NieuwsReacties op zege Biden

Biden roept op tot verzoening, zijn aanhangers dansen van vreugde

Joe Biden heeft in zijn eerste verklaring als aankomend 46ste president van de Verenigde Staten het land opgeroepen tot verzoening en ‘heling’. ‘Nu de campagne voorbij is, is het tijd de woede en botte retoriek achter ons te laten en samen te komen als één natie.’

In Philadelphia vieren Biden-aanhangers de overwinning.Beeld EPA

Biden werd zaterdag aan het begin van de avond (Nederlandse tijd) door persbureau AP en andere media uitgeroepen tot winnaar van de verkiezingen. Dit gebeurde nadat nieuwe uitslagen uit Pennsylvania lieten zien dat hij in deze cruciale swing state had gewonnen. Daarmee had hij het voor het presidentschap benodigde aantal van 270 kiesmannen op zak.

Overal in de VS braken meteen spontane festiviteiten uit toen het nieuws van Bidens zege bekend werd. In New York stormden mensen massaal hun huizen uit en begonnen op potten en pannen te slaan. Buren begonnen te dansen en gaven elkaar high-fives, automobilisten claxonneerden. In Washington kwamen mensen spontaan bijeen bij het Black Lives Matter-plein bij het Witte Huis om te zingen en selfies te nemen.

Samen

De nieuwe president zei in zijn verklaring dat hij het tijdperk van polarisatie wil afsluiten. ‘Wij zijn de Verenigde Staten van Amerika. En er is niets dat wij niet kunnen, als we het maar samen doen.’ Biden maakte geen melding van zijn tegenstander, president Donald Trump, die zijn verlies nog niet heeft toegegeven.

Trump maakte zaterdagmiddag al duidelijk dat hij zich niet bij de verkiezingsuitslag neerlegt. Hij stelde in een verklaring nieuwe rechtszaken in het vooruitzicht om vermeende (en volstrekt onbewezen) massale fraude met stemtellingen aan de kaak te stellen en de uitslag te laten corrigeren. Trump beloofde te zorgen ‘dat onze kieswetten volledig worden nageleefd en de rechtmatige winnaar wordt uitgeroepen’.

Aankomend vicepresident Kamala Harris, de eerste zwarte en Zuid-Aziatische vrouw ooit in die functie, zei in een tweet dat deze verkiezingen niet over Biden en haarzelf maar over de ‘ziel van Amerika’ gingen, en dat Biden en zij nu vooral veel werk op zich af zien komen. Vanwege de strijd over de uitslag is er nog geen begin gemaakt met de voorbereiding van de overgang van de oude naar de nieuwe regering. Dit kan pas gebeuren als Biden officieel is bekrachtigd als winnaar.

‘We did it’

Biden en Harris zullen de natie zaterdagavond toespreken tijdens een drive-inrally in Bidens woonplaats Wilmington, Delaware. Bij de omheining van het terrein kwamen ’s middags al mensen in groten getale samen met verkiezingsborden en vlaggen. ‘Joe, Joe’, werd er gezongen. ‘We did it’, scandeerden anderen.

Felicitaties voor Biden en Harris stromen intussen binnen, te beginnen met politieke geestverwanten. Hillary Clinton, die het als Democratisch kandidaat bij de presidentsverkiezingen van vier jaar geleden moest afleggen tegen Trump, feliciteerde ‘het geschiedenis schrijvende koppel’ als een van de eersten met hun overwinning. Clinton noemde de verkiezingsuitslag een ‘afwijzing van Trump en een nieuwe bladzijde voor Amerika’.

Oud-president Barack Obama verklaarde trots te zijn dat hij Biden en Harris mocht gelukwensen. Volgens Obama heeft Biden, die hem twee termijnen als vicepresident bijstond, alles wat ervoor nodig is president te zijn, ‘en gedraagt hij zich er ook al naar’. Dat is maar goed ook, aldus Obama, want Biden krijgt te maken met ‘een reeks buitengewone uitdagingen die geen enkele inkomende president ooit eerder heeft gehad’. Ook de Democratische leiders in Senaat en Huis van Afgevaardigden, Chuck Schumer en Nancy Pelosi, wezen vooruit naar de enorme taak die Biden en Harris wacht. De overwinning is een ‘mandaat voor actie’, aldus Pelosi.

