NieuwsSociaal plan KLM

Akkoord op de valreep met bonden maakt weg vrij voor overheidssteun aan KLM

KLM en vakbonden zijn het donderdag eens geworden over een sociaal plan waarmee het bedrijf overheidssteun hoopt veilig te stellen, op de dag die minister Wopke Hoekstra (Financiën) als deadline had gesteld. 

Beeld David van Dam

De minister wilde uiterlijk donderdag horen hoe KLM zich uit de coronacrisis gaat saneren. Een herstructureringsplan met een kostenreductie van 15 procent was een van de voorwaarden die Hoekstra stelde toen hij eind juni de luchtvaartmaatschappij een miljard euro leende en zich garant stelde voor een schuld van nog eens 2,4 miljard die KLM bij banken gaat maken.

Voor het herstructureringsplan moest KLM onder meer tot afspraken komen met zijn 33 duizend koppig personeel, over zaken als loonoffers en afvloeiingsregelingen. Dat betekende onderhandelen met acht vakbonden. Na een nacht doorhalen lag er een plan ‘op hoofdlijnen’. Die betekenen in elk geval dat de meeste KLM’ers kunnen fluiten naar een 2,5-procents loonsverhoging dit jaar en volgend jaar. Sommigen zullen ook loon moeten inleveren. 

Verkeersvliegers

Aanvankelijk ontbrak de handtekening van de Vereniging van Nederlandse Verkeersvliegers (VNV). Die wilde verder onderhandelen over het ‘verregaand, integraal voorstel’ dat ze op tafel had gelegd om de toekomst van hun broodheer veilig te stellen, ‘in lijn met de overheidsvoorwaarden’. De uitkomst zou volgens de bond zijn dat ‘de vliegers hiermee op jaarbasis meer dan 20 procent van hun loon inleveren’.

Het was onduidelijk waarom de VNV pas een halve dag later alsnog instemde, terwijl de piloten akkoord gingen met de ‘overheidsvoorwaarden’. Volgens bronnen spitste de gesprekken zich toe op de duur van de opschorting van de cao. De bond wilde voor twee jaar een offer brengen, KLM zou eisen dat die uitzonderingstoestand tot in 2023 zou duren. Uit een bekendmaking van KLM donderdagavond blijkt dat het personeel de broekriem tot in 2022 moet aanhalen.

Faillissement dreigt

De weigering van de VNV om haar handtekening te zetten viel slecht bij minister Hoekstra. ‘Het gaat gewoon heel slecht in de luchtvaart en met KLM. We moeten gewoon de bakens verzetten, linksom of rechtsom. Het goede nieuws is dat een aantal bonden ziet dat het nodig is.’ Hij waarschuwde dat faillissement de enige andere optie was.

Aan de andere voorwaarden voor staatshulp die de minister eind juni in een Kamerbrief had opgesomd, lijkt KLM te voldoen. De luchtvaartmaatschappij moet verduurzamen. Daarvoor hoeft KLM slechts te voldoen aan voornemens die het zelf met de rest van de sector in 2019 opstelde aan de ‘luchtvaarttafel’ van het klimaatakkoord. KLM moet van Hoekstra een netwerk in stand houden dat de economie dient. Het enige mogelijke pijnpuntje is de terugdringing van nachtvluchten op Schiphol. Dat zijn er nu 29 duizend, het moeten er 25 duizend worden. Van die 4.000 neemt KLM een deel voor rekening.

De vraag is of KLM het hiermee redt. Terwijl er druk werd onderhandeld, is de luchtvaart mondiaal nog verder van huis geraakt. Het coronavirus geeft zich nog niet gewonnen en overal trekken regeringen weer muren op tegen vliegtuigen vol snotterende en hoestende toeristen. Of die blijven thuis omdat ze in quarantaine moeten.

Gehalveerde winterdienstregeling

De internationale luchtvaartkoepel IATA stelde recentelijk zijn eerdere, mild optimistische verwachtingen naar beneden bij. KLM heeft net een winterdienstregeling onthuld waarin zij ten opzichte van een jaar geleden slechts 50 tot 60 procent van de vluchten uitvoert. Topman Ben Smith van moederbedrijf Air France-KLM zei vorige week dat er nog meer geld bij moet. Hoeveel? ‘1-, 3-, 5 miljard euro? Het is nog te vroeg om het bedrag te becijferen.’

Zo bekeken lijkt het moeizaam bereikte sociaal plan al achterhaald nog voordat Hoekstra zijn fiat eraan heeft gegeven. Nog afgezien van de vraag of de vakbondsleden met ‘de hoofdlijnen’ van dat plan instemmen. In de FNV-gelederen klonk donderdag al gemor. 

Meer over KLM in crisistijd

KLM-saneringsplan naar minister – 7 van 8 bonden op valreep akkoord
KLM heeft donderdagochtend een akkoord bereikt met zeven van de acht bonden waarmee het onderhandelde over een herstructurering van het bedrijf. Alleen de handtekening van de pilotenbond VNV ontbreekt nog.

CEO Airfrance-KLM wil weer staatssteun: ‘3, 5 of 7 miljard, het is te vroeg om dat te zeggen’
Air France-KLM kreeg al 10,4 miljard euro staatssteun, maar daarmee gaat het bedrijf het niet redden. Volgens bestuursvoorzitter Ben Smith van de Frans-Nederlandse combinatie zal dat genoeg zijn voor twaalf maanden. Daarna moet er weer geld bij. ‘We zijn al in gesprek met onze aandeelhouders over de manier waarop we daarna onze financiële situatie kunnen verbeteren.’

Greenpeace sleept Nederlandse staat voor rechter om staatssteun KLM
Greenpeace daagt de Nederlandse staat voor de rechter om zijn staatssteun aan de nationale luchtvaartmaatschappij KLM. De milieuorganisatie eist dat het kabinet het steunpakket van 3,4 miljard euro intrekt omdat harde klimaatvoorwaarden ontbreken.

Meer over