ontving vormt slechts 0,2 procent van de totale belastinginkomsten.

‘We zien in de cijfers nog niet echt dat Nederland een normaal land is geworden’, aldus Ter Haar. Wel erkende hij dat het effect van de maatregelen die na 2019 zijn genomen nog niet te zien is.

Meer over