BAGAGE

'Een donderslag bij heldere hemel' noemt Holland International de resultaten van het onderzoek dat de Consumentenbond deze zomer hield bij ANVR-reisbureaus....

ROLF BOS; JACOMIJN DE RAAD; NELL WESTERLAKEN

TIPS & TRIPS

Advies reisbureaus

dik onvoldoende

'We doen al zeven jaar dit soort onderzoeken intern', zegt directeur R. van Beetz, 'en op basis daarvan verwachtten we een toppositie te hebben.' Het verhaal in de Consumentenreisgids van december heeft HI 'erg geschokt'. 'Het was een groot onderzoek', aldus Van Beetz, 'dus we nemen het zeer serieus.'

De Consumentenbond bezocht 294 reisbureaus twee keer. De onderzoekers legden het personeel twee reisplannen voor, een surfvakantie naar de Canarische Eilanden en een rondreis door Thailand. Alles bij elkaar kregen ze bij een op de drie vragen geen of een fout antwoord; een kwart van de bureaus gaf alleen een stapel reisgidsen mee.

Het meest tevreden was de Consumentenbond over de ketens Hotelplan/Brooks, Carlson Wagonlits en Star Travel, het minst over de ongebonden reisbureaus, D-reizen en de Vakantiewinkels van V & D. Een paar individuele reisbureaus worden apart vermeld omdat ze 'perfecte' service gaven. Toch vindt de bond dat de ANVR-reisadviesbureaus hun klanten beter moeten adviseren. Bovendien moeten ze de ANVR-reisvoorwaarden al bij het boeken meegeven; dat gebeurt nu amper.

Dat laatste is een doorn in het oog van de Vereniging van ANVR-Reisagenten. Maar alles bij elkaar vindt een woordvoeder de resultaten 'niet schokkend'. Immers, over het reisplan voor de Canarische Eilanden was ruim tweederde van de gegeven antwoorden goed, en de informatie over de rondreis door Thailand stemde de Consumentenbond 'tevreden'. De vereniging gaat in de toekomst wel de opleidingen en cursussen verbeteren.

Het belang van goede opleidingen wordt ook bij Arke Reizen onderkend. 'Het aantal vakantiereizen en -bestemmingen neemt alleen maar toe', zegt een woordvoerder. 'Dat is niet makkelijk, je kunt niet van employées verwachten dat ze àlles weten. Maar wel waar ze die kennis kunnen vinden. Dus ze moeten leren omgaan met handboeken en computerprogramma's.'

Arke haalde in het onderzoek een comfortabele zesde plaats. 'Dat verbaast ons niet. We hebben zelf veel vaker onderzoek gedaan, dan weet je hoe je kwaliteit is. Maar voor de branche valt er nog veel te doen. Daarom is het schokeffect van dit onderzoek heel goed.'

De uitgever van de Lonely Planet-reisgidsen is niet alleen op stoffige paden en wegen in verre landen aan te treffen. Sinds kort is hij ook te vinden op de elektronische snelweg van het Internet-netwerk. Er worden plannen ontwikkeld voor een 'online' service. Ideeën zijn welkom. De uitgever is te bereiken via het World Wide Web, http://www.digital.com/gnn/bus/lp/index.html. Rob Flynn van Lonely Planet weet er alles van: email naar robf@lonelyplanet.com.au.

TIJDSCHRIFTEN

Hongkong neemt

heel China over

Azië, oriënterend reismagazine voor Azië en de Pacific, ging wandelen over de Milford Track, op het Zuideiland van Nieuw-Zeeland. Volgens wandelliefhebbers is deze route van 53 kilometer de mooiste tocht van de wereld. 'In een woest, ruig en adembenemend decor schrompelt de menselijke maat ineen.' De Milford Track begint in het zuidwesten van het eiland en is in vier dagen te belopen. 'Het landschap is betoverend en gevarieerd. Steile rotswanden langs nauwe rivierbeddingen, bergtoppen met eeuwige sneeuw en massieve gletsjers markeren dit gebied.' Maar je kunt niet zomaar gaan lopen, schrijft Azië. 'De Nieuwzeelanders houden zich aan strenge spelregels als het om toerisme gaat. Zij willen het aantal wandelaars dat de tocht maakt, beperken tot veertig per dag.'

Het Chinese eiland Hainan, schrijft het blad, moet binnen vier jaar de grootste toeristenconcentratie herbergen van de Volksrepubliek. 'De Chinese overheid wrijft zich nu al in de handen om de dollars die komen gaan, maar waarvoor inheemse volken moeten wijken.' De verslaggever laat zich rondrijden door de directeur toerisme en planning van het eiland. 'Hier komt een World Business Centre, en daar, bij die wegverbreding Club Med, en daar . . .' Het geld komt van 'overzeese' Chinezen, vooral die van Hongkong. Wat vindt u van de gedachte dat niet China Hongkong, maar Hongkong China overneemt in 1997?, vraagt de verslaggever aan de directeur. De man lacht zuur.

REISGIDSEN

Madura en Java

bij Dominicus

De nieuwe generatie Dominicus-gidsen is prima van opzet. Handzaam, overzichtelijk, goede kaartjes, nergens kneuterig. Zoals de nieuwe gids over Java, Madura (¿ 32,50), die in driehonderd pagina's de geschiedenis, de bezienswaardigheden en de cultuur van dit Indonesische eiland beschrijft. Er was al een gids over de hele republiek, maar met de onlangs verschenen aparte gids over Oost-Indonesië en nu een gids over de belangrijkste toeristische bestemming Java, geeft uitgever Gottmer aan steeds meer de diepte in te willen. Auteur van de Java/Madura-gids is Rob van Diessen, sociaal-geograaf.

