Antillen wacht harde houding van nieuw kabinet

De Antillen als dertiende Nederlandse provincie. Pim Fortuyn was de eerste die erover begon. CDA'er Van der Knaap heeft die mening overgenomen....

De nieuwe Antilliaanse premier E. Ys heeft al het woord 'onacceptabel' in de mond genomen, maar CDA'er Van der Knaap ziet het voor zich: de vijf Antilliaanse eilanden als dertiende provincie. Nooit meer irritatie over bolletjesslikkers, falende bestuurders en economisch wanbeleid. Nederland in zijn oude rol van kolonisator? 'Bij de laatste Antilliaanse verkiezingen was slechts 3,5 procent van de kiezers voorstander van de provinciestatus', zegt gevolmachtigd minister van de Antillen C. de Haseth.

Maar Van der Knaap is niet onder de indruk. 'Het gaat er niet om dat we de Antillen willen inpikken. Ik schaam mij dood, als ik op werkbezoek door de sloppenwijken van Willemstad loop, dat de mensen daar niet dezelfde voorzieningen hebben als wij. De realiteit op de eilanden is helaas dat er geen bestuurlijke kracht is om orde op zaken te stellen.'

Een harder Antillen-beleid ligt in het verschiet als het CDA-LPF-VVD-kabinet gaat regeren in Den Haag. Sprak Pim Fortuyn eerder al over 'de corrupte politieke elite' op de eilanden, nu moet Willemstad aanhoren hoe het CDA onlangs riep dat de Antillen als overzeese provincie een mogelijkheid is die een nieuw kabinet moet onderzoeken. Het lijkt aantrekkelijk, want Den Haag zou zo rechtstreeks de problemen kunnen aanpakken. Bovendien kan de kostbare en weinig effectieve 'dubbele bestuurslaag' - één centrale regering en vijf eilandsbesturen voor nog geen kwart miljoen mensen - ten grave kunnen worden gedragen.

'Men kiest voor de provincie- of gemeentestatus óf men wordt op de kortst mogelijke termijn onafhankelijk', riep Fortuyn in maart. Van der Knaap: 'Keer op keer gaan ministers daarnaartoe en keer op keer moeten we als parlement constateren dat afspraken met Nederland niet worden nagekomen. Voor de Antilliaanse bevolking zou aansluiting bij Nederland een zegen zijn.'

Ys, die zijn PAR-collega M. Pourier deze maand opvolgde, zal vanaf woensdag tijdens een bezoek aan Den Haag een indruk krijgen van wat een rechts kabinet in petto heeft. 'Een hardere houding is absoluut nodig', zegt VVD'er Te Veldhuis. 'Met name op het gebied van rechtshandhaving is er de laatste jaren niet genoeg gedaan door de Antillen. Nederland heeft veel steun aangeboden, maar er werd gezegd: wij doen het zelf wel.'

De LPF wil dat er op de Antillen een referendum wordt gehouden over de provincie-optie. 'Als de bevolking het wil dan staan wij als Nederland sterker, dan kunnen wij onze eisen stellen', betoogt het Kamerlid Ph. Bijlhout. Te Veldhuis is er niet helemaal van overtuigd dat een provincie de oplossing is voor de problemen.

De VVD wil verder praten over het plan, maar Te Veldhuis vindt dat het CDA het hoofd in de schoot legt. Want komt dit plan niet neer op annexatie of rekolonisatie? 'Het is veel verstandiger de Antillen verder te laten emanciperen', meent de VVD'er. 'Zodat de eilanden straks hun eigen broek kunnen ophouden. Er moet een betere bestuurscultuur komen, zodat de Antillen op termijn zo onafhankelijk mogelijk van Nederland kunnen optreden. Ze moeten de weg op gaan van Aruba. Met Aruba zijn we toch heel goed bezig?'

Meer over