Bach op de banjo

Hij heeft hem pas kort geleden voor het eerst ontmoet, zijn biologische vader, de man die hem die mysterieuze voornamen gaf....

Van bewonderaar van bluegrasspionier Earl Scruggs is Fleck zelf uitgegroeid tot levende legende. De vrijdenkende veertiger uit New York, die al op de middelbare school begon te experimenteren met bebop op de banjo, is mede-uitvinder van de newgrass, een virtuoos mengsel van jazz en bluegrass. In 1989 richtte hij een band op die hem tot ver over de grenzen (geografische én muzikale) beroemd zou maken: Béla Fleck & The Flecktones. Funk, r & b, jazzrock en rap zijn de ingrediënten waarmee de heren hun muzikale gerechten bereiden.

Fleck wilde al veel langer 'iets' met klassieke muziek, maar werd gehinderd door precies datgene wat hem zoveel succes had bezorgd: de metronomisch strakke 'pulse' die de bluegrass vereist. Jarenlang ploeterde Béla om de vrijere tempi van het klassieke idioom onder te knie te krijgen. Bovendien moest hij de banjo leren bespelen zonder de metalen fingerpicks aan duim-, wijs- en middelvinger die zo belangrijk zijn voor het 'high 'n lonesome'-klankideaal.

Maar wie zat hier op te wachten? Bach op de banjo was al eerder vertoond, en het idee dat een instrument dat klinkt als een kruising tussen een luit en een klavecimbel zich zou lenen voor barokmuziek, ligt eigenlijk best voor de hand.

Een beetje Fleck-kenner beseft dat de man die tekende voor een van de meest geslaagde crossovers uit de wereldmuziek - het album Tabula Rasa, waarop hij spontaan improviseert met de Indiase slidegitarist V.M. Bhatt en de Chinese erh-hu-speelster Jie-Bing Chen - tot onverwacht grootse dingen in staat is.

Het verrassendste van Perpetual Motion is niet zozeer Flecks fabelachtige techniek maar de vanzelfsprekendheid waarmee de banjo zich muziek toe-eigent die voor andere instrumenten was bedoeld. De plaat bevat een zestal Inventionen van J.S. Bach, sommige met de gestreken contrabas van Edgar Meyer, andere met de omfloerste marimba van Evelyn Glennie. Voor twee stukken van Scarlatti riep Fleck de hulp in van de jonge mandolinevirtuoos Chris Thile. Verder zijn er bijdragen van gitarist John Williams, violist Joshua Bell en cellist Gary Hoffman. En wie de barokwerken niet overtuigend genoeg vindt, kan zich door Fleck laten bijscholen in Debussy, Chopin en Tsjaikovski.

Meer over