Bergen blubber in een spookstad vol zombies

Hoog boven het Milka-bruine water van de Choluteca cirkelen aasgieren traag hun rondjes. Ze zijn op zoek naar ledematen en lijken die de speciale teams van het Mexicaanse leger nog niet hebben kunnen bergen....

Van onze verslaggever

Art van Iperen

TEGUCIGALPA

De stinkende Choluteca-rivier scheidt het centrum van de Hondurese hoofdstad Tegucigalpa van de krottenwijk Comayagüela, waar de inwoners twee weken geleden in hun slaap werden verrast door Mitch, de dodelijkste orkaan van de laatste twee eeuwen. In een paar uur tijd zoog de modderstroom drieduizend krotten mee. Gevoed door de zijrivier Río Chiquito verpletterde de Choluteca bruggen, werkplaatsen en winkeltjes.

Elke ochtend daalt Juanita Alvarez af naar de zwaar beschadigde Mallol-brug. Ze tuurt zwijgend en met een hand voor de mond over het inmiddels tien meter gezakte, vredig stromende water.

'Ik geloof dat mijn man en drie kinderen zijn verdronken, maar ik weet het pas echt als ik hun lijken zie', mompelt ze als in trance. 'Wat moet ik nog? Mijn huis is weg, mijn gezin is dood en de bakkerij waar ik werkte, is verdwenen. Ik heb geen kleren en geld meer. Moge God mij bijstaan.'

Vanaf de Mallol-brug is goed te zien hoe apocalyptisch de verwoestingen zijn. Links, op het punt waar de Río Chiquito uitmondt in de Choluteca, was vroeger een sportveld. Nu steken de basketbalborden nog net boven het water uit. Van het clubhuis is alleen het dak zichtbaar.

Aan de overkant probeerde de Río Chicito zijn weg te vervolgen door de wijk Honduras, alsof hij doelbewust weigerde naar rechts af te slaan. Over een afstand van tweehonderd meter verdwenen alle huizen en winkeltjes onder water.

In de straatjes liggen metershoge bergen blubber, huisraad, takken, elektriciteitsmasten, schoenen, papier en flessen. Het Mexicaanse leger probeert met bulldozers en shovels de straten vrij te maken.

Hoog in een boom voor wat eens een sportschoenenwinkel was, bungelt een houten tafel. Twee jongens wassen hun kleren in een bruin meertje voor de ingang. Bij apotheek Regis staat het water nog boven de voordeur. Rechts van de brug stond het ministerie van Openbaar Onderwijs. Het water zette de eerste en tweede verdieping blank. De top van een palmboom steekt uit een van de ramen.

Tegucigalpa is in een spookstad veranderd. 's Morgens vroeg om zes uur lopen de bewoners van Comayagüela over de Avenida Cervantes als zombies naar hun werk in het centrum. Zwijgend lopen de Hondurezen in de motregen langs een Burgerking en het stadhuis. De vlaggen hangen halfstok.

Niemand kijkt links of rechts de straatjes in, waar de huizen zijn verwoest en metershoge bergen rommel liggen. In het steegje van Jasmijn ligt een grote poster van een baby weg te rotten die van de muur in een van de huizen is weggespoeld. Aan het eind van het steegje heeft de tandarts zijn kliniekje moeten sluiten. Er ligt een halve meter blubber binnen.

Op het Morazan-plein vegen vrijwilligers het vuil bij elkaar. Ze dragen gele hesjes met het opschrift: 'De nieuwe hoofdstad, aan het werk'. In het plantsoen staat een groot bord. 'Schone hoofdstad, tevreden bewoners'. Burgemeester César Castellanos was onlangs een campagne begonnen om Tegucigalpa op te knappen. Dinsdag werd hij begraven. Zijn helikopter stortte vorige week neer, toen hij op zoek ging naar overlevenden van Mitch.

's Avonds vanaf negen uur zijn de straten geheel uitgestorven. Sinds een uitbraakpoging uit de gevangenis heeft de regering een avondklok ingesteld om plunderingen te voorkomen. Leerlingen van de militaire academie houden op kruispunten de wacht. Ze hebben allemaal een karabijn op de heup waarmee ze een olifant zouden kunnen omleggen.

Zelfs jongetjes van zestien jaar lopen 's avonds zwaar bewapend rond als leden van de vrijwillige bewakingscomités. José erkent dat hij niet precies weet hoe een karabijn werkt. 'Maar het schrikt de dieven wel af.'

De meeste inwoners van Tegucigalpa zijn blij met de patrouilles. 'We moeten de avondklok maar voor altijd invoeren', zegt een bejaarde krantenverkoper, 'want er is bijna geen criminaliteit meer. De ramp heeft ook nog positieve kanten'.

Tegucigalpa is overspoeld door vertegenwoordigers van hulporganisaties die allemaal hun 'projectjes' komen bekijken en plannen voor noodhulp ontwikkelen. De hotels zitten tot de laatste kamer vol met journalisten en hulpverleners. Na de overstromingen is Tegucigalpa drooggelegd om rellen en uitbarstingen van woede te voorkomen. In de winkels mag geen druppel alcohol worden verkocht. In de hotels wordt alleen fris geschonken.

Beetje bij beetje proberen de Hondurezen de draad weer op te pakken. Met hulp uit alle uithoeken van de wereld zijn ze een nieuw land aan het opbouwen. Aan het einde van de bemodderde Avenida Cervantes, vlak bij de Choluteca-rivier, heeft ijzerhandel Larach & Cia. de helft van zijn etalage al volgelegd met kribben, kaarsen, slingers, ballen, engelenhaar en lampjes. Ook voor de Hondurezen is het volgende maand Kerstmis.

Meer over