Reportage

Als de kroeg sluit, begint de zoektocht naar de afterparty: ‘Natúúrlijk gaan mensen door’

Jongeren in Amsterdam die na het sluiten van de horeca om middernacht thuis het feestje willen voortzetten. Beeld Joris van Gennip
Jongeren in Amsterdam die na het sluiten van de horeca om middernacht thuis het feestje willen voortzetten.Beeld Joris van Gennip

Met de oplopende besmettingen is de horeca voorlopig niet af van de verplichte sluiting om middernacht. Wat gebeurt er op straat als de kroegen en clubs op slot gaan? Onze verslaggever ging een avond ‘afteren’.

Marieke de Ruiter

23:37 uur: De laatste ronde

Niets wijst erop dat de avond in dit café in de Amsterdamse Pijp al over zijn hoogtepunt heen is. In de bedompte kroeg wordt gelimbodanst onder het been van een van de stamgasten door. Twee blondines in naveltruitjes zingen vol overgave mee met The Pointer Sisters, terwijl ze behendig door hun knieën zakken: ‘I’m so excited.’ En toch is hij daar, aangekondigd door een brul van de barman: ‘De laatste ronde!’

Lichte onrust in de ogen van enkele kroegtijgers die hier niet kwamen om zonder verovering huiswaarts te keren. Een jongen in een blazer neemt een slok bier en waagt het er dan toch maar op bij het meisje dat al enige tijd naast hem staat. ‘Kom je ook uit Amsterdam?’

Aan de bar zit Vincent (32) al vol ambitieuze plannen voor morgen. Sporten, de logeerkamer behangen en dan Ajax kijken. Toch bestelt hij nog twee bacootjes. De gepeperde rekening van 113 euro neemt hij lachend in ontvangst. Bang voor een kater is hij niet. ‘Dat is dus het fijne van die vroege sluiting’, vindt hij. ‘Je ligt op tijd in je nest. Normaal is je hele zondag verloren, maar morgen om negen uur ben ik gewoon weer helemaal ready.’

Niet iedereen deelt zijn enthousiasme voor de nachtsluiting. Als de lichten aangaan, laten sommige stamgasten zich maar moeilijk naar buiten vegen. Op het uitgaansplein klonteren groepen jongeren vanuit verschillende kroegen samen en kijken elkaar verwachtingsvol aan. Ondanks de miezerregen zijn er veel redenen om nog niet naar huis te gaan. De huidige Uber-prijzen, om maar wat te noemen. Omdat iedereen tegelijk een taxi nodig heeft, rekent de app hogere tarieven.

‘Ik snap er niks van’, verwoordt Jimi (30) de breed gedeelde frustratie op straat. Ik sta al vier uur lang naast deze man. Was hij voor twaalf uur niet besmettelijk en nu ineens wel? Natúúrlijk gaan mensen nog lang niet slapen, ze gaan door.’

00:35 uur: Waar is de after?

Als de magie en de middelen rond middernacht ergens nog niet zijn uitgewerkt, dan is het wel bij de technoclub in Amsterdam-West. De vraag is hier dan ook niet óf er een afterparty is, maar wáár. Ze schalt in het Engels over het plein uit de mond van een Amerikaanse expat. Zijn vriend staat er verontschuldigend naast. ‘Hij was pas om kwart over zeven klaar met werken, dus hij kwam wat laat. Hij begon er net lekker in te komen.’

Gelukkig voor de Amerikaan dienen de mogelijkheden zich soms vanzelf aan – dit keer in de gedaante van een vijftiger in een leren jack. ‘Niet eng bedoeld hoor, maar ik heb een gigantische kelder’, zegt hij tegen een groep vriendinnen. ‘Zelfs toen corona op zijn top was, had ik er honderd tot honderdvijftig man binnen. Jullie kunnen zo mee.’

Hoe aantrekkelijk dat aanbod ook klinkt, Melissa (28) en haar vrienden organiseren vanavond liever hun eigen feestje. Het wordt niet heel spannend hoor, zegt ze. ‘Beetje muziek, beetje water, beetje chillen.’ Het is niet dat ze voor de invoering van de verplichte sluitingstijd, eind september, nooit afterparty’s had na een clubavond. ‘Maar vroeger gebeurde het sporadisch en nu elke keer.’

Het komt misschien ook omdat ze het ‘sociale stukje’ zo heeft gemist, het bij elkaar zijn. Helemaal nu het aantal besmettingen weer oploopt, wil ze het er nog even van nemen. Want ze weet zeker dat de clubs de eersten zijn die straks weer de deuren moeten sluiten vanwege de ‘inschattingsfouten’ van het kabinet. ‘We hebben elkaar aangekeken vanavond en gedacht: misschien is dit wel weer ons laatste feestje’, zegt ze. ‘We hebben altijd zo veel bescherming voor religie, maar mensen snappen niet dat het nachtleven voor ons een soort religie is. Een uitlaatklep en een plek om te verbinden.’

Iets minder diepzinnig is de verklaring van Sjors (33) voor de populariteit van de afters. ‘Mensen zijn hedonistische wezens: ze willen altijd het ultieme genot proeven en gaan dus altijd even door’, zegt hij. ‘En we zijn natuurlijk gewoon verwende Hollandse jongens.’

