Amerika geeft video vrij van gevaarlijke Russische onderschepping: Su-27 vliegt op 1,5 meter van spionagetoestel VS

Het Pentagon heeft beelden vrijgegeven van een van de gevaarlijkste Russische onderscheppingen tot nu toe van een Amerikaans militair toestel. Op een video is te zien hoe een Russische Su-27 langs een Amerikaans EP-3-spionagevliegtuig scheert boven de Zwarte Zee. Volgens de VS kwam de Su-27 tot op anderhalve meter van de Amerikaan. Dit is in jaren niet gebeurd.

Stieven Ramdharie
Een Su-27 tijdens een luchtshow. Beeld Dmitriy Pichugin/WikiCommons
Een Su-27 tijdens een luchtshow.Beeld Dmitriy Pichugin/WikiCommons

Het incident is het meest recente voorbeeld van de groeiende reeks militaire incidenten tussen beide landen. Sinds de inname in 2014 van de Krim door Moskou stelt de Russische luchtmacht zich agressiever op tegen Amerikaanse gevechtsvliegtuigen en marineschepen in de Zwarte - en Baltische Zee.

De VS hebben al diverse keren gewaarschuwd dat de Russische onderscheppingen een keer uit de hand zullen lopen. In december moesten Amerikaanse F-22 Raptors, de modernste toestellen van de VS, zelfs lichtspoorkogels afvuren om Russische gevechtsvliegtuigen te verjagen. Maar de confrontatie van maandag laat zien dat Moskou zich niets aantrekt van deze waarschuwingen en zelfs een stapje verder gaat. In de afgelopen twee jaar vlogen Russische onderscheppingsjagers bij wijze van machtsvertoon op zo'n dertig tot zeventig meter van Amerikaanse Arleigh Burke-torpedobootjagers in de Zwarte Zee en de Baltische Zee.

Eind 2016 kwam een Su-27, de tegenhanger van de Amerikaanse F-15, ook akelig dichtbij een Amerikaans patrouillevliegtuig: op zo'n drie meter. Maar deze onderschepping was aanzienlijk minder gevaarlijk dan het incident van maandag, dat plaatsvond ten westen van de Sebastopol. Deze havenstad op de Krim is het hoofdkwartier van de Russische Zwarte Zee-vloot.

'De confrontatie was onveilig omdat de Su-27 de EP-3 tot op anderhalve meter naderde en ook nog de vliegroute van het toestel doorkruiste', aldus de Amerikaanse Zesde Vloot in een verklaring. 'Hierdoor moest de EP-3 door de drukgolf van de Su-27 vliegen.' Volgens de Amerikaanse marine duurde de confrontatie twee uur en veertig minuten. De EP-3, een verkenningsvliegtuig waarmee de VS tot ver in Russisch gebied eenheden en bases kunnen afluisteren, voerde toen een reguliere patrouille uit.

Een Lockheed EP-3 van de Amerikaanse marine tijdens een verkenningsvlucht. Het toestel kost zo'n 36 miljoen dollar. Het wordt door de marine ingezet om vijandelijke legers af te luisteren. Beeld US Pacific Command
Een Lockheed EP-3 van de Amerikaanse marine tijdens een verkenningsvlucht. Het toestel kost zo'n 36 miljoen dollar. Het wordt door de marine ingezet om vijandelijke legers af te luisteren.Beeld US Pacific Command

'Geen provocatie'

De Zesde Vloot zegt dat het Amerikaanse toestel op geen enkele wijze de Russen provoceerde. 'Het Russische leger is in zijn recht om te opereren in het internationale luchtruim', aldus de marine. 'Maar zij moeten zich wel houden aan internationale regels om de veiligheid te waarborgen en om incidenten te voorkomen. Onveilige acties vergroten het risico op misverstanden en botsingen in de lucht.'

Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken riep Moskou op 'deze onveilige acties onmiddellijk te stoppen'. 'Dit is het meest recente voorbeeld van Russische militaire activiteiten waarbij internationale normen en overeenkomsten worden genegeerd', aldus het ministerie.

Maar de regering-Poetin is zich van geen kwaad bewust. Volgens de Russen werd de Su-27 de lucht in gestuurd nadat op de radar was ontdekt dat een vliegtuig richting de Russische grens vloog. Moskou zegt dat de piloot van de Su-27 zich 'op veilige afstand' van de EP-3 bevond. Ook zouden 'alle voorzorgsmaatregelen' zijn genomen om een botsing te voorkomen. 'De gehele vlucht van de Su-27 werd uitgevoerd volgens de internationale regels en er was geen noodsituatie', aldus het Russische ministerie van Defensie in een verklaring. Moskou riep de VS donderdag op alle spionagevluchten nabij de Russische grenzen te staken.

Een Russische Su-24 vliegt eind 2016 dichtbij de Amerikaanse torpedobootjager USS Donald Cook. De Russische vliegtuigen naderden het schip toen op dertig meter. Beeld US Navy
Een Russische Su-24 vliegt eind 2016 dichtbij de Amerikaanse torpedobootjager USS Donald Cook. De Russische vliegtuigen naderden het schip toen op dertig meter.Beeld US Navy

'Klopt niet'

De Zesde Vloot besloot dinsdag de korte video vrij te geven om aan te tonen dat de Russische verklaring niet klopte. Op het filmpje is de Su-27 op enkele meters te zien van het spionagetoestel. Het fragment, dat slechts een paar seconden duurt, is hoogstwaarschijnlijk niet het moment dat de onderscheppingsjager zich op anderhalve meter van de EP-3 bevond.

De Su-27, die midden jaren tachtig in gebruik werd genomen, is een van de belangrijkste onderscheppingsjagers van Rusland. Het toestel, dat door de Navo de codenaam 'Flanker' heeft gekregen, moet onder andere vlooteenheden beschermen en vijandelijke gevechtsvliegtuigen onderscheppen die de kust naderen. De Lockheed EP-3 Aries II, waarvan de VS er elf hebben, is volgestouwd met antennes en ontvangers om de vijandelijke communicatie op te pikken. Het toestel wordt door de marine ingezet om onder andere vlootcommandanten van informatie te voorzien.

Ook de Chinese luchtmacht probeert al jaren de 'spionagevluchten' van de EP-3's te dwarsbomen. In 2001 kwam een Chinese J-8-gevechtsjager zo dichtbij, dat een botsing niet meer kon worden voorkomen. Het Chinese toestel stortte neer en het Amerikaanse vliegtuig moest een noodlanding maken op Hainan. Voor de landing, probeerden de Amerikanen nog zoveel mogelijk geheim materiaal en high techapparatuur te vernietigen om te voorkomen dat ze in handen zouden komen van Peking. De bemanning werd een paar dagen gevangen gehouden. De Chinezen onderzochten de EP-3 uitvoerig om Amerikaanse militaire geheimen te ontfutselen. Uiteindelijk werd het vliegtuig weer overgedragen aan de VS.

Het Russische oorlogsschip Moskva verlaat de Zwarte Zee. De Moskva maakt deel uit van de Zwarte Zeevloot van de Russische marine. Beeld epa
Het Russische oorlogsschip Moskva verlaat de Zwarte Zee. De Moskva maakt deel uit van de Zwarte Zeevloot van de Russische marine.Beeld epa
Meer over