Birmezen genieten van vier onafhankelijke kranten

De tachtigduizend exemplaren van de krant Gouden Vers Land waren maandagochtend al uitverkocht. Drie andere dagbladen vlogen net zo snel over de toonbank. Birmezen konden hun geluk niet op: bijna vijftig jaar was 'nieuws' iets waarover je niet durfde te spreken, maar maandag lagen er voor het eerst vier verse, onafhankelijke dagbladen in de kiosken.

VAN ONZE CORRESPONDENT MICHEL MAAS

JAKARTA - De vreugde wordt overschaduwd door scepsis over een nieuwe mediawet, die de nieuwe vrijheid weer aan banden dreigt te leggen. Maar maandag overheerste de vreugde. Mensen koesterden de kranten als een lang gemiste vriend.

De ijzeren censuur is pas in augustus vorig jaar afgeschaft. Vervolgens werden als eerste onafhankelijke weekbladen toegestaan en nu is het verbod op dagbladen opgeheven. Zestien bedrijven hebben van de regering een licentie gekregen om een dagblad uit te geven. Daaronder is het inmiddels toonaangevende weekblad The Voice. Ook politieke partijen hebben zich aangemeld. De partij van oppositieleidster Aung San Suu Kyi, NLD, en de regeringspartij USDP gaan ieder een eigen krant uitgeven.

Zelfs vier kranten zijn al een enorme vooruitgang voor Birma. Het enige dagblad dat tijdens de junta mocht verschijnen, was de regeringskrant Nieuw Licht van Myanmar, die uitsluitend overheidsbulletins afdrukte. Tijdschriften werden zwaar gecensureerd. Bijna alles was verboden. Zelfs het noemen van de naam Aung San Suu Kyi was al genoeg om in de gevangenis te belanden.

Sinds de vrijlating van Suu Kyi ruim twee jaar geleden is dat radicaal veranderd. Onafhankelijke weekbladen zoals The Voice en Eleven voorzien sinds vorig jaar al in de behoefte aan nieuws en zijn doorgaans opvallend vrij en onafhankelijk in hun berichtgeving.

Op de televisie is die vrijheid nog altijd ver te zoeken. Die wordt nog steeds volledig gecontroleerd door de overheid, net als radio, en het lijkt er nog niet op dat daar snel verandering in zal komen. Er komt wel een einde aan het telecommonopolie van de regering. Binnen een paar maanden zullen naar verwachting twee telecombedrijven een licentie krijgen voor Birma.

De opheffing van de censuur is vorig jaar met internationaal applaus ontvangen, maar een nieuwe mediawet dreigt de pas verworven vrijheid weer gedeeltelijk teniet te gaan doen. De wet bevat tal van artikelen op grond waarvan journalisten gestraft kunnen worden voor al te kritische berichtgeving. Volgens de nieuwe wet zal het bijvoorbeeld verboden zijn om te berichten over de strijd tussen het Birmese leger en troepen van etnische minderheden, of over de grondwet van 2008, die nog door de militaire junta is geschreven.

De mediawet moet nog worden goedgekeurd door het parlement. Na heftige protesten, onder anderen van journalisten, heeft de regering behandeling van de wet opgeschort.

undefined

Meer over