nieuws

Biden hervat hulp aan vrouwen en meisjes in ontwikkelingslanden

PvdA-leider Lilianne Ploumen kan tevreden zijn: de Amerikaanse president Joe Biden heeft de ‘global gag rule’ ingetrokken, die voorkwam dat Amerikaans hulpgeld werd besteed aan programma’s voor veilige abortus. Het financiële gat dat vier jaar geleden door Donald Trump werd geslagen, werd deels gedicht met een door Ploumen aangezwengelde internationale campagne.

Demonstranten protesteren in mei 2017 in New York tegen het besluit van president Trump om de stekker te halen uit financiële steun aan programma's voor geboortebeperking in ontwikkelingslanden.  Beeld EPA
Demonstranten protesteren in mei 2017 in New York tegen het besluit van president Trump om de stekker te halen uit financiële steun aan programma's voor geboortebeperking in ontwikkelingslanden.Beeld EPA

Gezondheids- en vrouwenorganisaties in de VS en wereldwijd reageerden vrijdag opgetogen op de niet onverwachte stap van Biden. ‘Dit besluit zal grote invloed hebben op het leven van vrouwen en meisjes’, zei Nonhlanhla Skosana van Sonke Gender Justice in Zuid-Afrika. ‘Zij krijgen hun recht op leven terug. Veel jonge vrouwen zijn gestorven door clandestiene abortussen, nadat organisaties die met de kwetsbaarste groepen werkten moesten sluiten.’

Directeur Edinah Masiyiwa van de Women’s Action Group in Zimbabwe stelde dat ook diensten als aidsvoorlichting en het verstrekken van anticonceptie door Trumps beleid werden getroffen. Ook eerdere Republikeinse presidenten hadden sinds Ronald Reagan een ‘global gag rule’ afgekondigd, maar die betroffen alleen programma’s voor geboortebeperking. Trump draaide de hulpkraan dicht voor alles wat met gezondheidszorg in ontwikkelingslanden te maken had. Zo werd genadeloos een eind gemaakt aan programma’s voor vrouwen en meisjes.

Gendergelijkheid bevorderen

‘Deze buitensporige voorwaarden voor ontwikkelingshulp ondermijnen de pogingen van de VS om wereldwijd gendergelijkheid te bevorderen’, schreef Biden in een toelichting. ‘We konden niet langer de gezondheid van vrouwen helpen verbeteren of iets doen tegen geweld tegen vrouwen. Het werd moeilijker samen met lokale partners ziekten als aids, tbc en malaria te bestrijden.’ In het licht van de corona-epidemie, voegde hij eraan toe, was dat extra schadelijk.

Net als Biden draaiden de Democratische presidenten Clinton en Obama de subsidiestop meteen na hun aantreden terug. Toen Trump in maart 2017 opnieuw, en harder dan ooit, het mes zette in de hulp, was het Ploumen die als Nederlandse minister voor Ontwikkelingssamenwerking het initiatief nam voor een noodoperatie. In een mum van tijd stampte ze She Decides uit de grond, een internationale coalitie die honderden miljoenen euro’s bijeenbracht om het door Trump geslagen gat (deels) te dichten.

Met de stap van Biden zal de hulpverlening niet van de ene dag op de andere terug op niveau zijn. ‘Het is niet even een knopje omdraaien’, zei Jonathan Rucks van Population Action International tegen The Guardian. ‘Het herstel zal duren tot in 2022.’

Anti-abortusgroepen in de VS reageerden woedend op Bidens besluit. ‘Andere landen abortus opdringen is geen compassie, het is ideologisch neokolonialisme’, zei Lila Rose van Live Action. ‘Dit iS een donkere dag voor ons land. Joe Biden met zich schamen.’

De stap van de president kan van grote invloed zijn op het internationale debat over de reproductieve rechten van vrouwen en meisjes. Onder Trump hadden de conservatieven wereldwijd wat dat betreft de wind in de zeilen. ‘Brazilië, Arabische landen, Oost-Europa: ze voelden zich gesterkt door de retoriek van Trump’, aldus Laila Ait Baali, directeur van Wo=men in Den Haag. In Polen bijvoorbeeld is onlangs een strenge abortuswet aangenomen, waartegen vrouwen dit weekend opnieuw de straat op zullen gaan.

Ploumens antwoord op de hakbijl van Trump

Met SheDecides dichtte Ploumen het gat dat Trump wereldwijd sloeg in gezondheidprogramma’s voor vrouwen

Meer over