Andere koers

Wielerploeg Argos werd opgericht om te laten zien dat renners zonder doping kunnen. Dirk Jan Roeleven filmde het team tijdens de Tour.

Een bus zat vast, vorig jaar op de eerste dag van de Tour de France. Ruim voor de aankomst van het peloton dacht de chauffeur van het Australische team Orica nog even snel de eindstreep te kunnen passeren. Maar dat ging mis.

De bus raakte klem onder de triomfboog en verontrustend lang was chaos troef. Even leek het er zelfs op dat het peloton een paar kilometer eerder om de eerste ritzege moest strijden. Net op tijd rukte de bus zich los, zodat de weg weer vrij was voor een serieuze sprint.

Het rare incident blijft de liefhebber sindsdien achtervolgen. De eerste keer, eind september vorig jaar, kwam die bus weer vast te zitten in De Tour van Bauke, een NOS-documentaire over de Nederlandse ploeg Belkin. En maandagavond gebeurde het opnieuw bij de nationale première van de documentaire Nieuwe Helden in Utrecht.

Eén Tour de France, drie Nederlandse ploegen en nu dus ook twee documentaires die aan een soort van waarheidsvinding in die ploegen hebben gedaan. Zou dat te veel van het goede kunnen zijn?

Bedoeling en inhoud komen in elk geval behoorlijk overeen. Begin vorig jaar kwam Studio Sport met het nieuws dat de oude Raboploeg, nu met de naam Belkin, de deur wijdopen zou zetten voor een van zijn cameraploegen tijdens de aanstaande Tour.

Drie weken lang mocht alles gefilmd worden, in de hoop het vertrouwen van de liefhebber te herwinnen. Dat was destijds namelijk geschokt door de onstuitbaar lijkende berichtgeving over doping.

De aanloop naar Nieuwe Helden is langer. Wat tegenwoordig rondfietst onder de vlag van Giant (voorheen onder de naam Argos-Shimano), begon een kleine tien jaar geleden als een poging het nieuwe wielrennen van de grond te krijgen. Initiatiefnemer en teammanager Iwan Spekenbrink wilde aantonen dat ook zonder doping best een koers te winnen viel.

In boekvorm werd die poging al eens vastgelegd, ook toen in het verband van de Ronde van Frankrijk. In 2010 zou de camera gaan snorren, maar toen had de Tour nog niet zo veel behoefte aan dat nieuwe wielrennen. De wielerploeg kreeg geen uitnodiging.

In 2013 dus wel en met de titel Nieuwe Helden is de toon gezet. De rechtschapenen van het internationale peloton kregen maandagavond in Utrecht een open doekje na vertoning van de documentaire. Het Louis Hartlooper Complex was volgelopen met welwillenden.

Zelfs minister Timmermans van Buitenlandse Zaken had er die middag spoorslags een buitenland voor verlaten. Frans Timmermans is de Dries van Agt van zijn tijd: een politicus die elke crisis uit zijn handen laat vallen zodra een racefiets hem roept.

Nieuwe Helden getuigt van tomeloos veel enthousiasme. Het spettert er zelfs van. De voedingsbodem daarvoor is natuurlijk het viervoudige sprintsucces van Marcel Kittel. Uitgerekend in deze Tour telt de ploeg van Spekenbrink voor het eerst mee. Kittel schaart zich bij de besten onder zijn collega's, overvleugelt ze zelfs.

De makers gaan daarin mee. Zo was het hun collega's van Studio Sport tezelfdertijd ook vergaan bij Belkin. Zij mochten de geboorte van het duo Bau & Lau (Laurens ten Dam en Bauke Mollema, red.) verkondigen, waarmee doping opeens niet meer zo'n kwestie was in Nederland.

Sport heeft alles met enthousiasme te maken en hier zijn duidelijk liefhebbers aan het werk die zich niet hebben laten afremmen. Er is partij gekozen en die partij heette in 2013 Argos-Shimano. Waartoe dat kan leiden, toont een conflict met rivaliserend sprinter Mark Cavendish. Het is de valkuil die embedded journalism heet.

Vergeleken met De Tour van Bauke blijft Nieuwe Helden wel meer trouw aan de opdracht van waarheidsvinding. De dopingkwestie is niet bepaald leidend, maar keert wel als een rode draad terug.

Argos-renner Tom Veelers mag uitleggen waarom hij niet grijpt naar de verboden vrucht op het moment dat de nood hoog is. Zijn ploegmaat John Degenkolb werpt de interessante vraag op waarom mensen hem nog zouden geloven nadat al zijn voorgangers leugenaars bleken.

Maandagavond, na afloop van de première in Utrecht, werd Degenkolb gevraagd zijn ploeggenoten nog één keer mee te nemen in de overwinningsyell die in de film had geklonken als tzikki-tzakki-hoi-hoi-hoi.

Daarmee was één ding duidelijk: Utrecht, volgend jaar Tourstartplaats, gelooft John Degenkolb.

undefined

===

Racefiets

Met zijn documentaire Nieuwe Helden betreedt Dirk Jan Roeleven (1961) bekend terrein. Ook in zijn eerdere filmwerk, met name voor de tv-serie Andere Tijden Sport, ging het vaak over wielrennen. Verder schreef Roeleven vijf jaar geleden met De Nieuwe Fiets een emotioneel reisverslag. Op een in Italië gekochte racefiets aanvaardt hij de weg naar huis. Bij de ontberingen onderweg gaan de gedachten naar zijn overleden vader.

undefined

Meer over