ABN Amro doet zich ten onrechte voor als filantroop

Wat gaat de ABN Amro doen als de aandelen Vendex volgend jaar met twee tientjes zakken? In mei dit jaar bracht de bank de aandelen van het warenhuisconcern naar de beurs....

Van onze economische redactie

AMSTERDAM

De afgelopen weken heeft Vendex niet geprofiteerd van de beurshausse. De koers is iets boven de 40 gulden blijven hangen. Een aantal tegenvallers, een bestuurscrisis, een mislukte overname; ook de aandelen Vendex zouden tot onder de 20 gulden kunnen zakken.

Voor de ABN Amro zou dat een echte strop zijn. De bank plaatste 1,9 miljoen aandelen Smit Transformatoren tegen liefst 30 miljoen aandelen Vendex. Indien die schade moet worden vergoed, zou dat de bank een verliespost van 600 miljoen gulden opleveren.

Maar de bank lijkt zich te hebben ingedekt. Een maand voor de beursgang van het detailhandelsconcern kwam zij met een, voor haar doen, erg openhartige prognose. Vendex zou met een 'kleine dip' in de winst naar de beurs gaan. Beleggers zouden ABN Amro een winstdaling bij Vendex niet kunnen aanrekenen, zo moet de bank hebben gedacht.

Maar het is natuurlijk nooit goed wat je zegt bij een emissie. Tenslotte, toen KPN naar de beurs ging heeft de bank de verwachtingen over de verwachte winststijging bewust getemperd. Ten tijde van de emissie werd een stijging van 5- tot 10 procent voorspeld, terwijl de winst in 1994 met 15 procent steeg. Iets wat de meeste analisten wel hadden gedacht maar onder bezielende leiding van ABN Amro niet mochten zeggen. Zou een belegger nu ook naar de bank kunnen gaan vanwege gederfde koerswinst omdat hij niet of slechts weinig heeft ingeschreven op de emissie?

Banken die bedrijven tegen een fikse vergoeding terzijde staan bij het publiek plaatsen van aandelen, lijken op het eerste gezicht hun leven niet meer zeker. Iedere koersafwijking die het nieuwe aandeel heeft ten opzichte van de beursindex, kan ze in de toekomst worden aangerekend. De ABN Amro wil dit zelf bijna doen geloven. Zij stelt dat haar noch Smit Trafo iets te verwijten valt ten aanzien van het prospectus, maar toch komt zij met de opmerkelijke stap het koersverlies te vergoeden.

Maar de bank is geen filantroop. De ABN Amro bekent met de schadevergoeding wel degelijk bij het opstellen van het prospectus van Smit Trafo fouten te hebben gemaakt. De stap van de bank is een gevolg van het opzienbarende arrest van de Hoge Raad eind vorig jaar inzake twee obligatieleningen van het Duitse detailhandelsconcern Co op. In die zaak stelden de obligatiehouders ABN Amro verantwoordelijk voor de inhoud van de emissieprospectussen van twee leningen van Co op uit 1987/88. Kort na de emissies raakte Co op in de problemen. Beleggers moesten hun stukken met groot verlies van de hand doen en stelden de bank aansprakelijk 'wegens voorspiegelingen'. ABN Amro moet nu voor de rechtbank bewijzen dat zij voorafgaand aan de emissie een diepgaand onderzoek bij Co op heeft ingesteld.

De vraag is nu: heeft ABN Amro geleerd van de Co op-zaak? Niet direct, want de bank ging weer de mist in met een emissieprospectus, in dit geval van Smit Trafo.

Anderzijds blijkt de bank uiteindelijk wel leergeld te hebben betaald. Niet alleen is de ABN Amro bij de introducties van KPN en Vendex zeer voorzichtig geweest over de toekomstige gang van zaken, maar verder kondigt zij na de grote terugval van de koers van Smit Trafo opmerkelijk snel aan bereid te zijn de schade van aandeelhouders te willen betalen. De ABN Amro heeft eieren voor zijn geld gekozen, niet om het imago te redden maar om een kansrijke claim van aandeelhouders voor te zijn.

In het verleden trok de bank zich weinig van een beursechec aan. Een deukje in het imago hoorde bij het risico van het bankiersvak. Zonder veel onderzoek bracht de ABN Amro bijvoorbeeld de chartermaatschappij Air Holland en vrachtwagenfabrikant DAF naar de beurs. Even later moesten deze fondsen het pand weer ijlings verlaten omdat het allemaal niet zo was gegaan als men had gedacht. De aandeelhouders blaften wel, maar beten niet. De Co op zaak heeft zijn sporen bij de ABN Amro achtergelaten.

Esther Hansen Löve

Peter de Waard

Meer over