Begeleiding

AAN de orde was even de Nederlandse F-16-piloot die een Servische MiG uit de lucht had geschoten - en in haar laatste optreden als journaliste (ze wil voortaan op het scherm geloof ik alleen nog maar mooie en menselijke dingen presenteren) vroeg Maartje van Weegen aan een luchtmachtcommandant hoe dat...

Haar gast begreep het niet helemaal, en begon geduldig uit te leggen dat vliegers in zulke gevallen zo goed mogelijk het werk trachten te doen waarvoor ze zijn opgeleid, dat ze dan opeens op hun radar een vijand zien, en dat dan eh. . .

Maar dat bedoelde Maartje niet.

Alles goed en wel, schudde haar hoofdje - 'maar als hij dan van zo'n missie terugkomt, wordt hij dan begeleid?'

De generaal knipperde even met de ogen, alsof hij het in Pristina hoorde donderen.

'Want', vervolgde de interviewster, 'hij heeft misschien toch een moord op z'n geweten.'

Hoe zou een middeleeuwse kopiist hebben gekeken als je hem een fotokopieermachine had aangereikt?

Zo ongeveer keek de luchtmachtcommandant.

Toen hij enigszins van z'n verbazing was bekomen, mompelde hij verlegen dat het 'niet zo'n softe club' was, en deed er verder het zwijgen toe. Terwijl Maartje verder praatte met haar vaste Clingendaeler zag je zich in de ballon boven zijn hoofd het visioen ontwikkelen van vijf divisies Riagg'ers die, Freud in de ransel, langs de kust van Herzegowina aan land gingen. Hij rilde, probeerde het beeld te wissen, maar raakte het niet kwijt.

Had die mevrouw van NOVA misschien gelijk, en verbleef hij mensenrechtelijk om zo te zeggen nog in de Middeleeuwen? Moest hij niet alsnog een gediplomeerde hulpverlener naar Amendola sturen om die piloot - vóór hij een tweede MiGje op z'n cockpitneus plakte - een paar dagen in behandeling te nemen?

Aangenomen tenminste dat je zo'n karwei allang niet meer kon overlaten aan de veldprediker, de aalmoezenier of de humanistische vertrouwenspersoon.

Maar zou hij het machtsevenwicht niet in gevaar brengen als hij de jongen al was het maar een dag van het rooster haalde? Want nu was het er nog maar één, maar voor hetzelfde geld kregen morgen twee of drie anderen het ook te kwaad, en wat dan? Hij wist wel zeker dat Milosevic - Balkanees tenslotte - zonder gewetensbezwaar zou blijven doorgaan met alles dat God had verboden.

De ballon boven zijn hoofd vulde zich met een beeld van het luchtgevecht.

Maar wat nou 'luchtgevecht'? Die MiG vloog tien kilometer verderop, dat was een stip geweest op het radarscherm, die had strikt genomen alleen digitaal, dus virtueel bestaan, die was er nu misschien niet meer, maar die was er in feite niet eens geweest. Maartje van Weegen dacht toch niet dat het zoiets was als in de dagen dat Manfred von Richthofen ('Mein Gott, der rote Baron!') de omgeving boven Bapaume in z'n door Anthony Fokker ontworpen tweedekker onveilig maakte? Toen zag je tenminste wie je om zeep hielp.

'Niet zo'n softe club', had hij gezegd - maar wist hij dat wel zeker? Wist de politiek waaraan hij gehoorzaamheid was verschuldigd - wist die dat wel zeker? Maar die hoorde je niet. Ja, even Van Aartsen met die galm in zijn stem. En De Grave, die zich bezorgd maakte omdat de vuile rot-Serven te weinig terugschoten. Maar waar bleef Kok? Clinton richtte zich elke avond tot zijn volk. Blair ook. Schröder niet minder. Maar Kok zat met datzelfde gezicht van als-jullie-niet-naar-me-luisteren-schors-ik-jullie-allemaal in Berlijn over een paar centen te onderhandelen - en nog altijd geen woord van dank aan de jongens in nood.

De luchtcommandant sloot de ogen, hoorde hoe Maartje van Weegen hem bedankte voor zijn komst naar de studio, en kwam overeind.

Voor het eerst in z'n leven voelde hij behoefte aan begeleiding.

Meer over