Aarde houdt hart vast na flinke oprisping van zon

AMSTERDAM - Het slechte nieuws is dat de zon al dagen inbeukt op de aarde met een dosis straling die hoger is dan normaal. Het goede nieuws is dat deze zonnestorm niet krachtig genoeg is om satellieten te ontregelen, stroomnetwerken van de kaart te brengen of TomToms in de war te sturen.

Maandagochtend even voor vijf uur Nederlandse tijd braakte de zon een grote wolk geladen deeltjes uit. Dat was het gevolg van een zonnevlam, een eruptie van energie die opgesloten zit in een krachtig magneetveld. Op een krachtige zonnevlam kan een zonnestorm volgen. 'Dan wordt er als een soort katapult ook plasma van de zon de ruimte in geslingerd', vertelt astronoom Frans Snik van de Leidse Sterrewacht.

Licht van de zon bereikt de aarde in luttele minuten, een plasmastorm doet er langer over. Die van maandag bereikte de aarde pas dinsdagavond.

De hoogenergetische deeltjes in deze wolk kunnen schade aanrichten op aarde, legt Snik uit. 'Het magnetisch veld rond de aarde buigt die grotendeels af. Alleen via gaten bij de noord- en de zuidpool dringen de deeltjes tot de aarde door. Bij een zonnestorm zijn dat er meer.' Vooral noordelijke gebieden hebben daar last van. Het levert ook een mooi spektakel op: het noorderlicht.

Zonnestormen zijn niet zo uitzonderlijk, stelt Snik. In een periode waarin de zon actief is, zijn ze volgens hem letterlijk aan de orde van de dag. De afgelopen jaren is de zon uitzonderlijk rustig geweest. 'Het is toeval dat deze zonnestorm nu onze kant op komt.'

Voor astronaut André Kuipers aan boord van het ruimtestation ISS vormt de plasmawolk geen gevaar. Het gros van de deeltjes ketst af. Bij een flinke zonnestorm schuilen de astronauten achter een watertank.

undefined

Meer over