Apothekers en rechters willen nu eindelijk eens van de fax af

De grap van Youp van 't Hek uit de jaren negentig over wat een boek is ('een stapel faxen') mag gedateerd zijn, nog altijd wordt er in de medische en juridische wereld gefaxt dat het een aard heeft. Tot ergernis van apothekers en advocaten.

Een apothekersassistente. Beeld anp
Een apothekersassistente.Beeld anp

'Ik heb mijn kinderen in de puberleeftijd moeten uitleggen wat een fax is', zegt Léon Tinke, directeur van apothekerskoepel KNMP. 'Feit is echter dat slechts 15 procent van de recepten elektronisch wordt verzonden.'

Al die faxen vergroten de kans op fouten, waarschuwen de apothekers - jaarlijks belanden zeker 15.000 mensen in het ziekenhuis door verkeerde medicatie. Het zou helpen indien recepten via het Landelijk Schakelpunt of andere elektronische platforms worden verstuurd. Zo ziet de apotheek meteen relevante informatie zoals de nierfunctie, contra-indicaties en de reden van voorschrijven. Ook verkleint het de kans dat gegevens verkeerd worden overgenomen.

Verwarrend

Het probleem, aldus de apothekers, is dat veel artsen te veel moeite vinden om patiënten toestemming te vragen voor de uitwisseling van medische gegevens. Apothekers hebben dat wél gedaan: 80 procent van hun klanten heeft daarvoor akkoord gegeven.

'Voor patiënten is het verwarrend. Ze denken dat het daarmee geregeld is', zegt directeur Tinke van de apothekerskoepel. 'Maar die toestemming moet elke arts afzonderlijk vragen. Artsen hebben vaak geen zin in die rompslomp. Ze denken: als ik het recept op de fax zet, is het ook geregeld.'

De Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ) erkent het probleem, maar geeft daarvoor de schuld aan de Eerste Kamer. 'Als de Senaat de wetgeving rond het elektronisch patiëntendossier en het schakelpunt niet had weggestemd, dan hoefden we nu niet meer te faxen', aldus zegsman Wouter van der Horst. 'Er ligt een moderne infrastructuur, maar die mogen we niet gebruiken.'

Verplicht als communicatiemiddel

De huidige procedures zijn complex en vervelend, aldus Van der Horst. En er is geen vergoeding voor de administratieve verwerking van toestemmingen. 'Het is er niet gemakkelijker op geworden. Tot nader orde wordt er dus veel gefaxt. Het is veilig en it does the job.'

Dat argument speelt ook in de rechtspraak, waar dagelijks dagvaardingen, vonnissen of getuigenverhoren worden gefaxt tussen rechtbanken en advocaten. 'Faxen is wettelijk verplicht als communicatiemiddel', zegt Barbara den Uijl, woordvoerder van de Raad voor de Rechtspraak. 'We willen graag digitaal gaan, maar de vraag is nog hoe dat veilig kan. Dat is delicaat.' Wel loopt er een proef met de processtukken in vreemdelingenzaken.

Leven of dood

Mailen blijft hoe dan ook taboe voor juristen, want dat is eenvoudig te hacken. 'Een advocaat mag hoogstens praktische vragen mailen, zoals hoe laat een zitting is, en dan mag de rechtbank terugmailen', aldus Den Uijl. Binnen het moderniseringsprogramma KEI (Kwaliteit En Innovatie) wordt gewerkt aan een 'digitaal portaal met alle toeters en bellen'. De verwachting is dat in 2018 en 2019 de fax naar de recycling kan.

Ook de apothekers hopen over twee à drie jaar van het gefax af te zijn. Niks te laat, meent directeur Tinke van de apothekerskoepel. 'Anders dan bij de rechtbank gaat het bij ons om leven of dood.'

Meer over