NieuwsArchitectuur

Ard Hoksbergen wint Abe Bonnemaprijs voor Jonge Architecten 2020

Zijn ontwerp voor de Amsterdamse basisschool Veerkracht getuigt volgens de jury van ‘grote maturiteit’.

Basisschool Veerkracht in Amsterdam Slotermeer, ontworpen door architect Ard Hoksbergen. Beeld Milad Pallesh
Basisschool Veerkracht in Amsterdam Slotermeer, ontworpen door architect Ard Hoksbergen.Beeld Milad Pallesh

Met basisschool Veerkracht in Amsterdam Slotermeer wint Ard Hoksbergen (39) de Abe Bonnemaprijs voor Jonge Architecten 2020. De jury vindt dat Hoksbergen ‘een prestatie van uitzonderlijke, hoogwaardige architectonische kwaliteit’ heeft geleverd en het gebouw ‘op voortreffelijke wijze’ heeft ingepast in de stad.

De school staat in een deel van het AUP, het stedenbouwkundige plan dat Cornelis Van Eesteren in 1934 maakte, en vervangt een pand uit 1960. Hoksbergen ontwierp een gebouw uit drie delen: een centrale aula annex entreehal met aan weerszijden de gymzaal en klaslokalen. Zijn inspiratie haalde hij uit wederopbouwarchitectuur. ‘Met weinig geld is destijds zo veel zorgvuldigheid en verfijning bereikt’, aldus de architect. De schuine kappen in zijn ontwerp refereren aan de portiekflats in de omgeving; de gele baksteen, de ornamenten in het metselwerk en de grote schoorsteen herinneren aan het oude schoolgebouw.

Hoksbergen won in 2012 al de Archiprix voor het beste afstudeerplan en begon daarna zijn eigen bureau in Amsterdam. Hij begon met verbouwingen, maar wist al snel grotere projecten binnen te halen, waaronder de opdracht voor De Veerkracht. In 2015 richtte hij met Milad Pallesh en Ivar van der Zwan het bureau Workshop architecten op, waarmee hij werkte aan grote woningbouwprojecten. Om zich verder toe te leggen op het vakmanschap, besloot hij in 2019 om als zelfstandig architect verder te gaan.

Hoksbergen wil ‘subtiele iconen’ maken: ogenschijnlijk eenvoudige gebouwen, die zich bij nader inzien onderscheiden door de liefde voor materiaal en detail. Hij voelt zich verwant met een groep architecten die internationaal bekend staat als de New Dutch, waaronder Office Winhov, Hans van der Heijden en HCVA (de laatste won vorig jaar de Bonnemaprijs). In tegenstelling tot de Superdutch-generatie die in de jaren negentig groot werd met radicale concepten die uitmondden in spectaculaire projecten, bouwen deze ontwerpers voort op traditie en ambacht.

De jury noemt het indrukwekkend dat Hoksbergen ‘zo veel kwaliteit weet te realiseren’ bij een ingewikkelde opdracht qua locatie, budget en betrokken partijen’. Dat hij zijn schoolontwerp overeind heeft weten te houden, getuigt ‘van grote maturiteit’ en die houding is doorslaggevend geweest bij het kiezen van de winnaar. De andere genomineerde architecten waren Enzo Valerio met zijn woon-werkgebouw Playtime in Rotterdam, Lieke Göritzlehner met woonhuis mb te Hengelo, Auguste van Oppen met het Driegeneratiehuis in Amsterdam en Jasper Smits met het Zigzaghuis in Utrecht.

Het valt op dat deze architecten vaak een dubbelrol vervullen als ontwikkelaar, ontwerper en/of bewoner. Sommige nemen zelfs de bouw op zich. ‘De vertegenwoordigers van deze nieuwe generatie lijken nauw betrokken te willen zijn bij de daadwerkelijke uitvoering van hun ontwerp’, schrijft de jury. Dat geldt in elk geval voor Hoksbergen, die een dag per week in de bouwkeet doorbracht om de uitvoering van de school ‘tot op het laatste schroefje’ door te spreken.

Hoksbergen ontvangt 20 duizend euro. In een interview vertelde hij dat, mocht hij winnen, hij met het prijzengeld een kapel wil bouwen ‘ergens in een bos’.

De inzendingen zijn t/m 10 januari 2021 te zien in het Fries Museum in Leeuwarden.

Meer over