Amerikaans raketafweersysteem in Zuid-Korea moet in april af zijn

Het is afgelopen met de rust van de honderd inwoners van het Zuid-Koreaanse dorpje Soseong. Er komt een Amerikaans raketafweersysteem op hun golfbaan. Dit systeem moet in april operatief zijn, werd dinsdag bekend. Met de bouw is inmiddels begonnen. Niet alleen het dorp, ook buurland China protesteert hevig. Correspondent Jeroen Visser bezocht Sonseong vorige maand voor een reportage.

Er komt maar weinig verkeer door Soseong en het is ijzig koud, maar toch houden vier bejaarde vrouwen buiten voor het dorpshuis een protestbord omhoog. Beeld
Er komt maar weinig verkeer door Soseong en het is ijzig koud, maar toch houden vier bejaarde vrouwen buiten voor het dorpshuis een protestbord omhoog.Beeld

Er komt maar weinig verkeer door Soseong en het is ijzig koud, maar toch houden vier bejaarde vrouwen buiten voor het dorpshuis een protestbord omhoog. Een van hen is de 85-jarige Jang Geyeongsun, die de Koreaanse oorlog (1950-1953) nog heeft meegemaakt. Destijds moest Jang het dorp ontvluchten om niet in handen van Noord-Koreaanse troepen te vallen. Maar alles blijkt relatief. 'Dit is erger hoor', aldus Jang, 'Destijds kwamen we terug en was het dorp onaangetast. Dat kun je straks niet meer zeggen.'

In april wordt op de golfbaan achter het honderd inwoners tellende dorpje de Amerikaanse Terminal High Altitude Area Defense (THAAD) gestationeerd, een van de geavanceerdste raketafweersystemen ter wereld. Het bestaat uit een krachtige radar en lanceerplatform met afweerprojectielen, waarmee midden- en langeafstandsraketten uit Noord-Korea onderschept kunnen worden.

Het project is niet alleen in Soseong omstreden. Zo is buurland China fel tegen, omdat de radar in theorie ook informatie over Chinese raketlanceringen kan oppikken, wat de VS een strategisch voordeel oplevert. Peking probeert momenteel met alle mogelijke middelen Seoul op andere gedachten te brengen. Het is een van de redenen dat de nieuwe Amerikaanse minister van Defensie James Mattis donderdag op zijn eerste buitenlandse reis Seoul aandoet. Hij wil zeker stellen dat THAAD doorgaat.

In afwachting van THAAD is de golfbaan van Soseong al gesloten, tot afschuw van mevrouw Jang. 'Het was hier zo fijn en rustig. Straks zitten we de hele dag in het lawaai van langsrijdende legertrucks en overvliegende straaljagers.'

's Middags loopt het pleintje voor het dorpshuis vol met demonstranten uit de regio. Mevrouw Jang loopt tussen de plastic stoeltjes door met een thermoskan koffie en zoete broodjes. Door de luidsprekers klinkt het protestlied 'THAAD is een misdaad', op de muziek van kerstkraker Feliz Navidad. Mevrouw Jang draagt een bandana met de leus: 'Tot de dood tegen THAAD'.

Raketschild tegen Noord-Korea in april af

Het Amerikaanse raketafweersysteem in Zuid-Korea moet in april operatief zijn. Dat meldt het Zuid-Koreaanse staatspersbureau Yonhap dinsdag op basis van militaire bronnen. Het Amerikaanse leger laat weten dat de eerste onderdelen van het raketschild al zijn gearriveerd.

De Terminal High Altitude Area Defense (THAAD) is bedoeld tegen de dreiging van Noord-Korea. Dat land vuurde maandag nog vier ballistische testraketten af in de richting van Japan. Drie van de vier raketten zijn in de 200-mijlszone voor de Japanse kust terechtgekomen. Volgens Noord-Koreaanse staatsmedia werden de rakettesten uitgevoerd door een militaire eenheid die de opdracht heeft Amerikaanse bases aan te vallen in Japan.

De lanceringen baren de landen rondom het communistische Noord-Korea zorgen. China is daarentegen niet te spreken over de komst van THAAD. Volgens Peking is het raketschild een bedreiging voor de Chinese staatsveiligheid.