Wereldleiders

Republikeinse leiders in het Congres bleven zaterdag stil over Bidens overwinning. Trumps medestanders in de Grand Old Party betwistten de uitkomst echter. Senator Josh Hawley van Missouri zei op Twitter: ‘De media maken niet uit wie de president is. De mensen doen dat.’ Volgens Hawley zal pas als alle wettige stemmen zijn geteld, alle hertellingen gedaan en alle fraudeverdenkingen uitgezocht, blijken de echte winnaar is.

Aanhangers van Joe Biden in New Orleans dansen zaterdag van vreugde nadat bekend is geworden dat Biden genoeg kiesmannen heeft binnengehaald om president te worden.Beeld AP

Senator Mitt Romney uit Utah, Republikeins presidentskandidaat in 2012, liet weten Biden en Harris te kennen als ‘mensen van goede wil en voortreffelijk karakter’. ‘Wij bidden dat God ze mag zegenen in de dagen en jaren die komen.’ Romney was als een van de weinige Republikeinen openlijk kritisch op Trump en zei eerder dit jaar niet op hem te zullen stemmen.

Talloze wereldleiders kwamen zaterdag met hun gelukwensen aan Biden en Harris. In veel reacties klonk nauw verholen opluchting door over de wisseling van de wacht in Washington en hoop op een nieuw tijdperk van internationale samenwerking.  Dat gold zeker voor de leiders van westerse bondgenoten van de VS.  De Britse premier Boris Johnson noemde de VS de belangrijkste bondgenoot van het Verenigd Koninkrijk en zei uit te kijken naar samenwerking op gedeelde prioriteiten, van klimaatverandering tot handel en veiligheid. 

Ook de Franse president Emmanuel Macron en de Canadese premier Justin Trudeau benadrukten in hun reacties vooral uit te kijken naar samenwerking met de nieuwe regering. Johnson, Macron en Trudeau hadden allen een gecompliceerde en soms gespannen relatie met Trump en zijn ‘America First’. Biden, die grote buitenlandse ervaring bezit, beloofde in zijn campagne de goede relaties met de bondgenoten te zullen herstellen.

Klimaatwetenschappers

Secretaris-generaal Jens Stoltenberg van de NAVO verwelkomde de verkiezing van Biden. Hij noemde Biden een ‘krachtig supporter van de NAVO en de Trans-atlantische relatie’, en zei te hopen op een hernieuwde samenwerking en verdere versterking van de banden tussen Noord-Amerika en Europa. ‘Amerikaans leiderschap is in een onvoorspelbare wereld belangrijker dan ooit’. Trump was een fel criticus van de NAVO.

Klimaatwetenschappers en milieuactivisten betoonden zich wereldwijd opgelucht met de verkiezingsuitslag. Biden heeft beloofd dat hij de VS zo snel mogelijk weer zal laten terugkeren in het klimaatakkoord van Parijs, waar Trump het land uit had teruggetrokken. Johan Rockström van het Duitse Potsdam Instituut voor Klimaat Impact Onderzoek zei dat onder Biden de VS er weer aan kunnen bijdragen dat de ergste gevolgen van de opwarming worden voorkomen. ‘Dan kunnen de VS weer groots worden.’

Lees ook

Bidens campagne stoelde op zijn reputatie als verstandig politicus die graag het midden zoekt
Met zijn bijna 78 jaar zal Joseph Robinette Biden in januari worden geïnaugureerd als Amerika’s oudste president ooit.Degelijkheid lijkt het uiteindelijk te hebben gewonnen van het gedrag dat Amerika tot op het bot verdeelde.

Trump, de meester van het conflict, gaat ten onder aan zijn eigen woede

Trumps presidentschap was één aaneenschakeling van abrupte besluiten, furieuze Twitter-aanvallen op zijn rivalen, maar ook flinke economische groei. Totdat het coronavirus toesloeg. Uiteindelijk bleken veel Amerikanen zijn woede toch zat.

Deze rechtszaken hangen Trump boven het hoofd als hij zijn verlies toegeeft
Mocht Donald Trump inderdaad het presidentschap verliezen aan Joe Biden, dan wachten hem een aantal rechtszaken die hem al jaren achtervolgen. Een van de redenen waarom hem er alles aan gelegen is te winnen.

Waarom zaten de opiniepeilers er alweer naast?
Uit bijna elke peiling bleek dat Joe Biden deze verkiezingen comfortabel zou gaan winnen. Vervolgens doet Trump het veel beter dan verwacht, en loopt het toch uit op een nek-aan-nekrace tussen de twee kandidaten. Hoe kan dat?

Volg de laatste ontwikkelingen hier in ons liveblog.

Meer over