NIEUWS

Advies: verminder veehouderij drastisch, ten gunste van woningbouw

Door de veehouderij in de Gelderse Vallei en het Groene Hart drastisch terug te brengen, kan snel veel winst worden gemaakt in het verminderen van de stikstofuitstoot in Nederland. Daarmee komt ruimte vrij voor andere activiteiten zoals woningbouw.

Koeien in de wei, Zoeterwoude. Beeld Martijn Beekman
Koeien in de wei, Zoeterwoude.Beeld Martijn Beekman

Jan Willem Erisman, stikstofexpert en hoogleraar duurzaamheid aan de Universiteit Leiden, en landschapsarchitect Berno Strootman, schrijven dit in een rapport dat volgende week donderdag wordt aangeboden aan minister van Landbouw, Carola Schouten.

Veel economische activiteiten liggen stil door de stikstofcrisis: in 95 procent van de Natura 2000-gebieden van Nederland is de neerslag van stikstof uit vooral de landbouw nu te hoog. Om ruimte te maken voor nieuwe activiteiten waarbij stikstof vrijkomt, moet de uitstoot op andere plekken eerst worden verminderd. Volgens Erisman en Strootman gaat dat het snelst door de bedrijven en gebieden aan te pakken waar de uitstoot het hoogst is en die dicht bij natuurgebieden liggen. De Gelderse Vallei en de landbouwenclaves op de Veluwe zijn daar een voorbeeld van.

De Gelderse Vallei is goed voor 20 procent van de totale stikstof(ammoniak-)uitstoot van de landbouw. Bovendien ligt het dicht bij kwetsbare natuurgebieden zoals de Veluwe. In de Gelderse Vallei zitten veel kalvermesterijen. Die zouden kunnen worden uitgekocht, suggereren Erisman en Strootman.

Woningbouw

Ook het verminderen van de melkveehouderij in de veenweidegebieden in het Groene Hart kan volgens hen zeer effectief zijn, omdat vooral in de Randstad grote behoefte is aan woningbouw. ‘Als je hier de veehouderij halveert, creëer je daar enorm veel ruimte voor’, aldus Erisman. Dat mes snijdt aan twee kanten: door het verlagen van de waterstand in veenweidegebieden voor de landbouw, zoals nu gebeurt, komt veel CO2 vrij.

Erisman en Strootman stellen ook voor om piekbelasters op de hoge zandgronden versneld aan te pakken. Dat zijn (intensieve) veehouderijen in met name Gelderland, Overijssel, Drenthe en Noord-Brabant. Samen zijn die bedrijven ook goed voor 20 procent van de totale uitstoot van de landbouw.

Het rapport Naar een ontspannen Nederland van Erisman en Strootman borduurt voort op de plannen van een brede coalitie van natuurorganisaties, boeren, bedrijven en wetenschappers onder leiding van oud-minister Cees Veerman, die een paar maanden geleden pleitte voor een omwenteling in de landbouw naar meer duurzaamheid en meer biodiversiteit.

Naast effectieve kortetermijnoplossingen bevat het rapport ook een langetermijnvisie op de aanpak van alle opgaven in het landelijk gebied wat betreft de natuur en landbouw en het klimaat.

Meer over