Als vleermuizen over de hoofden van het publiek heen

In Las Vegas werd De la Guarda aangeklaagd door een dame die meende dat zij door het tromgeroffel en de woeste kreten tijdens de voorstelling behekst werd....

Toeschouwers die met hun nette pak zojuist uit het casino komen, zijn wellicht niet in de stemming voor al te veel intimiteit van zweterige jongens en meisjes die als bezetenen aan kabels door het theater vliegen. En men kan ook nog een onverwachte douche krijgen, want alle elementen doen mee bij De la Guarda.

Kim Kwaaitaal vertelt dat in Londen het publiek plat op de mond werd gekust. 'We kwamen met alles weg. Vooral op vrijdag- en zaterdagavond was men daar knettergek.' Zij is de enige Nederlandse bij De la Guarda, het internationale gezelschap van acrobaten, dansers en muzikanten.

Met haar drie jaar speeltijd in Londen en Las Vegas behoort ze tot de veteranen. Ze verwacht de komende maand geen problemen met het meegaande Amsterdamse publiek. Ook niet omdat de artiesten van De la Guarda inmiddels na vluchtig oogcontact heel goed kunnen inschatten wie ze kunnen aanraken of mee de lucht innemen. Het publiek vormt een belangrijk onderdeel van de uitbundige show die in Amsterdam begint aan een Europese tournee. Op 14 augustus breekt de hel los in Docklands op het NSDM-terrein in Amsterdam-Noord.

Tijdens de repetitie zien we twee meisjes aan kabels die tegen een wand een wilde Tom en Jerry achtervolging inzetten. Verderop zoeven acrobaten als vleermuizen vlak over de hoofden van het publiek, en in de hoek van de zaal voert een paar een innige luchtdans uit in de stromende regen. Stampende beat, ventilatoren zorgen voor windkracht 8, een confettikanon, keihard discolicht.

Voor de Amerikaanse danseres Marlyn Oartiz is het fun, fun, fun: 'We worden betaald om ons in de speeltuin te vermaken. Het is een natural high. Met echte drugs moet je hier trouwens niet aankomen. Te gevaarlijk. Dan lig je eruit.'

Het publiek kan meedansen, meespringen, meezweten en, als je geluk hebt, meevliegen. Net zoals Leonardo DiCaprio, Cameron Diaz en Alanis Morisette inmiddels in Londen, New York en Las Vegas deden. Het zijn namen die in de persberichten veelvuldig worden genoemd. Want daar mikt De la Guarda voornamelijk op: het jonge, energieke volksdeel dat zich laaft aan mooie, snelle mensen uit de popmuziek en de film.

Tieners en twintigers, plus dertigers en veertigers die vrezen dat ze inmiddels toch een beetje meewarig zullen worden bekeken op de dance party, komen volledig aan hun trekken in de kolkende beelden- en decibellenmassa van De la Guarda. Publiek dat het ook niet erg vindt om, net als bij een popconcert, ruim een uur met negenhonderd anderen dicht op elkaar te staan op een beperkte oppervlakte.

In diezelfde persberichten valt ook veelvuldig het woord 'trendy' als de volledig verzorgde avonden worden beschreven vol sushi, dim sum & woksnacks. Maar wat er aan het begin en het eind van de avond gebeurt, is eigenlijk bijzaak. Het gaat om de zeventig minuten, waar de Argentijnse theatermakers Diqui James, Gaby Kerpel en Pichon Baldinu vanaf het begin van de jaren negentig internationaal furore mee hebben gemaakt.

De stand op dit moment: een show die al vier jaar in New York draait, een cast met standplaats Mexico, een in Seoul (mooi getimed met het WK voetbal), en nu een vierde filiaal in Europa. Het is de bedoeling dat volgend jaar een vijfde De la Guarda groep in Zuid Europa aan de gang gaat. Je kunt gerust spreken van een waar De la Guarda-imperium.

Het oorspronkelijke drietal is nog steeds bij elkaar, en zij voelen zich nog steeds de avontuurlijke kwajongens van het begin. Momenteel is Pichon Baldinu in Nederland om het artistieke niveau van zijn geesteskind te bewaken. 'De la Guarda is rauw en heftig, maar niet agressief. Wij benadrukken niet het donkere van de mens, maar de wil om samen te werken, de poëzie in de verhouding tussen mensen.'

Twee jaar geleden is Baldinu zelf met optreden gestopt. Hij houdt zich nu bezig met casting, regie en opleiding van nieuwe lichtingen acrobaten/dansers. De show is overal hetzelfde, maar hij gruwt van de vergelijking met Andrew Lloyd Webber die ervoor zorgt dat overal ter wereld klonen van zijn musicalsuccessen worden opgevoerd. Zo strak ziet Baldinu zijn keurslijf toch niet.

Samen met zijn twee makkers hield hij zich twintig jaar geleden op in de marge van de theaterwereld in Buenos Aires. Met afgunst keken zij naar de rijke festivalcultuur in Europa waar veel ruimte is voor experimenteel theater. Met bescheiden middelen als touwen en katrollen die bij het zeilen en bergbeklimmen worden gebruikt, sleutelden ze aan een tekstloze voorstelling vol beweging en muziek waarbij intensief contact tussen artiest en publiek voorop staat. Een combinatie van circus, topsport en dance.

Via de Europese festivals werd internationaal goodwill opgebouwd, contacten gelegd met enigszins vergelijkbare groepen als de Catalaanse Fura dels Baus, en werd wat geld verdiend om de show verder uit te bouwen.

In New York, waar het verwende, blasé theaterpubliek uitgekeken was op de gelikte high tech-shows sloeg in 1998 de vlam definitief in de pan. Baldinu: 'Het is een natuurlijke ontwikkeling geweest. We zijn geen rock 'n roll band die van de ene op de andere dag beroemd is geworden en miljoenen cd's verkoopt. Bij ons wankelt de grond niet.

'Het is ook goed voor Argentinië. De munt is niets meer waard, politici stelen en het voetbalelftal verliest van Engeland. Maar Argentijnen kunnen trots zijn op De la Guarda. Niet alleen vanwege het commerciële succes, maar vooral omdat een underground theateridee zonder overheidssteun de wereld verovert.'

Meer over