Red de stad van de regelneven en de apparatsjiks

Hoe moeten de grote steden in Europa omgaan met sociale diversiteit ? Sinds de bomaanslagen in Londen en Madrid, de rellen in Parijs en de moord op Theo van Gogh beheerst deze vraag vele discussies.De jonge Europeanen Josie Appleton, Dainias Blynas en Tommi Laitio geven hun visie....

Josie Appleton

Josie Appleton (29) is een Britse schrijfster en journaliste. Ze publiceerde ondermeer in the Spectator, The Times, The Guardian en TLS. Ook draagt ze geregeld bij aan het online magazine Spiked (www.spiked-online.com). In haar essay Museums for the people? bekritiseerde ze musea voor hun beleid inzake culturele diversiteit.

De toekomst van sociale diversiteit in Londen ziet er niet per definitie gunstig uit. Tegenwoordig wordt sociale diversiteit vaak beschouwd als een onderwerp voor regelneven en bestuurlijke apparatsjiks, in plaats van als een vanzelfsprekend onderdeel van het leven in de grote stad. Men gaat ervan uit dat mensen deel uitmaken van onverzoenlijk tegenover elkaar staande groepen, en dat de overheid moet helpen om hen alsnog met elkaar in contact te brengen.

In het sombere scenario zal de wisselwerking tussen de diverse groepen alleen maar sterker worden gereguleerd. Op school krijgen we allemaal les in ‘interculturele communicatie’, opdat we leren hoe we moeten omgaan met mensen uit verschillende culturen. Immigratie zal verder worden beperkt. Er komt een wet die immigratie verbiedt naar wijken en stadsdelen met veel sociale spanningen – zoals Barking en Dagenham in Oost-Londen. De politie ziet het als haar eerste taak groepen tegen elkaar te beschermen, zoals ze al steeds vaker doet met de moslimgemeenschap in Londen.

We blijven de culturele diversiteit prijzen en roemen, maar onze lof klinkt hol. De Stadsprovincie Londen zal zijn optredens op Trafalgar Square uitbreiden met Nigeriaanse dansers en Jamaicaanse jongerenbands. Er worden meer multi-culturele braderiën georganiseerd, en meer conferenties die diversiteit omarmen. Elke gemeentelijke instelling in Londen heeft zijn eigen diversiteitsmanager. Maar het is een opgelegd pandoer, niet iets dat voortkomt uit individuen of gemeenschappen zelf.

Zo ziet de nachtmerrie eruit. Ik hoop juist dat Londen zich ontwikkelt tot een heksenketel van een stad, een plek waar mensen van uit de hele wereld elkaar treffen om als gekken samen te werken, over politiek te discussiëren, kunst te vervaardigen, vrienden te maken en verliefd te worden. Immigratie is dan niet enkel een kwestie van een curry-maaltijd in Brick Lane of een shish kebab en muntthee op Edgware Road. Mensen uit verschillende gemeenschappen gaan elkaar steeds meer beschouwen als potentiële bondgenoten en handlangers.

Het gaat niet alleen om tolerantie of om het erkennen van verschil; de grenzen tussen de verschillende gemeenschappen zullen gaandeweg vervagen. Niemand ontkomt aan de heksenketel van het Londense stadsleven; een moslim uit Pakistan kan tot de slotsom komen dat hij een rationalist is die zich wil scholen in genetica; een ingenieur uit Saudi-Arabië kan een liefde voor de kunsten ontwikkelen. Er ontstaan nieuwe verbintenissen en nieuwe culturele bewegingen, gebaseerd op waar mensen naartoe willen, niet op waar ze vandaan komen.

De stad zal geen no-go- gebieden kennen, geen getto’s. Die trend is nu al waarneembaar. Immigrantenwijken als SoHo, Brick Lane en Brixton zijn hippe toeristenbestemmingen geworden. Misschien vormen zich in Londen nieuwe culturele buurten, gebaseerd op de belangstelling van hun bezoekers, niet op hun geschiedenis. Ik stel me een kunstzinnige buurt voor, een culinaire buurt, een buurt voor rationalisten – buurten waar je zomaar in en uit loopt, wanneer je maar wil en waarnaar je pet staat.

Mijn nachtmerrie over Londen wordt werkelijkheid als de publieke onverschilligheid doorzet en de bureaucraten mogen bepalen hoe de stad zich ontwikkelt.

Ik hoop dat het publieke leven een nieuwe renaissance zal beleven, en dat de inwoners van Londen elkaar met open geest tegemoet zullen treden, geïnspireerd om samen te beslissen hoe we willen leven.

Meer over