4'33'', James Blake en andere toekomstmuziek

Gijsbert Kamer

Het is vanavond ook al in De Wereld Draait Door door Joost Zwagerman aangehaald, maar ik geloof dat de uitvoering van John Cage’s 4’33’’ door Reinbert de Leeuw afgelopen maandag echt het meest memorabele muzikale moment op de Nederlandse televisie van 2010 was.

Alles eraan was goed. Om te beginnen de inleiding door Matthijs van Nieuwkerk die vertelde hoe in Engeland een Facebook campagne is gestart om de compositie met Kerstmis op 1 te krijgen. Dit als protest tegen de X-Factor ongein die tot vorig jaar altijd de hoogste plaats haalde.

Vorig jaar was een dergelijke actie een groot succes: Rage Against The Machine kwam op 1 met Killing In The Name.

Vervolgens kwam Reinbert de Leeuw die heel helder het belang van de compositie duidde en waarschuwde dat 4 minuut 33 live stilte echt heel erg lang is.

En dan natuurlijk de uitvoering zelf, en de reacties van het publiek.

Kijk hier hoe dit alles ging. Ik zat te kijken en was aangenaam verrast. Nooit mag je in DWDD meer dan een minuutje horen, en nu ineens durfden ze het aan om 4 minutern en 33 seconden stilte uit te zenden.

Prachtige televisie.

Ik hoop ook dat het nummer zondagavond op 1 komt, maar vrees het ergste. Leuk dat een stel muzikanten zich in de studio heeft verzameld om een nieuwe versie op te nemen, maar eeuwig zonde dat het alleen digitaal als download verkrijgbaar is.

Ik was van de week in Londen en wilde de single kopen. Op 7inch, als cd-single en op 12” met een stel remixen als bonus. Dat deed ik vroeger ook als er weer een single van Oasis of Saint Etienne uit was.

Leuk toch om een geluidsdrager zonder geluid te kopen? Veel leuker dan zo’n suffe download.

Gemiste kans vind ik. Het was anders helemaal een actie des KLF’s of Wim T. Schippers geweest.

Stilte is een belangrijk aspect in composities, zo realiseerde ik me toen ik onlangs voor het eerst Limit To Your Love van James Blake hoorde. Een cover van Feist.

Blake is op dit moment een van de toonaangevende nieuwe producers in de Britse elektronische muziek. Hij maakt deel uit van Mount Kimbie, wiens album dit jaar net buiten mijn top tien viel en bracht drie ep’s uit.

Die heb ik allemaal gekocht, en ook Limit To Your Love kocht ik in Londen, op mooi 10” formaat.

Luister hier maar hoe bijzonder Blake te werk gaat, de stiltes die er in voorkomen lijken soms minuten te duren, maar zijn essentieel. Het is moeilijk om de muziek te categoriseren, ergens tussen dubstep, techno en wat we vroeger triphop noemden bevindt zijn muziek zich.

Ergens volgend jaar verschijnt het eerste album van Blake, waar ik met zeer veel interesse naar uitkijk. Ook is hij in januari in Groningen op Eurosonic te zien.

Ik kan niet wachten. En media als Pitchfork en The Wire evenmin.

De ep’s prijken daar hoog in de jaarlijstjes, en ik moet ook toegeven dat ze de spannendste muziek bevatten die ik dit jaar gehoord heb.

Ik volg de ontwikkelingen in dubstep, techno en andere experimentele elektronische muziek niet heel erg, maar ieder jaar spiek ik toch eventjes in de jaarlijstjes om te kijken wat ik gemist heb.

Zo was het ook dit jaar weer een genot om de jaarlijst van The Wire, die deze week verscheen, te raadplegen. Actress op 1, benieuwd, maar in Londen even overal uitverkocht. Net als Suburban Tours van Rangers (op 6). Schijnt ook iets met ‘hypnagogic pop’ te maken hebben, een nieuw genre dat me steeds meer is gaan interesseren.

Actress blijkt overigens gewoon op Spotify te staan, net als hypnagogic muziek van Emeralds en Oneohtrix Point Never. Even wennen, maar beslist niet het soort new age gedreutel waar ik aanvankelijk dacht mee van doen te doen te hebben.

Verder heb ik, na alle jaarlijsten van OOR tot Mojo en Rolling Stone tot Rough Trade Shops en Pitchfork doorgespit te hebben, niet het idee heel veel gemist te hebben.

Je komt meestal dezelfde hiphop-platen (Big Boi en Kanye West) tegen en dat The National en Arcade Fire de betere rockplaten hebben afgeleverd is ook wel duidelijk.

Zelf vond ik het leuk in ieder geval nog ergens (in Rolling Stone op 5) Guitar Song van Jamey Johnson tegen te komen. Prachtige country voor wie van Guy Clark houdt.

Wat me verbaasde is de toch veel genoemde LCD Soundsystem. Dan is me Hot Chip dierbaarder, en die kom ik veel minder tegen.

Verder zijn de Britten erg weg van These New Puritans, maar staan ze daar goeddeels alleen in.

Wel ben ik aangemoedigd door de hoge notering in veel lijstjes nog eens goed naar Janelle Monaé gaan luisteren en hoewel ik haar erg goed vind en een verrijking voor de popmuziek, is het album me toch te onevenwichtig.

Graag had ik Kanye West en De Jeugd Van Tegenwoordig in mijn jaarlijstje gehad, maar die moest half november al worden ingeleverd. Vandaar dat je ze in de lijstjes minder terugziet dan je op grond van hun kwaliteiten mag verwachten.

Geen probleem, als het goed is ben ik ze volgend jaar nog niet vergeten.

Meer over