Bonaire laat 'met waardigheid' stem horen tegen Beatrix

KRALENDIJK - 'Rot op, de slaventijd is voorbij!' Het was niet tegen haar persoonlijk bedoeld, maar het was wel de tekst die koningin Beatrix te zien kreeg toen ze zondagavond aankwam op Bonaire.

Het bezoek van het koninklijk gezelschap was nog niet eens officieel begonnen, maar enkele tientallen demonstranten hadden al postgevat bij de uitgang van Flamingo Airport. Ze ageerden tegen de Nederlandse bemoeienis met het eiland en zetten daarmee de toon voor het koninklijk bezoek aan de kersverse 'speciale gemeente van Nederland'.

Echt op dreef kwam het protest maandag bij de officiële verwelkoming voor de deur van het Pasanggrahangebouw, de zetel van de Eilandsraad, in het hartje van Kralen-dijk. Toen het koninklijk gezelschap uit de auto stapte, stonden daar eerst nog enige tientallen Oranjeklanten te zwaaien met Nederlandse vlaggetjes.

Maar tegen de tijd dat de koningin al vriendelijk wuivend tot bij de poort van het gebouw was gewandeld, stond er net zo veel volk te demonstreren met teksten als 'Wij zijn boos' en 'Wij willen een referendum'.

'We voelen ons in het nauw gedreven en we willen onze stem laten horen', zegt Cedric Soleana, leider van de protestactie. In naam van 'Hende Preocupá' (Bezorgde Mensen) mag hij de koningin een petitie aanbieden. Ze staat hem zelfs te woord.

'U begrijpt dat mijn positie een andere is, u moet bij de minister zijn', legt de majesteit uit. 'Maar ik zal zeker aandacht besteden aan uw grieven. Het hoort erbij dat er klachten zijn en dat misschien niet alles even vlot verloopt, maar samen komen we een heel eind. Ik ben blij dat u met waardigheid uw stem laat horen.'

Beatrix schudt Soleana's hand. Prins Willem-Alexander voegt er nog wat aan toe: 'Ik hoop bij mijn volgende bezoek met u persoonlijk de verbeteringen te kunnen bespreken.'

'De koningin heeft haar moederhart getoond', zegt Soleana als hij zijn taak heeft verricht. Hij is van plan om iedereen aan zijn belofte te houden. Als de koningin met haar gevolg doorloopt naar de auto, neemt ook minister Donner van Koninkrijksrelaties een kopie van de petitie in ontvangst. Hij belooft er persoonlijk op te reageren.

Bonaire moest het grote voorbeeld worden van hoe de kleine eilanden van de Antillen als onderdeel van Nederland zouden floreren, maar de nieuwe staatkundige positie als 'speciale gemeente van Nederland' is niet goed voorbereid en te bruusk, met te weinig begrip voor de lokale gevoeligheden, doorgevoerd.

De aansturing gebeurt door Den Haag, veel te ver weg van Kralendijk, niet alleen qua afstand, maar in alle opzichten. De vraag die men zich nu hardop stelt, is of de gekozen formule wel de juiste is. De actievoerders willen na een jaar van hoge belastingen, gestegen kosten voor het levensonderhoud en slecht nagekomen beloften van betere zorg, een referendum. De bevolking zou zich daarin moeten uitspreken over een minder strakke associatie met Nederland of zelfs onafhankelijkheid.

'Als dit eiland onafhankelijk wordt, zakt het niveau van de voorzieningen meteen met 50 procent', zegt Bert van Dijck. Hij is in 2009 samen met zijn vrouw naar Bonaire gekomen. Zij is van nabij betrokken bij de staatkundige ontwikkelingen van de laatste anderhalf jaar en hij verdedigt de Nederlandse aanpak. 'Het is zeker niet het hele volk dat ontevreden is', relativeert hij het protest. 'Over de consequenties van een losse associatie of onafhankelijkheid is al helemaal niet nagedacht door deze mensen.'

Als het koninklijk gezelschap al lang is vertrokken, staan op het plein groepjes voor- en tegenstanders van de huidige status nog een tijd te discussiëren.

Dinsdag doen Beatrix en haar gevolg Curaçao aan. De verwachting is dat daar ten overstaan van het koninklijk gezelschap ook veel van de lokale onvrede zal worden geuit.

undefined

Meer over