Rechter: bisdom mocht vrouw gek laten verklaren

Het bisdom in Roermond hoeft geen schadevergoeding te betalen of eerherstel te verlenen aan Conny Heuvelmans uit Echt, die in 1992 door de kerk voor gek werd verklaard zodat haar huwelijk kon worden ontbonden....

Van onze correspondent

ROERMOND

De geestesgesteldheid van Heuvelmans werd klakkeloos overgenomen uit een dubieuze rapportage van zenuwarts H. Bausch uit Venlo, die Heuvelmans nooit had gezien of gesproken. Desondanks kwalificeerde Bausch Heuvelmans als een 'infantiele, neurotische vrouw' met een 'ernstige psychopathie'.

Heuvelmans voelde zich zeer gekrenkt door de rapportage, die zonder haar medeweten was opgesteld in opdracht van het bisdom. Ten onrechte werd alle schuld voor de scheiding bij haar gelegd op grond van een vernietigende persoonsbeschrijving.

In het kort geding eiste Heuvelmans rehabilitatie en een schadevergoeding van 25 duizend gulden. De Roermondse rechtbankpresident A. Schrickx wees de eis gisteren af, omdat Heuvelmans 'in redelijkheid' kon weten dat de rooms-katholieke rechtbank de hulp van een psychiater kan inroepen wanneer een huwelijk ongeldig moet worden verklaard. Volgens het r.k.-huwelijksrecht, vastgelegd in het kerkelijk wetboek Codex juris canonici, hoeft daarvoor geen toestemming te worden gevraagd aan de betrokkene.

Schrickx volgde voor een belangrijk deel het verweer van het bisdom. Advocaat E. Wagemakers stelde vorige week dat de rk.-kerk zijn eigen, eeuwenoude statuten volgt en dat het iedereen vrijstaat zich aan die regels te onderwerpen. Ook de rechtbank vond dat Heuvelmans vertrouwd had moeten zijn met de procedures van het kerkelijk recht, toen ze in 1989 voor de kerk trouwde.

Heuvelmans reageerde geëmotioneerd op de uitspraak. Met betraande ogen verklaarde ze 'zeer teleurgesteld' te zijn. 'Ik had nog nooit gehoord van een kerkelijk wetboek. Geen pastoor bereidt je voor op de vérgaande gevolgen van een kerkelijk huwelijk.'

Haar raadsman A. Mulders overweegt in hoger beroep te gaan. 'Er loopt sowieso een bodemprocedure', liet Mulders weten. De advocaat bereidt een soortgelijke rechtszaak voor met een gescheiden vrouw uit Venlo.

Volgens Mulders ontwijkt de rechtbankpresident de kwestie. 'Naar algemene westerse opvattingen is het onaanvaardbaar dat er psychiatrische rapportages worden opgesteld zonder iemands medeweten, zeker wanneer er totale onzin in staat. Ik lees daarover niets terug in het vonnis. De president heeft het gewoonweg niet aangedurfd om de eis toe te wijzen. Want als onze eis was toegewezen, dan had de r.k.-kerk tientallen van dit soort claims kunnen verwachten.'

Rechtbankpresident Schrickx bleef erbij dat het bisdom, noch de psychiater hun geheimhoudingsplicht heeft geschonden. De rapportage is altijd binnen een beperkte groep leden van r.k. rechtscolleges gebleven, die er volgens de kerkelijke regels inzage in mochten krijgen. Bovendien heeft Heuvelmans de zaak zelf in de openbaarheid gebracht, zei Schrickx.

Meer over