De onvrede in Soseong is begrijpelijk. Aanvankelijk wilde Zuid-Korea het afweersysteem op een bestaande legerbasis net buiten provinciehoofdstad Seongju stationeren, maar dat plan ontlokte een groot protest, vooral omdat inwoners dachten dat de radargolven schadelijk zouden zijn. Volgens het leger was daar geen sprake van, maar toch vroeg president Park Geun-hye het leger een hoger gelegen locatie te zoeken. Zonder overleg met de bewoners werd gekozen voor de heuvel pal naast de eerste hole van de Skyhill Country Club, het golfresort achter Soseong. De eigenaar, hotel- en supermarktketen LOTTE, kreeg in ruil voor het complex een groter stuk land elders toebedeeld.

Naast de angst voor de radargolven hebben de inwoners van Soseong nog wel een paar andere praktische bezwaren tegen THAAD. Zo zal in het geval een conflict met Noord-Korea uitbreekt de eerste raket uit het noorden ongetwijfeld richting de golfbaan van Seongju vliegen, denkt burgemeester Lee Seoksu. 'En dan hoeven ze er met hun calculaties maar net naast te zitten of wij krijgen die raket op ons dak.'

Onder de demonstranten zijn opvallend veel boeren, die in de kassen de kleine gele watermeloen telen waar Seongju om bekendstaat. Zij zijn tegen THAAD omdat de nieuwe antiraketbasis het water uit de bergen zou kunnen vervuilen. Ook daarvoor zijn volgens het leger geen aanwijzingen.

Toch weigert burgermeester Lee, die ook meloenenboer is, te spreken van een niet-in-mijn-achtertuinmentaliteit. 'Ook als ze THAAD elders zouden stallen, zeg ik nee. Het is een regelrechte provocatie richting Noord-Korea. We doen er veel beter aan de gesprekken over vrede weer nieuw leven in te blazen.'

Onder de discussie omtrent THAAD schuilt dan ook een dieper meningsverschil over de juiste benadering van Noord-Korea. Vorig jaar voerde Pyongyang twee nucleaire tests uit en in zijn nieuwjaarsrede zei leider Kim Jong-un dat zijn land binnen afzienbare tijd een intercontinentale raket zal kunnen afvuren (lees: Amerika raken). Moet Zuid-Korea ondanks het wapengekletter uit Pyongyang de dialoog zoeken of helpt alleen een harde opstelling?

Lee Jae-dong (28) uit Seongju, die onlangs de driejarige dienstplicht afrondde, weet het antwoord wel. Terwijl hij zijn winkel aanveegt, oreert hij over het gevaar uit het noorden. 'Met Noord-Korea valt niet te praten', stelt hij. 'Ik weet er meer van dan de gewone man, omdat ik aan de grens gestationeerd was. Het progressieve beleid van eerdere regeringen heeft niks opgeleverd. Sterker nog: het geld dat ze Noord-Korea gaven voor ontwikkelingshulp hebben ze gebruikt om nucleaire wapens te ontwikkelen. We kunnen ze gewoonweg niet vertrouwen.'

Nu de conservatieven aan de macht zijn, regeert deze opvatting. Maar dat kan na de aanstaande verkiezingen zo weer anders zijn. Door het corruptieschandaal rond president Park verkeert regeringspartij Saenuri in een diep dal. Oppositiepartij Minjoo, die ruim aan kop gaat in de peilingen, vindt het project een onnodige provocatie, vooral in de richting van China.

De laatste maanden probeert China met strafmaatregelen de druk op het buurland op te voeren. Zo zijn Zuid-Koreaanse popsterren niet langer welkom op de Chinese televisie en geldt een ban op cosmetische producten uit Zuid-Korea. Ook het verbod op chartervluchten naar Seoul en het vakantie-eiland Jeju voelen de Zuid-Koreanen in hun portemonnee. En daarbij blijft het niet. Verschillende diplomatieke overleggen tussen beide landen werden de laatste weken afgezegd. Eerder deze maand vlogen Chinese militaire vliegtuigen onaangekondigd door het Koreaanse luchtruim.

De weerzin tegen THAAD is zo groot dat veel demonstranten begrip kunnen opbrengen voor de Chinese sancties. 'We zitten toch een beetje in hetzelfde team', aldus burgemeester Lee van Soseong. Onzin, zegt telefoonverkoper Lee. 'China is belangrijk, maar wij hebben ook een hechte band met Amerika. Nu het besluit genomen is, moet Peking zijn verlies nemen.'

null Beeld Volkskrant
Beeld Volkskrant
Meer over