NIEUWS

Aandeel groene stroom stijgt: ruim een kwart is nu duurzaam. Maar de groei wordt bedreigd

De vergroening van de Nederlandse stroomproductie heeft in 2020 vaart gekregen: de hoeveelheid duurzaam opgewekte elektriciteit groeide met 40 procent.

Windmolens in de Flevopolder. Beeld Marcel van den Bergh
Windmolens in de Flevopolder.Beeld Marcel van den Bergh

Inmiddels wordt ruim een kwart van de Nederlandse stroom opgewekt met zon, wind of biomassa. Een jaar eerder was dat nog 18 procent.

Vooral windstroom is bezig met een opmars, met name op zee. Dit is te danken aan de aansluiting van twee grote parken voor de Zeeuwse kust bij Borssele, vorig jaar. Het opgestelde vermogen groeide hierdoor van duizend naar 2.500 megawatt, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek.

De meeste windstroom komt nog altijd van land, maar daar was de vermogensgroei zowel relatief als absoluut kleiner, met 600 megawatt naar 4.100. Met 1 megawatt kunnen ongeveer duizend huishoudens gelijktijdig van elektriciteit worden voorzien.

Naast wind wordt ook de zon een steeds belangrijker bron van groene stroom: het totaal opgestelde vermogen aan panelen op daken en in zonneparken groeide met 3 gigawatt naar ruim 10. Doordat de zon niet altijd schijnt en de opbrengst in de winter veel lager is, is het aandeel in de totale stroomopwekking minder dan wind, dat een lagere, maar meer constante opbrengst geeft.

Het aandeel biomassa steeg vorig jaar eveneens fors, met bijna de helft. Stroom uit biomassa wordt onder meer gemaakt door het meestoken van die biomassa in afvalcentrales en kolencentrales.

null Beeld

Maximale capaciteit

De snelle groei van het aanbod leidt wel tot nieuwe problemen: het Nederlandse stroomnet kan op steeds meer plaatsen de groei niet langer bijbenen, melden netbeheerders. Vorige week liet Liander weten dat in Flevoland, Friesland en Noord-Holland de maximale capaciteit is bereikt en het stroomnet daar overbelast dreigt te raken.

Ook de twee recent aangesloten windparken voor de Zeeuwse kust kunnen hun stroom nog maar ternauwernood kwijt. Als gevolg van een mislukte aanbesteding wordt de extra capaciteit die door netbeheerder Tennet aangelegd zou worden, vertraagd tot 2023.

Een woordvoerder van eigenaar Ørsted van windpark Borssele 1 & 2, zegt dat het energiebedrijf zich zorgen maakt over capaciteitsproblemen. ‘Het lijkt een kwestie van tijd voordat het moment aanbreekt dat we onze opgewekte stroom niet meer volledig kunnen leveren.’ In dat geval moeten delen van de stroomvoorziening worden afgeschakeld en kan nog maar een deel van de potentiële opbrengst het net op.

Overaanbod elektriciteit

De problemen ontstaan niet alleen door overaanbod van elektriciteit, maar op sommige plaatsen ook door grote vraag. In 2019 meldde netbeheerder Liander dat de komst van een aantal datacentra tot capaciteitstekort leidden in de regio Hoofddorp. Nederland kent een aantal zeer grote datacentra, die veel stroom verbruiken. Het grootste is van Google, in de Eemshaven, dat tientallen megawatt vraagt. Overigens is de kans groot dat het enorme complex zijn toppositie binnenkort moet opgeven, omdat de gemeente Zeewolde woensdag de komst van een mogelijk nog groter datapark aankondigt.

Meer over