Architect Goede Vrijdag-akkoord

Zeven jaar geleden belichaamde David Trimble de hoop op vrede in Noord-Ierland. Maar de protestantse kiezers zijn hem beu. De invloed van zijn radicale rivaal Ian Paisley groeit....

avid Trimble, de gematigde Dprotestantse leider in Noord-Ierland, heeft zijn pogingen toenadering te zoeken met de republikeinen duur moeten bekopen.

Nadat hij in zijn eigen kiesdistrict zijn Lagerhuis-zetel had verloren en zijn partij UUP bijna volledig werd weggevaagd door de haviken van Ian Paisley's DUP, heeft Trimble in het weekeinde besloten op te stappen. De UUP, ooit de leidende politieke protestantse groepering , heeft sinds donderdag nog maar één zetel in het Lagerhuis over, vergeleken met negen voor de DUP – in 1997 was het nog precies andersom.

De 60-jarige Trimble, de architect van het Goede Vrijdag-vredesakkoord en winnaar van de Nobelprijs voor de Vrede, werd zondag uitbundig geprezen door de Britse premier Tony Blair en de Ierse premier Bertie Ahern als een groot en moedig vredestichter.

Trimble sloot met de katholieke nationalist John Hume en de republikein en voormalig IRA-leider Gerry Adams het Goede Vrijdagakkoord van 1998 dat in Noord-Ierland een einde maakte aan dertig jaar burgeroorlog waarbij 3600 doden vielen. Hij werd de eerste premier van een gezamenlijke Noord-Ierse regering van protestanten en katholieken. Maar toen de IRA weigerde de wapens te vernietigen, restte hem niets anders dan uit deze regering met Sinn Féin, de politieke vleugel van de IRA, te stappen.

De Noord-Ierse protestanten begonnen Trimble te verwijten een knieval voor de terroristen te hebben gemaakt. Ze zochten massaal hun heil bij dominee Ian Paisley, die van geen compromis met de republikeinen wilde weten. Een bankoverval en een afrekening binnen de IRA maakten begin dit jaar duidelijk dat de terroristische organisatie nog steeds actief is.

Trimble stond bekend als een kat met zeven levens. Oneindig vaak is zijn aftreden voorspeld. De jurist Trimble – een voormalig hoogleraar aan de Universiteit van Belfast – was in de jaren zeventig aanvankelijk zelf een radicale protestant die voorin meeliep tijdens de beruchte Oranjemarsen – in enkele gevallen zelf arm in arm met Paisley.

Nadat hij UUP-leider was geworden ontpopte hij zich als een gematigd protestant die toenadering zocht tot de katholieken, omdat het de enige mogelijkheid was om een einde te maken aan het geweld. Door het vertrek van Trimble ziet het er somber uit voor het stagnerende vredesproces. Premier Blair, die het Goede Vrijdagakkoord altijd als een van grootste prestaties als regeringsleider beschouwde, moet Adams nu om een tafel zien te krijgen met Paisley.

Meer over