In dezelfde serie verscheen een eerste druk over de twee nieuwe landen Tsjechië en Slowakije (¿ 32,50). Jája Holisová, geboren in Praag, schreef de gids. Ruim tweehonderd pagina's zijn gewijd aan Tsjechië, het restant (zo'n tachtig) aan Slowakije, 'waar je je in de tijd soms wel honderd jaar terug kunt wanen'. Het is eerlijke informatie: 'Vergeleken bij westerse vakantielanden (en zelfs met de Tsjechische Republiek) is Slowakije toeristisch nog nauwelijks in kaart gebracht. De accommodatie is er over het algemeen beperkt en bescheiden.'

Terwijl de gemiddelde reisgidsen steeds dikker worden, verrast uitgeverij Elmar met een lichtgewicht serie reispockets. Het nieuwste deel behandelt China (¿ 22,50). China in 240 pagina's beschrijven, kan dat? Nee, dat kan natuurlijk niet, maar ook binnen de duizend en nog wat pagina's van een vuistdikke Lonely Planet zal dat niet echt lukken. Slauerhoff schreef al dat 'men het land nooit geheel zou leren kennen'. Toch is het opvallend hoeveel informatie Bernard van den Berg in deze Elmar-pocket wist te krijgen, buiten algemene reisgegevens vond hij ook nog ruimte om een aantal journalistieke reportages te plaatsen.

Zo schreef hij een stuk over Meester Kung, die beter bekend staat als Confucius, en beschrijft hij het Lentefestival, het begin van het Chinese nieuwe jaar. Het begin van deze Chinese maankalender ligt in het jaar 2637 voor Christus. Pas veel later hebben de jaren namen van dieren gekregen, die zich overigens beperken tot de namen van de twaalf dieren die Boeddha uitwuifden toen hij de aarde verliet. 1994 Is het jaar van de hond, 1995 wordt het jaar van het zwijn.

De kaartjes in deze bundel zijn dik in orde (dat is bij Elmar wel eens minder geweest), de praktische informatie is voldoende en de beschrijvingen van de grote steden is toereikend. Voor wie niet echt uitputtend door China gaat trekken, is deze gids een mooi alternatief. Bijkomend detail: de rugzak zal er niet door verstopt raken.

EVENEMENTEN

AMSTERDAM: Vandaag wordt in de Amsterdamse RAI de veertigste Hiswa geopend. De watersportbeurs duurt tot zondag 18 december. Naast de vele boten en watersportaccessoires die er te zien zijn, wordt ook een aantal lezingen gehouden. Op de openingsdag vertelt zeezeiler Henk de Velde over 'stormtactiek', onder de noemer 'stress, angst en andere ongemakken onder windkracht twaalf'. De zeiler weet uit ervaring wat het is om onder zeil over vijftien meter hoge golven te varen. 'Als de barometer valt, trekt er een trikkeling door de ruggegraat.' De Hiswa is dagelijks van 10-17 uur geopend, donderdag en vrijdag 's avonds tot 22 uur.

BREDA: De stadswandeling 'De historische kilometer' voert morgen vanaf 14 uur door het oude centrum van Breda. Stops zijn er in het kasteel van Breda, de Grote Kerk en het begijnhof. Het eindpunt is de kerstmanifestatie op de Grote Markt. Voor deze wandeltocht, onder leiding van een hostess, kan vandaag nog worden gereserveerd bij de plaatselijke VVV: 076-222.444.

AMSTERDAM: Reizen naar natuurreservaten zijn het onderwerp van een informatiemiddag van de stichting Plancius. Met sprekers en dia's worden reizen behandeld naar het Russisch Poolgebied, Spitsbergen, Frans Joseph Land, Groenland, Antarctica en eilanden in de Stille Zuidzee. Morgen in de Tijgerzaal van Artis in Amsterdam, 14-17.30 uur.

OVERLOON: Op 29 augustus 1944 kwam de Slowaakse partizanenbeweging in opstand tegen de Duitse troepen en het eigen, deels fascistische, bewind. In die opstand vochten ook Nederlanders mee. Het Nationaal Oorlogs- en Verzetsmuseum heeft er een kleine tentoonstelling aan gewijd. T/m 31 december, dagelijks 10-17 uur.

AMSTERDAM: Op 15 december begint in het Amsterdamse Verzetsmuseum de expositie 'V = Victorie', over de propaganda-oorlog die in 1941 woedde om de letter V. Zowel de geallieerden als de Duitsers claimden de V als symbool voor de overwinning. T/m 26 maart, di-vrij 10-17 uur, zat-zon 13-17 uur.

ALPHEN A/D RIJN: Vandaag en morgen houdt de VVV van Alphen een overdekte kerstmarkt in de glazen hal van Avifauna. Kinderen mogen kerststukjes maken en rijden in een arreslee. Er wordt ook gedemonstreerd hoe je figuren van marsepein kunt maken. Beide dagen 10-17 uur.

VAASSEN: Kasteel Cannenburch, een zestiende-eeuws renaissance-slot in Vaassen bij Apeldoorn, is van 15 tot en met 18 december in kerstsfeer ingericht. Er is bovendien een tentoonstelling van kleding uit de zeventiende en achttiende eeuw. Open: do-vrij 14-22 uur, zat 11-18 en zon 12-18 uur.

Meer over