Column

Bayer zal de deal voor de poorten van de hel moeten wegslepen

'Een match made in hell', noemde ex-presidentskandidaat Bernie Sanders het. Twee van de grootste schobbejakken uit de bedrijfshistorie willen de krachten bundelen, net alsof Al 'scarface' Capone en George 'bugs' Moran tijdens de Amerikaanse drooglegging een akkoord zouden hebben gesloten.

Peter de Waard
Het logo van Monsanto. Beeld afp
Het logo van Monsanto.Beeld afp

Monsanto is berucht vanwege de in Europa hoogst omstreden genetische modificatie, het afknijpen van boeren in de derde wereld en als producent van de onkruidverdelger Roundup, dat volgens microbiologen de wortelstructuur van planten en de grond aantast. Daarnaast is het de producent geweest van het in Vietnam gebruikte ontbladeringsmiddel Agent Orange.

Bayer mag dan hier vooral bekend zijn vanwege de pijnbestrijder aspirine, het ontwikkelde ook het uit de Eerste Wereldoorlog zo beruchte mosterdgas, de verslavende drug heroïne en maakte tijdens de Tweede Wereldoorlog deel uit van het conglomeraat IG Farben, dat 80 duizend dwangarbeiders in dienst had en Zyklon B produceerde voor de vernietigingskampen. Nu gaan die twee een macht vormen die de wereldmarkt voor zaden en bestrijdingsmiddelen zal overheersen.

Alleen al uit politieke motieven zullen de kartelautoriteiten er met argusogen naar kijken. Niemand wil dat twee multinationals via de achterdeur TTIP binnenhalen. De kans dat de mededingingsautoriteiten aan beide zijden van de oceaan instemmen wordt geschat op hoogstens 50 procent.

Maar het is ook de vraag of de aandeelhouders van Bayer wel akkoord zullen gaan. Bayer, dat tot dit voorjaar nog onder leiding stond van de Nederlander Marijn Dekkers, speelt ook financieel hoog spel. Monsanto maakte vorig jaar 2 miljard euro winst, hetgeen betekent dat Bayer bijna dertig maal de winst betaalt voor het Amerikaanse concern. Van de overnamekosten van bijna 60 miljard euro zal 50 miljard euro bij banken moeten worden geleend. Dat betekent dat de huidige schuldenlast zal stijgen van 15 naar 65 miljard. Hierdoor zal de rating bij de kredietbeoordelaars een fikse knauw krijgen.

In plaats van de schulden te reduceren zoals de aandeelhouders na eerdere overnames was beloofd, zullen die exploderen. Bayer is van plan een aandelenemissie van 19 miljard euro te doen, maar doordat de koers sinds de bekendmaking van het overnameplan is gedaald van 110 naar 95 euro, zullen daarvoor veel meer aandelen moeten worden geplaatst dan gepland.

Daarnaast is de vraag hoe toekomstbestendig het verdienmodel van Monsanto is. Monsanto verdient zijn geld aan de royalty's die het krijgt op genetisch gemodificeerde zaden. Maar dat model ligt onder vuur. In Argentinië weigerde onlangs de rechter het patent op Monsanto's genetisch gemodificeerde sojabonen te erkennen. 'De schrijver van een boek heeft ten slotte ook geen patent op de taal', oordeelde hij.

Als de deal doorgaat zal Bayer het voor de poorten van de hel moeten wegslepen.

Reageren? p.dewaard@volkskrant.nl

Meer over