We moeten het karwei in Afghanistan afmaken

De wederopbouw in Afghanistan is een kwestie van lange adem, benadrukt Agnes van Ardenne...

Heeft wederopbouw in Uruzgan een reële kans? Dit is een vande centrale vragen in het debat over de wenselijkheid van hetuitsturen van een Nederlands Provincial Reconstruction Team (PRT)naar Afghanistan. Het kabinet meent dat daarvoor goedemogelijkheden bestaan, juist vanwege het beproefde recept van hetPRT en de Nederlandse aanpak: dichtbij de bevolking, veiligheideerst, wederopbouw zodra het kan. Die aanpak heeft zich bewezenin het noorden van Afghanistan.

Het Nederlandse PRT heeft in Baghlan aanzienlijke successengeboekt door bijvoorbeeld enerzijds de politie te trainen enillegale milities te ontwapenen, maar anderzijds ook dewederopbouw van scholen, bruggen, drinkwatervoorzieningen en eenzuivelfabriek mogelijk te maken. Het gaat er niet alleen om watwe doen, maar ook hoe we het doen: door een directe enrespectvolle dialoog hebben de Nederlandse militairen hetvertrouwen van de bevolking gewonnen. Dit verhoogt de veiligheidvan de militairen en vergroot tevens de mogelijkheden voor eensuccesvolle wederopbouw. Maar het karwei in Afghanistan is noglang niet af: in Uruzgan ontbreekt een goed functionerendprovinciaal en lokaal bestuur, moet het justitie- enpolitieapparaat bijna vanaf de grond worden opgebouwd, heerstgrote armoede en de provincie geldt als het achterland van deTaliban met alle risico's van dien.

Het Nederlandse PRT zal zich na aankomst vooral en in eersteinstantie richten op het scheppen van veiligheid en stabiliteit.De wederopbouw zal in drie fasen verlopen en alleen geleidelijkkunnen worden uitgebouwd.

In de eerste fase zijn ontwapening en reïntegratie vanillegale gewapende groepen, de hervorming van het Afghaanse legerin deze regio, opleiding en vorming van de politie debelangrijkste aandachtsgebieden. Dit kost tijd. Maar deNederlandse militairen kunnen in de eerste fase al het nodigevoor de bevolking betekenen. Zij kunnen kleinschaligehulpprojecten uitvoeren waarvoor vijfhonderdduizend eurobeschikbaar is. Ook kunnen zij de lokale autoriteitenondersteunen. Zodra de veiligheidssituatie het toelaat, kan fasetwee in werking treden en is ruimte voor de hervorming van hetjustitie-apparaat en het versterken van het lokale en provincialebestuur, dat nu vrijwel niet functioneert. Ook dit zal in Uruzganeen tijdrovende klus blijken. Vervolgens kan fase drie ingaan enzal de meer traditionele wederopbouw van de grond kunnen komen.Uiteraard is het scheppen van werk van cruciaal belang, wanthiermee worden alternatieven geboden voor de papaverteelt.Investeringen van het Nederlandse bedrijfsleven komen daarom inaanmerking voor subsidie (het zogenoemde PSOM-programma) en op3 februari organiseert VNO-NCW een bijeenkomst met het Nederlandsbedrijfsleven en de Afghaanse minister van Handel.

Volgende week zal de internationale gemeenschap in Londonnogmaals spreken met de Afghaanse regering over de prioriteiten.Uiteraard neemt de EU haar verantwoordelijkheid. Zo trekt deCommissie dit jaar 183 miljoen euro uit voor Afghanistan. Naastde EU zijn de hulporganisaties belangrijke partners bij dewederopbouw.

Hun betrokkenheid zal toenemen zodra de veiligheid enstabiliteit in Uruzgan toenemen door de Nederlandse militairepresentie. De internationale gemeenschap en niet in de laatsteplaats de Afghaanse bevolking, hebben de afgelopen jaren veelgeïnvesteerd en kunnen daarbij bogen op forse vooruitgang. Ingrote delen van Afghanistan zijn veiligheid en stabiliteittoegenomen, de landbouw wordt nieuw leven ingeblazen, meerkinderen gaan naar school en de infrastructuur wordt hersteld.Nederland heeft hieraan sinds 2001 205 miljoen euro bijgedragen.Wederopbouw in Afghanistan is vooral een kwestie van geduld,doorzetten en een lange adem. Juist nu de ontwikkeling in grotedelen van het land van de grond begint te komen, is het cruciaalook in de zuidelijke delen de voorwaarden voor wederopbouw tecreëren en niet halverwege onze inspanningen te staken. Wemoeten het karwei afmaken.

Meer over