Afscheid van huiskamer Nederlands amusement

'Maxi moet wachten als Mini staat te douchen' - zo werd over de kleedkamers van de Nieuwe de la Mar geschreven....

Van onze medewerker Patrick van den Hanenberg

'Dames en heren, mag ik u welkom heten in het kutzaaltje van het Nieuwede la Mar.' Freek de Jonge speelt in 1988 de voorstelling De Goeroe & de Dissident exclusief in het 'kutzaaltje' van het Amsterdamse theater enopent met een liefdevolle sneer. Dinsdagavond hield De Jonge weer eenconference in het Nieuwe de la Mar, nu als laatste bespeler van dittheater. Op 1 januari 2006 gaan de slopers/ bouwers van Joop van den Endeaan de slag. Freek de Jonge zal aan het eind van de maand het licht uitdoenen de deur achter zich dicht te trekken.

Er is nogal wat aan te merken op de zaal: de stoelen hebben alleen voorkinderen voldoende beenruimte en door het ontbreken van airconditioningkan de temperatuur behoorlijk oplopen. Tijdens de revue Fly Away van ArjanEderveen in de zomer van 1997 steeg het kwik in de zaal tot 35 graden. Voorde artiesten is het behelpen in de krap bemeten kleedkamer. Of, zoals HetParool de toestand eens samenvatte: 'Maxi moet wachten als Mini staat tedouchen.'

Maar het is wel een historische zaal, waar alle groten van het moderneNederlandse amusement hebben gespeeld, te beginnen met Fien de la Mar, diein 1947 de deuren van het theater opende. De spelers hebben eigenlijknauwelijks echt geklaagd over de kleedkamer, omdat het toch maar mooi deplek is waar 'meneer Kan' vele uren heeft doorgebracht.

Er was binnen de beperkte budgetmogelijkheden van de gemeente Amsterdamgeen ruimte om het theater drastisch op te knappen. Joop van den Endemeldde zich met een flinke geldbuidel om aan de Marnixstraat een modernzalencomplex neer te zetten voor langere series.

De afscheidsconference is luchtig van toon, met nieuw materiaal enflarden die we kennen uit de serie De Vergrijzing en hetzap-televisie-experiment Freek Kortgehouden. We zien een man die op lastvan de minister zijn bermmonumentjes moet ontmantelen. De foto's, beertjesen andere emotionele snuisterijen die langs de kant van de weg wordenneergezet om verkeersslachtoffers te herdenken, brengen deverkeersveiligheid in gevaar.

De spulletjes die op de piano staan uitgestald, kwamen op de eerstespeelavond ook nog goed van pas om de NOS-filmploeg, die ongewenst tijdensde voorstelling opnamen stond te maken, mee te bekogelen. Freek, gehinderddoor het felle licht uit de zaal, raakte helemaal uit balans: 'Flikker op,de zaal uit. Ik meen het serieus.'

Nadat de cameramensen waren afgedropen had Freek moeite om het ritmeweer te pakken te krijgen en vergat hij twintig minuten van zijn stof voorde pauze. Dat werd na de pauze hersteld, met onder meer een prachtigverhaal over een vakantie van de familie De Jonge in Zwitserland met Paulvan Vliet en zijn geliefde.

Ook liet Freek zich het buitenkansje niet ontnemen om Youp van 't Hek,wiens huwelijk een deuk heeft opgelopen, flink op de korrel te nemen.

In de voorstelling komt de geschiedenis van het theater maar zijdelingsaan bod. Voor een historisch overzicht moeten we zijn bij het prettiggeschreven boekje Doek! van Henk van Gelder dat na afloop in de foyer(Freek: 'Nee, niet op het podium, het podium is van mij') werdgepresenteerd. Arie Cupé schreed als Fien de la Mar de trap af om haarlijflied Ik wil gelukkig zijn te zingen en het eerste exemplaar van hetaaibare boek met een bijzondere selectie affiches aan Freek teoverhandigen. Het 'tweede eerste exemplaar' was voor Piet Meerburg, die in1952 het theater samen met Wim Sonneveld overnam.

'Een sjofele sjieke dame van 58 jaar', noemt de huidige directeurJeannette Smit haar theater. Voor Serge-Henri Valcke is het 'de lelijkstehuiskamer van Amsterdam, maar wel de gezelligste'.

Nog drie weken.

Meer over