01:00 uur: Snacken

Het ergste vindt Julie (19) het voor de horeca, zegt ze, terwijl ze op de hoek van de straat voor een snackbar kauwt op een afhaaldöner. Net als branchevereniging Koninklijke Horeca Nederland (KHN) eerder al stelde, kan ze zich maar al te goed inleven in al die ondernemers die knarsetandend moeten toezien hoe hun klandizie de euro’s stuksmijt aan bierkoeriers en flitsbezorgers in plaats van in de kroeg of club. ‘Het is economisch gezien gewoon naaiend.’

Al biedt de huidige tijd ook economische kansen. Want voor wie het niet lukt op straat een huisfeest te regelen, is er altijd – hoe kan het ook anders – een app. Deze zomer werd bijvoorbeeld Amigos gelanceerd, een soort Tinder voor thuisfeestjes, dat landelijk 44 duizend gebruikers heeft. Het eveneens recent opgerichte BASH heeft tienduizend actieve gebruikers. Zij kunnen laten weten dat ze een huisfeest zoeken, of kunnen zelf een evenement aanmaken. Zo begint om 01:25 uur op slechts 723 meter afstand van de snackbar ‘de ‘huisfissaaa’ van ene Sudy. Achttien ‘amigos’ hebben zich er al voor aangemeld. ‘Is king keta in the house?’ informeert Erwin nog wel even via de groepschat.

Juliets onderbuurvrouw is dit weekend weg is, dus offert zij haar huis op voor een afterparty.  Beeld Joris van Gennip
Juliets onderbuurvrouw is dit weekend weg is, dus offert zij haar huis op voor een afterparty.Beeld Joris van Gennip

01:40 uur: ‘Loesoe in de sky’

Juliet (24) is liever degene die naar andermans afterparty’s gaat. Want ze weet: ‘Het wordt smerig, de buren gaan klagen, het is gewoon zuur. Maar iemand moet zijn huis opofferen.’ En omdat Juliets hoogbejaarde onderbuurvrouw dit weekend weg is, is zij dat. Dus klinkt De Jeugd van Tegenwoordig op haar etage in een knus jarendertighuis. Het gezelschap kan het refrein woord voor woord meezingen.

‘Dit is een unieke after’, verzekert een van de bezoekers. ‘Want iedereen hier komt uit Brabant en er worden geen drugs gebruikt.’ Aan drank is daarentegen geen gebrek. De bierkoerier heeft zojuist vijf nieuwe sixpacks afgeleverd, en voor wie zijn promillage wat wil opschroeven, staat op tafel een fles jenever. De schade is op dit uur één gesneuveld glas en één gesneuvelde bezoeker. Die ligt in een van de kamers aan de gang, met op de grond naast hem een blikje Hertog Jan.

Voor het uitbreken van de coronacrisis ging de 29-jarige Simon eigenlijk zelden naar afterparty’s. ‘Alleen als er toevallig een was en je had zin, dan ging je', vertelt hij. ‘Nu ga je echt op zoek.’ Hij vindt de sluiting om middernacht niet alleen onbegrijpelijk, hij denkt ook dat het averechts werkt. ‘In de kroeg weet je dat mensen een QR-code hebben, maar op afters wordt daar niet op gecontroleerd. Dus dan ga je van de veilige kroeg naar een after waar iedereen ongeacht vaccinatie kan binnenkomen.’

Van dat laatste is vanavond overigens waarschijnlijk geen sprake, want de genodigden zijn allemaal ‘via-via’s’: vrienden van vrienden of daar weer de huisgenoten van. Na drieënhalf uur drinken ligt ongeveer de helft horizontaal op de bank of op de grond. Een van de jongens heeft de pantoffels van de vrouw des huizes gevonden en aangetrokken. Juliet zet de televisie aan. Ook aan afteren komt een eind.

03:55 uur: Toch nog even door

Bijna vier uur na de sluiting van het café in De Pijp klinkt er toch nog een bass op het plein ervoor. Niet van het café zelf, maar uit het appartement er schuin boven. Door de openstaande Franse balkondeuren is te zien hoe de laatste uren van de nacht worden weggedanst.

Nachtslot
Sinds eind september mogen alle nachtclubs en cafés weer open, zij het met een nachtslot tussen twaalf uur ’s nachts en zes uur ’s ochtends. Het moet voorkomen dat bezoekers op te grote schaal toenadering tot elkaar zoeken. Volgens Koninklijke Horeca Nederland werkt de nachtsluiting averechts: bezoekers zouden thuis doorfeesten. Ook het Veiligheidsberaad (de burgemeesters) was er geen voorstander van.

In Nederland werden in september dit jaar door de politie 18.500 incidenten van geluidsoverlast geregistreerd, waarbij horeca of een legaal evenement niet de oorzaak waren. In 2020 en 2019 ging het om respectievelijk 13- en 10 duizend incidenten in dezelfde maand. Cijfers over oktober zijn er nog niet.

De Amsterdamse politie laat weten nog geen grote stijging van meldingen van incidenten te zien sinds de opening van de clubs tot middernacht. Specifieke cijfers over huisfeesten zijn er niet.

Meer over