'Aangifte na geweld moet de norm worden'

Den Haag -Er mag geen onderscheid zijn in de strijd tegen geweld op straat of op het sportveld, zegt VVD-Kamerlid Bart de Liefde. De 34-jarige hockeyscheidsrechter pleit voor een gemeenschappelijke aanpak. 'Niemand kan mij het verschil uitleggen tussen een kopstoot op straat of op het voetbalveld. Bij openlijk geweld in de sport als slaan, schoppen of bijten, zou de norm moeten zijn dat je ook daar aangifte van doet.'


De maatschappij is klaar met geweld en vraagt om strengere straffen, betoogt De Liefde, in zijn werkkamer op het Haagse Binnenhof.


'De VVD is tough on crime. Maar het is niet iets dat de rechtse partijen hebben bedacht. De roep om een harde aanpak komt uit een samenleving die geen begrip toont als iemand er na het plegen van geweld met 180 uur dienstverlening van af komt. Het heeft immers een enorme impact als je het slachtoffer bent van gewelddadig gedrag.'


De samenleving moet dus één lijn trekken als het geweld in de sport betreft, aldus De Liefde. 'Als je op straat een klap krijgt, vindt iedereen het normaal dat je naar de politie stapt. Op het sportveld verandert die houding. Het begint uiteraard bij het individu. Je moet wel aangifte willen doen, we kunnen je niet dwingen.'


Het vereist een andere mentaliteit bij sportbonden en clubs, zegt de nieuwe sportwoordvoerder van de VVD. 'Zij moeten spelers ervan bewust maken dat geweld op het veld niet normaal is. Aangifte doen bij de politie zou de norm moeten zijn. Nu overheerst de willekeur. Soms ziet de scheidsrechter agressief en gewelddadig gedrag, soms niet. Het wordt dus de ene keer wel aangepakt en de andere keer niet.'


Andersom dient de overheid elke vorm van geweld - op welke locatie ook - identiek te bestrijden. 'Ik zie geen verschil. De politie moet ook op zondag naar een sportpark kunnen komen als iemand aangifte wil doen van geweld. Ook dan moet worden bepaald of die kwestie voor de rechter moet komen of niet.'


Had PSV-aanvaller Bakkal dus naar de Amsterdamse politie moeten stappen, toen hij door de voormalige Ajacied Suarez in zijn nek werd gebeten? De Liefde liet weten dat hij de strafmaat - zeven duels schorsing voor de naar Liverpool vertrokken spits - te laag vond. Nu wil hij niet op individuele gevallen ingaan. 'Het gaat mij om de mogelijkheid om aangifte te doen na een vuistslag op het sportveld.'


De Liefde geeft geen classificatie van de overtredingen. 'Ik wil in het voetbal buiten de luchtduels en de slidings blijven. Het gaat mij echt om het doelbewust natrappen, schoppen of slaan zonder de intentie om de bal te spelen.


'Dat heeft niets met sport te maken, dat is geweld. En dan maakt het mij niet uit of het in het profvoetbal, bij de veteranen of meisjes-B op het hockeyveld gebeurt. Een klap is een klap.'


De Liefde benadrukt dat hij niet wil treden in de tuchtrechtspraak van de sportbonden. 'Maar de eikel die zijn tegenstander op het sportveld neerslaat, moet weten dat hij mogelijk ook een maatschappelijke sanctie kan verwachten. En van die vervolging moet ook weer een preventieve werking uitgaan.'


Blijf ook met je handen van de scheidsrechter af, stelt De Liefde, die als hockeyarbiter ook op internationale toernooien fluit. 'Het is laakbaar als vrijwilligers stoppen, omdat ze zich bedreigd voelen. Ik zie dus ook geen onderscheid tussen geweld tegen ambulancepersoneel en brandweermannen of officials op een sportveld. Ook dat mag van mij strenger worden bestraft door een rechter.'


Als hockeyscheidsrechter zegt De Liefde nimmer met buitensporig geweld te zijn geconfronteerd. 'Ik ben nog nooit geslagen of bespuugd.' Ook de Koninklijke Nederlandse Hockeybond (KNHB) ondersteunt het project Sportiviteit en Respect. 'Daar is ook aandacht voor verbaal geweld op en rond het sportveld.


'Dat project is een bewustmakingscampagne die clubs een handvat geeft hoe ze om moeten gaan met ongewenst gedrag en geweld. Ook de VVD erkent dat preventie veel beter is dan repressie. Maar de volledige keten moet goed worden aangepakt. Van de ouders die zich langs de kant misdragen tot de acceptatie bij spelers onderling.'


Ook daar is de normvervaging tastbaar, concludeert De Liefde. Zeker in het profvoetbal neemt de druk op de arbitrage toe. De Liefde roept op tot een ethisch reveil voor een schone sport. 'Ik zie het als een moreel appèl op bestuurders, spelers en trainers. Zij dienen zich meer bewust te zijn van hun voorbeeldfunctie. Die vullen ze nu slecht in.


'Ik vind het triest om te zien hoe coaches zich opstellen langs de lijn en hoe spelers zich in het veld gedragen. Juist topvoetballers moeten een positief signaal geven, omdat miljoenen mensen naar ze kijken. Ik vind dat de KNVB maatregelen moet nemen om de agressie te beteugelen.'


Meer over