Wie gaat er nou in Tamra wonen?

Toen de joodse Susan Nathan besloot haar woonplaats Tel Aviv te verlaten om in Tamra te gaan wonen, een stad in het noorden van Israël, dachten haar vrienden dat ze gek geworden was....

'Arabische Israëliërs' - zo'n 20 procent van de Israëlische bevolking- zijn Palestijnen die in 1948 het Israëlische staatsburgerschap kregen,maar niettemin worden achtergesteld bij hun joods-Israëlische buren. InDe andere kant van Israël beschrijft Nathan de glazen muur tussen dejoodse en de Arabische inwoners van Israël.

'Het begon tot me door te dringen dat ik een etnische scheidslijn hadoverschreden die door Israël liep, weliswaar onzichtbaar maar wel evenreëel als de betonnen muren en de hekken met prikkeldraad die zijnopgetrokken rond de bezette Palestijnse steden op de WestelijkeJordaanoever en in de Gazastrook.'

Nathan baseert haar relaas niet alleen op eigen ervaringen maar voerdevele gesprekken met Arabische en joodse Israëliërs. Ze laat helder engoed gedocumenteerd zien hoe discriminatie van de Arabische Israëliërszich uitstrekt tot gebieden als onderwijs, huisvesting en infrastructuur.

Een van de meest schrijnende problemen wordt veroorzaakt door deIsraëlische grondpolitiek. Arabische gemeenschappen krijgen geentoestemming om uit te breiden buiten de bebouwde kom. Gevolg: deoverbevolkte dorpen en steden barsten uit hun voegen. Huizen dienoodgedwongen net buiten de bebouwde kom staan, lopen het risico te wordenafgebroken door Israël. Joodse gemeenschappen in de regio - vaak gebouwdop grond die na 1948 werd geconfisqueerd - krijgen daarentegen alle ruimte.Een voorbeeld: de nieuwe joodse buurdorpen van Nathans woonplaatsbeschikken over tien keer zoveel land als de gemeente Tamra.

De Arabieren zijn volgens Nathan in vele opzichten gedegradeerd tottweederangsburgers.

Nathan groeide op in een zionistisch, Engels milieu en besloot in 1999op 50-jarige leeftijd aliya te maken: gebruik te maken van het recht opterugkeer naar Israël. Ze vond dat indertijd een 'kwestie van historischegerechtigheid. Maar meer nog dan dat, waren veel joden - waaronder ikzelf - opgetogen over de triomfen van ons leger, vooral die van 1948 en 1967,toen Israël (. . .) zijn territorium aanzienlijk uitbreidde'.

Eenmaal in Tel Aviv realiseerde ze zich met een schok dat de stichtingvan de staat in 1948 ten koste was gegaan van de Palestijnse bewoners vanhet land, van wie driekwart miljoen in vluchtelingenkampen was beland.

Veel Palestijnen verloren have en goed, onder wie velen die uiteindelijkin Israël bleven wonen. De historische achterstelling en demaatschappelijke en economische discriminatie van die laatste groep durenvoort tot op de dag van vandaag.

Nathan legt pijnlijke feiten bloot, die door een meerderheid van dejoods-Israëlische bevolking nog altijd worden ontkend of genegeerd. (Zeverloor vrijwel al haar joodse vrienden.) Los van de soms wel erg prekerigetoon is het boek een eye opener voor een geïnstitutionaliseerd en vaakweggemoffeld onrecht.

Nell Westerlaken

Meer over